Lezersbrieven Dinsdag 11 december

Straks zijn er geen overlevenden meer die de verschrikkingen nog kunnen navertellen

De ingezonden lezersbrieven van dinsdag 11 december.

Schoolklas bij de gedenkplaat voor Nederlandse slachtoffers in Auschwitz. Beeld Marlena Waldthausen

Brief van de dag: schoolbezoek aan Auschwitz

Een mooi, ontroerend en indringend artikel (Opinie, 8 december) over het overlijden van de laatste Nederlandse overlevende van het vernietigingskamp Sobibór, Selma Engel-Wijnberg. Het was al bekend hoe de Nederlandse overheid is omgegaan met de teruggekeerde Joodse landgenoten uit de kampen de eerste jaren na de oorlog. Maar het door Rosanna Kropman opgetekende verhaal van mevrouw Engel-Wijnberg en haar man Chaim, maakte nog eens pijnlijk duidelijk met wat voor hardvochtigheid de politiek en ambtenarij te werk ging.

Een verblijfsvergunning die aan hen werd geweigerd vanwege mogelijke staatsgevaarlijkheid van Chaim? Het is misselijkmakend. Een staaltje kleinburgerlijkheid, die lijkt te grenzen aan latent antisemitisme. De verschrikkingen van de concentratie-en vernietigingskampen mochten de eerste jaren na de oorlog dan misschien niet ­helemaal zijn geland in het ­bewustzijn van de gemiddelde Nederlander, de politiek verantwoordelijken moeten het in elk geval wel hebben geweten.

Waar waren al die kabinetten in de decennia daarna als het ging om erkenning van de – in het geheel genomen– schandalig harteloze behandeling van de Joden die waren terug­gekeerd? Het overlijden van deze prachtige en dappere vrouw drukt ons allemaal nog eens met de neus op de feiten: straks zijn er geen overlevenden meer die de verschrikkingen nog kunnen navertellen en doorgeven.

Het wordt hoog tijd dat op de Nederlandse middelbare scholen en ­basisscholen echt structureel aandacht wordt gegeven aan antisemitisme, met daaraan gekoppeld bijvoorbeeld een verplicht bezoek aan Auschwitz. Zo kan de Nederlandse overheid de steken die het in het verleden heeft laten vallen, een klein beetje compenseren.

Nicolai Duin, Nijmegen

To the loo

Niet alleen lijkt James Bond geen condooms te gebruiken (Ten eerste, 10 december). Hij moet nooit naar de wc, behalve dan om door een raampje te ontsnappen. Dit gebrek aan realisme toont weinig respect voor ons mens-zijn. Ik stel een wc-quotum voor in films en series.

René Pieper, Landgraaf

Dwangarbeid

Pensioenfondsen doen te weinig ­tegen dwangarbeid (Economie, 10 december). Net zoals bij veel grote bedrijven blijft het bij de pensioenfondsen bij mooie intenties. We zijn in ­Nederland ontzettend hypocriet: we weten dat heel veel producten veel te goedkoop uit lagelonenlanden bij ons in de schappen liggen, en dat die lage prijzen totstandkomen over de ruggen van miljoenen arme boeren en uitgebuite arbeiders, maar we laten ons er weinig aan gelegen liggen.

In Nederland worden producten ­vervaardigd onder strenge arbo- en sociale regels.

Hoog tijd dat we ook wetten maken waarin aan producten uit lagelonenlanden eisen worden gesteld: vrij van dwangarbeid, vrij van kinderarbeid, vrij van slavernij en gebaseerd op een gegarandeerd minimuminkomen. Het Verenigd Koninkrijk heeft de ­Modern Slavery Act. In ons land is de Wet Zorgplicht Kinderarbeid in ­behandeling in de Eerste Kamer. Het zijn stappen op de goede weg, maar er is nog een lange weg te gaan.

Harry Koster, Duiven

Herten afschieten

Misschien is het goed te weten, wanneer men het al dan niet afschieten van herten in de Oostvaardersplassen bediscussieerd (Opinie, 8 december), dat men in het grote bos- en recreatiegebied van 1.100 hectaren ten noorden van Kopenhagen (Dyrehaven), ­ieder jaar zevenhonderd herten afschiet om het totaal aan herten niet over de tweeduizend te laten komen.

Er lopen ongeveer driehonderd edelherten, 1.600 damherten en honderd sikaherten in het gebied rond. Hier is nooit discussie over. Maar let wel: ze worden ’s winters met hooi, haver, mais en bieten bijgevoederd.

L. W. Wiegersma, Kopenhagen

Mijn tuin is de mooiste

Hierbij mijn reactie op ‘Ekster heeft mijn sympathie’ (O&D, 10 december). Als alle producenten van huis-en-tuinprogramma’s op tv nu eens beginnen met het imago van de echte tuin te upgraden aan de hand van kleine maar mooie voorbeeldtuinen van BN’ers. Dan verbetert niet alleen de afwatering, maar komen de vogeltjes en bloemetjes ook weer terug. Wat dacht u van een programma: De mooiste rijtjeshuistuin van Nederland? Of: Mijn tuin is mooier dan de jouwe? Voorwaarde om mee te doen : zo min mogelijk tegels in de tuin.

Stel de jury samen uit die Nederlanders die er nooit genoeg van schijnen te hebben om op tv te komen maar door de kijkers hoog gewaardeerd worden. Dus zelfs Maarten van Rossem en Johan Derksen mogen meedoen. Het doel heiligt de middelen.

Ondanks het cynisme is het serieus bedoeld.

Marian Wanders, Haarlem

Ingepakte windmolens

Bij het zien van al die windmolens die moeten komen om te voldoen aan de reductie van CO2 vraag ik mij af waarom de enorme masten niet gebruikt worden om flexibele zonnecollectoren te plaatsen. Volgens Wim Sinke (Economie, 7 december) is er markt voor de op maat gemaakte flinterdunne collectoren.

De ronde masten van de molens krijgen de gehele dag continu zon- of daglicht en de beschikbare oppervlakte is enorm. Ik zou zeggen ­beplakken met in het landschap of zee passende gekleurde plastic zonnecollectoren.

Start morgen met behangen. De ­infrastructuur is er al.

Louis de Jong, Heiloo

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden