Verslaggeverscolumn Margriet Oostveen

Teleurgestelde kiezers gaan op cursus gemeentepolitiek

Ik houd dus niet per se van een krant die als een Amsterdammer op me afkomt. Toen ik dit laatst aan wat Amsterdammers probeerde uit te leggen, lukte dat weer eens helemaal niet.

Wat ik had willen zeggen: no offense, maar ik heb meer met plaatsen waar de kleine gebeurtenissen de grote wat relativeren. Met ‘de kloof’ heeft dit niets te maken. Het is gewoon allemaal niet zo eenduidig als het in Amsterdam kan lijken: wit, zwart, bakfiets of scooter, rijk, arm, poké bowl of kapsalon, Juventus of Ajax.

Nederland – of wat er van Nederland kan worden – vind je tussen de regels van ‘het debat’. En het Nederland tussen de regels vind je dus meestal niet in Amsterdam. Of in Hilversum. Of Den Haag.

Men hoeft alleen maar wat vaker elders heen. Naar Ommen. Stadje van nog geen 18 duizend inwoners aan de Overijsselse Vecht. Ik parkeer bij de Rabobank, eet een roti bij Suri Special en loop naar café-restaurant De Vrienden van Ommen voor de plotseling razend populaire cursus gemeentepolitiek.

Forum-stemmer en gastheer Ruben Strating.

Dit terwijl in Ommen bij verkiezingen al decennia nauwelijks iets is veranderd. In de gemeenteraad kregen GroenLinks, SP, PVV en Denk nooit een poot aan de grond. Het CDA is hier nog ouderwets de grootste, zij het tegenwoordig met 4 zetels, evenveel nu als de behoudende Lokale Partij voor Ommen (LPO). Dan volgt de ChristenUnie (3 zetels). Daarna VVD en Volkspartij Ommen Vooruit (ieder 2). PvdA en D66 zijn hekkensluiter met één zetel.

Hier houdt het conservatieve midden van Nederland kalmpjes stand en Ommen wil dat graag zo houden. Forum voor Democratie werd bij de provincialestatenverkiezingen in Ommen de derde partij, na CDA en VVD. Maar dat was een landelijk gerichte keuze, zegt Ruben Strating (29), die ook Forum stemde. Hij is de eigenaar van De Vrienden van Ommen. Op dagen dat het café gesloten is, stelt hij het open voor de cursisten gemeentepolitiek, van alle gezindten. Waar het dus storm loopt, voor Ommen dan. De cursus wordt al langer gegeven, gebroederlijk door drie lokale partijen uit de omgeving, maar vorige edities kwamen er tien of hooguit twintig man. Nu zijn het er opeens 43. Om het behapbaar te houden zijn de belangstellenden intussen opgesplitst en over twee avonden verdeeld.

‘We schrokken er gewoon van, zoveel’, zegt raadslid Gerard Hemmink van de LPO, die de cursus samen met Ben Nijboer van Burgerbelangen Raalte heeft bedacht. ‘Maar waarom? Goede vraag.’ Ben denkt dat ‘de polarisatie’ in de landelijke politiek ‘steeds meer mensen weerzin inboezemt’. Gemeentepolitiek maakt politiek dan weer behapbaar. ‘Hier gaat het niet om ideologieën maar gewoon over of het veilig is. Of de voorzieningen werken. Of de N35 beter kan.’

Men noteert.

De cursisten zijn voor driekwart mannen. Ze zijn elektronicaverkoper, financieel adviseur, coach, beleidsadviseur, melkveehouder. Er is een huisvrouw, een ‘rentenier’ (maar hier begint iedereen te lachen), een werkzoekende. Twee gepensioneerden, een kwaliteitsfunctionaris en een banketbakker. Die heet Willy van Dongen en vat zijn doel bij de cursus aldus samen: ‘Door de ongeloofwaardigheid van de landelijke politiek zijn de mensen zich meer bewust geworden van de politiek. En als je het beter begrijpt, ga je het misschien ook weer meer vertrouwen.’

De burgemeester komt nog langs voor een praatje, er is een wethouder, en de hele avond ademt de ijver om het allemaal weer te laten kloppen. Men noteert secuur in multomappen.

Vandaag is het thema ruimtelijke ordening. Gemeenteambtenaar Alfred Gijsbers geeft een bevlogen presentatie over structuurvisies en inpassingsplannen getiteld De wereld van de ruimtelijke ordening, enige inleidende beschietingen. Men schrijft: Ommen was tegen windmolens, maar dat moest van de provincie.

Cursussen gemeentelijke politiek heb je overal. De bekendste is ‘Politiek Actief’, verspreid door voorlichtingscentrum voor democratie en rechtsstaat ProDemos. Ze hebben daar nog geen cijfers, maar stellen daar ook vast dat er meer cursisten komen dan verwacht. De cursussen zitten meestal vol of er moet zelfs nog extra worden aangeboden.

Enkele cursisten met uiterst rechts Gerard Hemmink, daarnaast Ben Nijboer.

Forum-stemmer Ruben zei: ‘Ik heb altijd VVD gestemd, maar de afstand tussen politiek en burger werd te groot. Ik vind het jammer dat we geen bindend referendum hebben en alles rond het klimaat gaat veel te snel.’

Banketbakker Willy van Dongen zei: ‘Daarom ben ik dan weer juist tegen Forum, je kunt volgens mij niet meer goed zonder duurzaamheid.’

En daar praten ze dus gewoon over, in Ommen. Omdat de meeste mensen dat het liefst doen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.