OP HET TWEEDE GEZICHTTedros Adhanom Ghebreyesus

Tedros Adhanom Ghebreyesus behaagt graag niet democratisch gekozen mannen

Olaf Tempelman legt bekende buitenlanders op de sofa. WHO-directeur Tedros Adhanom Ghebreyesus heeft een lange staat van dienst in het pleasen van niet democratisch gekozen mannen.

Beeld Javier Muñoz

In minder leuke tijden kun je steevast veel leren. Zonder corona hadden de meesten van ons niet geweten waar de afkorting WHO voor staat, en al helemaal niet dat de Ethiopische microbioloog Tedros Adhanom Ghebreyesus die World Health Organization leidt.

Zonder corona hadden we óók niet geweten hoe hij directeur-generaal van de WHO werd. China had amper enige openheid betracht over de uitbraak van ‘een virus’ of de WHO-directeur zat al bij Xi Jinping om hem te prijzen voor zijn aanpak. Er waren mensen die de wenkbrauwen fronsten, omdat ze het arresteren van dokters en het in de doofpot stoppen van informatie niet prijzenswaardig vinden. Wie de toppositie in de VN-gezondheidsorganisatie mede aan de leider van China dankt, en bovendien uit een land komt waar vele nieuwe wegen én vele nieuwe ziekenhuizen van Chinese makelij zijn, kan dat anders zien.

Voor wat hoort wat. Sommigen vonden dat Tedros te ver ging in het ‘bedanken’ van China. In april beschuldigde hij het ministerie van Buitenlandse Zaken van Taiwan van racistische uitlatingen en doodsbedreigingen aan zijn adres. Dat Taiwanese diplomaten zich racistisch zouden uitlaten over de directeur van de WHO, is erg onwaarschijnlijk. Tedros leverde een vriendendienst aan China, valt te vrezen, al dan niet op direct verzoek.

Tedros Adhanom Ghebreyesus, in 1965 geboren in het toen nog in Ethiopië geïncorporeerde Eritrea, opgeklommen tot minister van Volksgezondheid en daarna Buitenlandse Zaken, heeft als missie ’s werelds armsten toegang te verschaffen tot goede gezondheidszorg, vermeldt elke officiële biografie. Dat kan goed zijn, maar tussen de regels kan iedereen lezen dat Tedros in die missie al een jaar of dertig een uitstekend gevoel aan de dag legt voor het behagen van niet-democratisch gekozen mannen. Van het soort ‘bezoekjes met complimenten’ waarmee hij Xi verblijdde, legde hij er in zijn loopbaan vele af in eigen land. Onder leiding van de met de Nobelprijs bekroonde premier Abiy Ahmed, ‘de Ethiopische Gorbatsjov’, is de laatste twee jaar in zijn thuisland sprake van openheid en democratisering. Het is daarom vermeldenswaardig dat Tedros de top bereikte vóór de Abiy-revolutie, en Ethiopische oppositieleden in 2017 bezwaar maakten tegen zijn kandidatuur voor de hoogste WHO-post.

Als de corona-uitbraak in Wuhan geen pandemie was geworden, was daar nooit wereldwijd aandacht voor gekomen, zeker niet van Donald J. Trump. Er is alle reden bang te zijn dat Trump vóór corona nog nooit van de WHO had gehoord. Tedros zegt het niet hardop, maar het kan niet anders of hij juicht Trumps aanvallen op zijn persoon toe. Een VN-gezondheidsdirecteur van Afrikaanse origine die door een narcistische bullebak van een Amerikaanse president wordt beschimpt en bedreigd met intrekking van fondsen, kan rekenen op de sympathie van 95 procent van de wereldbevolking. Zo veel onzin, aberraties en insinuaties vloeiden uit Trumps mond dat geen zinnig mens hem gelooft als hij een keer een punt heeft, en dat heeft hij als het om de WHO’s begrip voor China gaat.

Obstructie van deze president van de VS mondt, wel zo handig, uit in goodwill van leiders van een stuk of 150 andere landen. Dinsdag lieten ze weten pal achter de WHO te staan. Taiwan was voor dat o-zo-belangrijke WHO-overleg niet uitgenodigd, terwijl het corona goed heeft bestreden, omdat het kennis van praktijken in ‘mainland China’ combineerde met een kritische houding. De WHO besloot dinsdag de oorzaak van de uitbraak te gaan onderzoeken. Wellicht kan Tedros Adhanom Ghebreyesus voor die research in het geheim Taipei raadplegen.

Meer op het tweede gezicht

De eerste wereldleider die met het coronavirus op de intensive care belandde, was de hoofdpersoon uit de een-na-laatste aflevering van Op het Tweede Gezicht. Veiligheidsmaatregelen zijn voor bange kleine luitjes, niet voor coryfeeën, was tot ver in maart het coronastandpunt van de Britse premier Boris Johnson. Als Cato de Oudere, Lord Byron of Winston Churchill in coronatijden had geleefd, hadden ze ook niet overal anderhalve meter afstand betracht.

De 77-jarige Joe Biden, namens de Democraten kandidaat voor het presidentschap van de VS, valt in de groep met een verhoogde kans op complicaties bij covid-19, maar bleef tot nog toe gelukkig van de intensive care weg. Wel lag hij op de sofa van Op het Tweede Gezicht. Geconcludeerd werd dat Biden vier jaar geleden kansrijker was geweest tegen Donald Trump. Helaas was hij toen geen kandidaat.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden