Bericht uit Frankrijk

Technologie die het leven gemakkelijker zou moeten maken, doet in Frankrijk vaak het tegenovergestelde

Nietsvermoedende bezoekers zouden kunnen denken dat de uitbater van alimentation générale New Exotic City – ik vind het ook een vreemde naam voor een kruidenier – aan spasmen lijdt, of een stukje voordoet uit een contemporaine dansvoorstelling. Om de zoveel tijd zwaait hij met zijn rechterarm door de lucht, een ondefinieerbaar donkergrijs apparaat in zijn hand geklemd. Vervolgens doet hij een aantal stappen opzij, om dezelfde beweging een paar meter naast de toonbank te herhalen. Hij voert deze routine doorgaans driftig hoofdschuddend uit.

Vaste klanten, in elk geval de kleine minderheid die zonder chequeboek of omgekeerde spaarpot aan kleingeld de deur uit gaat, weten waartoe zijn danspassen dienen. Het is een poging het mobiele pinapparaat aan de praat te krijgen. Vrijwel altijd tevergeefs.

‘Morgen ga ik de leverancier bellen’, verzucht de winkelier terwijl hij het apparaat opnieuw opstart, een operatie die vijf minuten in beslag neemt. Sinds ik in Parijs woon heb ik hem dat een keer of vier horen zeggen.

Het haperende betaalmachientje staat niet op zichzelf. Technologie die het leven gemakkelijker zou moeten maken, doet in Frankrijk in de praktijk vaak precies het tegenovergestelde. Kaartjesautomaten bij metrohaltes werken vaker niet dan wel, de gemeentelijke deelfietsapp kampt om de haverklap met storingen.

Wilt u dit bij wijze van experiment aan den lijve ondervinden, probeer dan eens een Franse bankrekening te openen. Volgens de site gaat dat online het eenvoudigst. Maar als u zich na meerdere gestrande pogingen – ‘deze webpagina bestaat niet’ – ten einde raad bij het dichtstbijzijnde bankfiliaal meldt, zult u worden getrakteerd op een lachsalvo zodra u het woord ‘online’ in de mond neemt. ‘De site? Vergeet de site.’ Twintig minuten later staat u buiten en heeft u een bankrekening.

Het kleingeldautomaat van de lokale kruidenier weigert weer eens dienst.

Meestal zijn de problemen van digitale of elektronische aard, maar ook apparaten die ogenschijnlijk gemakkelijk zijn te repareren of vervangen functioneren dikwijls niet. Op de rode brandblusser in de hal van mijn flat hangt al maandenlang een briefje: ‘Werkt niet’.

De meeste Fransen gaan op zeer pragmatische wijze met technische malheur om. Ze vermijden het. Bij het boodschappen doen betekent dat: altijd contant geld meenemen. In Frankrijk geen ‘klein bedrag, pinnen mag’. Kleingeld is koning.

Er is één probleem: contant geld is nogal smerig. Volgens de wetenschap bevat een eurobiljet gemiddeld 11 duizend bacteriën. Vooral bij de bakker, waar rechtgeaarde Fransen zeker één, maar meestal twee keer per dag een verse baguette komen halen, leidt dat tot onhygiënische taferelen. Het personeel is doorgaans uiterst vriendelijk, maar met dezelfde handen waarmee ze zojuist hebben nageteld of de berg groezelige muntjes die de vorige klant heeft achtergelaten daadwerkelijk 2 euro 80 bedraagt, leggen ze pains au chocolat en éclairs op de toonbank. Anders nog iets?

Gelukkig staat in steeds meer bakkerijen een kleingeldautomaat. In de rechtergleuf gooi je de muntjes, de linkergleuf is voor het briefgeld. Een soort pinautomaat, maar dan omgekeerd. ‘Heel handig’, zei de bakkersvrouw trots toen ze het apparaat liet zien. ‘Nu hoeven we geen geld meer aan te raken.’

Dat was vorige maand. Toen ik deze week een croissantje kwam halen, bleek de betaalmachine al niet meer naar behoren te werken. ‘Geef maar’, klonk het toen ik voor de derde keer probeerde mijn briefje van vijf in het apparaat te schuiven. ‘Hij pakt biljetten alleen als je ze helemaal gladvouwt.’ Ze klemde het morsige briefje tussen haar handpalmen en wreef het zo plat mogelijk.

‘Kijk, nu doet-ie het!’, zei de bakkersvrouw triomfantelijk. ‘Volgende klant.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden