ColumnLoes Reijmer

Sarah Everards dood bleek een kantelpunt, maar nog niet in Nederland

null Beeld

Samen ruimden we de vaatwasser uit. Het was half maart, het weekend waarin Britten de straat opgingen om Sarah Everard te herdenken, de 33-jarige vrouw die in Londen werd ontvoerd en vermoord terwijl ze naar huis wandelde. Op Instagram had ik talloze keren het symbolische bericht ‘Text me when you get home xx’ zien voorbijkomen, ook veel gedeeld door Nederlandse vrouwen, want iedereen herkent de acrobatische toeren die we uithalen om in het donker veilig thuis te komen. Bellen, of doen alsof je belt, bij groepjes in de buurt blijven of er juist vandaan vluchten, jezelf groter maken, lomper en hoekiger vooral, of toch onzichtbaar. En dan, als de deur in het slot valt: ‘Ik ben thuis, slaap lekker xx.’

Ik begon te oreren tegen mijn vriend, het bestekbakje rammelend in de hand. Dat dit als een keerpunt voelde, dat zo duidelijk was dat vrouwen het niet meer accepteren, dat we beseffen dat iets wat we zo lang normaal hebben gevonden, helemaal niet normaal is. ‘Een beslissend moment, zoals bij George Floyd’, zei ik, helemaal op stoom, klaar om de opstand uit te roepen boven een dampende vaatwasser. ‘Maakt niet uit dat zoiets ver weg gebeurt. De invloed van Angelsaksische landen op onze cultuur is groot.’

‘Nu ben je me aan het womansplainen’, zei mijn vriend.

Hij had gelijk. En ik bleek ook nog eens zeer matige voorspellende gaven te hebben, want in Nederland bleef het uiteindelijk stil. We waren druk met de Tweede Kamerverkiezingen, met oud en nieuw leiderschap, met de vraag of een man die een opzienbarend functioneel, selectief geheugen heeft 33 of 37 zetels zou halen.

In Groot-Brittannië daarentegen woekert het debat over intimidatie en geweld al weken voort. ‘Britse website vol getuigenissen over seksueel wangedrag dwingt regering tot handelen’, kopte de Volkskrant vrijdag. Het onlineplatform Everyone’s Invited werd vorig jaar zomer opgericht door de 22-jarige Soma Sara, nadat ze haar persoonlijke ervaringen met seksueel geweld tijdens haar school- en studietijd had gedeeld op Instagram. Daarop kwamen zo veel reacties van (vooral) vrouwen die iets vergelijkbaars hadden meegemaakt, dat ze besloot de verhalen te bundelen. Na de moord op Everard nam het aantal getuigenissen op de site een vlucht. De teller staat nu op 13 duizend, variërend van vervelend tot vreselijk. De Britse regering heeft een onderzoek ingesteld naar het beleid van scholen om dit soort wangedrag te voorkomen, een minister noemde de verhalen ‘schokkend en weerzinwekkend’.

Wat zo goed is aan het initiatief van Sara: er is geen sprake van naming-and-shaming. Aanvankelijk werden nog wel de onderwijsinstellingen genoemd waarop de gebeurtenissen zouden hebben plaatsgevonden, maar ook dat mag niet meer. Zodra er namen vallen, gaat het alleen nog maar daarover. Dan gaat het over schuldig of onschuldig, wie gelooft wie, wie is dader en wie is slachtoffer. Terwijl Sara de cultuur waarbinnen dit alles kan plaatsvinden ter discussie wil stellen. ‘Als seksuele intimidatie, ongewenste aanrakingen op een feestje, alledaags seksisme en misogynie normaal worden gevonden, dan schept dat een klimaat waarin seksueel geweld wordt genormaliseerd’, zei ze tegen NRC.

De verhalen illustreren dat de pijn veelal niet alleen in de gebeurtenis zelf schuilt. Ze gaan ook over vrienden die elkaar niet corrigeren, omstanders die niets doen, scholen die niet goed reageren en de politie die zegt dat aangifte doen helaas weinig zin heeft. Laat ook in Nederland het gesprek dáárover gaan: niet het trauma zelf, maar vooral het maatschappelijk onvermogen ermee om te gaan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden