ColumnSheila Sitalsing

Rutte miste zijn kans de mensen in het land te verzekeren dat hij voor hun veiligheid en rechten staat

Dit was zijn kans. Er zouden misschien geen zeven miljoen mensen naar tv kijken, zoals in de hoogtijdagen van de coronapersconferenties, toen het land nog snakte naar een autoriteit die de indruk kon wekken dat de zaak niet hopeloos was, maar een paar miljoen moest lukken.

In Amsterdam, Rotterdam, Groningen, Den Haag, overal waren de mensen, zíjn mensen, de mensen van wie hij de premier is, de pleinen op gestroomd. Net als in Parijs, Berlijn, London, New York.

Zonder trekkers, zonder doodskisten met ‘Jesse’ erop. Ze hadden geen dranghekken omver gerausd. Ze hadden geen politici het podium opgehesen die in gele hesjes gingen doen alsof ze niks met het establishment te maken hadden.

Wilt u dit artikel liever beluisteren? Hieronder staat de door Blendle voorgelezen versie

Intens brave protesten waren het geweest waar duizenden op af waren gekomen. Met mondkapjes en gebalde vuisten stonden ze woedend en verdrietig te zijn over uitsluiting en ongelijke behandeling en onveiligheid – veel fundamenteler wordt het niet.

Dit was zijn kans om de mensen in het land te verzekeren dat hij pal voor hun veiligheid en hun rechten staat. Er zouden een paar miljoen afstemmen op zijn tv-praatje, want dat zou gaan over zomervakantietoerisme. En het recht op een vakantiereisje staat hier in de grondwet.

Een maand geleden had Arnon Grunberg gewaarschuwd voor de beschadigende werking die woorden van politici kunnen hebben, en voor hoe ontmenselijking begint met woorden van mensen met gezag. Hij zou op tv de mensen wier premier hij is kunnen laten weten dat hij die boodschap heeft begrepen.

Hij deed het niet. Hij moest ernaar gevraagd worden: ‘Hoe kijkt u naar de beelden van de volle Dam?’ (hier wordt ‘Wat vindt u hiervan?’ bedoeld, op een onbewaakt moment is dat ‘Hoe kijkt u hiernaar?’ geworden. En niemand die eens ‘Nou, met mijn ogen’ terug zegt).

Thuis hielden we de adem in. Nu kon hij los, hij had vast iets gloedvols voorbereid.

Het werd dit: demonstreren is een grondrecht, verschrikkelijk van George Floyd, de anderhalve meter is een plicht, de demonstratie in deze vorm was onaanvaardbaar. Ja, in Nederland hebben we ‘systemische’ discriminatie, en nee, hij wil het geen ‘geïnstitutionaliseerd’ racisme noemen, want hij heeft ‘een hekel aan dat sociologisch jargon’. Het is onacceptabel dat mensen niet worden afgerekend op hun toekomst maar op hun afkomst waardoor ze geen toegang hebben tot ‘de Nederlandse droom’.

Wat gaat u ertegen doen? vroeg iemand.

‘Ik normeer hier: dit land accepteert het niet.’

En wat gaat u er echt tegen doen? vroeg iemand anders.

Toen werd hij kregelig. Hij is verdorie al tien jaar premier van dit land, dát heeft hij ertegen gedaan.

Thuis sloegen we aan het rekenen. Tien jaar is: een coalitie met de PVV; de Marokkanen- en Antillianenhaat zit hier gewoon met handenvol zetels in de Tweede Kamer. Tien jaar is ‘vecht je in’, ‘My black friends in the Antilles like Black Pete because they don’t have to paint their faces’, ‘pleur op naar Turkije’, ‘Doe Normaal en anders ga je maar weg’. Tien jaar is de patseraanpak die elke zwarte man in een knappe auto tot verdachte degradeert. Een Belastingdienst die gezinnen met een kleurtje op voorhand tot fraudeur bestempelde. En een coalitie in Brabant met VVD, CDA en Forum voor Democratie.

Op tv ging het ondertussen weer over toerisme, want daar hadden de mensen voor afgestemd. En over oranje dat geen geel is, of omgekeerd. De premier is ‘geen Frits Bom’, hoorden we ook nog. Hij is wel meer niet.

Verbetering: In een eerdere versie van deze column stond dat een groep agenten zich ‘Marokkanenverdelgers’ had genoemd. Deze term is afkomstig uit een NRC-artikel over misstanden bij de politie in Den Haag. Een intern politieonderzoek heeft hier geen bewijs voor gevonden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden