Column Loes Reijmer

Speelgoedrelletje toont dynamiek ­tussen politiek en pers

Zo aan het eind van de week zal ik u niet meer vermoeien met mijn mening over genderneutraal speelgoed. U weet inmiddels wat Nikkie Plessen ervan vindt (‘onzin!’), wat het eerste woord van de zoon van Eddy Zoey was (‘vrachtwagencombinatie, I kid you not’) en of er derhalve een groot wetenschapper aan de presentator verloren is gegaan (n=1). U weet ook al met welk speelgoed twitteraars en columnisten in hun jeugd speelden en of die vroege keuze hen aan de verkeerde of goede kant van de geschiedenis plaatst (altijd dat laatste).

De uitlatingen van minister Van Engelshoven (emancipatie) over rolbevestigend speelgoed waren non-nieuws, klonk het eensluidend, maar dan wel non-nieuws dat een dag lang het schuim op de lippen toverde. Wat begon met een berichtje op de voorpagina van het AD, eindigde in reportages bij speelgoedwinkel Cruijff in Purmerend, vrijblijvend carrièreadvies van Geert Wilders (‘mens ga stofzuigen’) en onrust in de coalitie. Zo ontstond de indruk dat iedere ingezetene ’s avonds woest het roze en blauwe plastic in de IKEA-opbergcombinatie stond te smijten, onderwijl dingen prevelend als ‘betutteling’ en ‘waar gaat dit heen’.

Ik kom er toch nog even op terug, omdat ik in het relletje een onthullende dynamiek tussen politiek en pers meende te zien. Een toneelstuk waarin iedereen enthousiast zijn rol speelde voor maximale beroering - zij het soms op het niveau van het Mierlo’s amateurtoneel.

Het nieuws van het AD riep vragen op. Waar had de minister haar oproep gedaan en waarom had ze er niet wat meer over uitgeweid? De verslaggever wilde dat best vertellen toen ik hem belde, want het was ‘geinig’ gegaan. De correspondent zou een stuk maken over Frankrijk, waar vanaf volgend jaar speelgoed niet meer ingedeeld mag worden naar sekse. Of de verslaggever even snel bij het ministerie kon vragen naar de Nederlandse situatie? Al een uur later kreeg hij een ronkend citaat terug: de minister toonde zich verheugd over de Franse stap en riep ook Nederlandse speelgoedfabrikanten op rolbevestigend speelgoed ‘onder de loep te nemen’. Daarmee veranderde een voetnoot in voorpaginanieuws. Of, in de voorzienige woorden van de journalist: ‘Dat is kaassie morgenochtend.’

Ook de woordvoerder van de minister vond de mediadynamiek ‘grappig’, al dacht ik te horen dat we hier met een milde kiespijnlach te maken hadden. Al die ophef, zei hij, alleen maar om een oproepje. Een zinnetje. Louter een reactie op de Franse situatie. Nee, nee, nee, verzekerde hij. De minister had geen plannen in deze richting. Er waren geen gesprekken over geweest en die zouden er ook niet komen.

Wat wonderlijk. Het verschil tussen de paus en een minister is dat die laatste het niet bij vrijblijvende oproepjes hoeft te houden. Als een minister ergens toe oproept, dan verwacht je dat er minstens een keer over is vergaderd op een ministerie. Dat op haar to-do-lijst ‘speelgoedfabrikanten uitnodigen voor koffie’ staat en dat, als daar dan bezuinigingen op de geesteswetenschappen tussenkomen, ze een reminder plaatst met ‘fabrikanten uitnodigen nu echt!!!’.

Nog wonderlijker waren de reacties van de regeringspartijen. Het vereiste niet heel veel politiek vernuft om te achterhalen dat de minister hier een tikkeltje te los uit de heup had geschoten. Toch deden ze alsof de publicatie in het Staatsblad aanstaande was – er kon immers gescoord worden. ‘Het verbaast me dat ze überhaupt tijd heeft voor dit soort hobby’s’, zei een VVD-Kamerlid. Het AD tikte het allemaal gretig op. ‘Coalitiepartners: heeft D66-minister niets beters te doen dan praten over speelgoed?’

Een geruststelling voor deze Kamerleden: de minister had nog geen seconde over haar oproep nagedacht. Zelf vond ik juist dat weer een beetje zorgwekkend.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden