Column Aleid Truijens

Poppen hoeven niet realistisch te zijn, ze zijn voer voor dromen

Beeld De Volkskrant

Wereldnieuws! Er komt een genderneutrale barbie op de markt. Nou ja, niet dé Barbie. Die heeft wel degelijk een gender. Haar schepper Mattel bedacht nu een serie poppen met een ‘vloeibare’ identiteit; je kunt ze jongens- , meisjesachtig of neutraal optuigen met verschillende kapsels, kleren en attributen. Je kunt bovendien kiezen uit zes soorten lichaamsbouw, tenger, gespierd, lang, klein, spijkerdun of voller, en uit negen huidskleuren. Huidskleur en lichaamsbouw liggen vast, dat wel. Net als in het echte leven.

Slim van Mattel. Het bedrijf wil ‘diversiteit vieren’ en ‘een afspiegeling van de wereld’ zijn. Onlangs verschenen er al barbies in een rolstoel, en met een kunstbeen, en een met een hoofddoek. Maar ook een Frida Kahlo en een Rosa Parks. Eerder had Mattel de poppen al in alle mogelijke huidskleuren gemaakt en kwam er een ‘curvy’ barbie, met een béétje vet op haar prachtige lijf. Het aanbod is één groot policor-feest. Mattel zul je niet snel op uitsluiting betrappen. Een paar jaar geleden liep het bedrijf slecht, en nu gunt het ieder kind, in elke uithoek van de wereld, een bloedeigen barbie.

Het hoongelach is alom hoorbaar, maar ik vind het best. Het zijn schatjes, deze jongensmeisjes en meisjesjongens met hun zachte, onopgemaakte gezichtjes en platte borst. Vooral die met dat petje is aanbiddelijk. Misschien koop ik er een voor mijn kleindochter als ze 3 wordt. Heel wat aaibaarder dan de toch wel intimiderende barbie die ik had, met haar zwaar geloken ogen, wespentaille, keiharde punttieten, lange potloodbenen en naaldhakvormige voeten. En wat is er tegen dat alle kinderen een pop kunnen krijgen die op hen lijkt?

Barbie, de enige echte, werd dit jaar 60 – wat je haar beslist niet geeft. De oermoeder van het merk is een beetje op de achtergrond geraakt. Ze is nog altijd verloofd met de slome, piemelloze Ken, maar er zit weinig schot in de relatie. Nog steeds drentelt hij, verwend nest, parmantig rond in korte broeken met open hemden, een skateboard of tennisracket onder de arm, terwijl Barbie zich het schompes werkt.

Dat is altijd zo geweest. Hoe hard feministen ook sisten dat Barbie een verderfelijk sekssymbool was, ze had van meet af aan beroepen als dierenarts, piloot of brandweer. Ze verdiende haar eigen sportwagen. Dat deden weinig vrouwen haar indertijd na. Tegenwoordig is Barbie webdeveloper, nieuwslezer, astrofysicus, rechter en, ha! voetballer.

Barbie en Ken hebben geen kinderen. Dat laten ze over aan Steffi, een Duitse nepperd, die altijd zwanger is of net bevallen, en geen echt beroep heeft, behalve zeemeermin. Even sprong mijn hart op toen ik Barbie naast een commode met twee baby’s zag staan, maar ze bleek de kinderarts te zijn. Natuurlijk! Eerlijk gezegd denk ik dat de 58-jarige liefde van Barbie en Ken nooit is geconsumeerd.

In de nieuwe Mattel-series gaat het niet langer om werk of ambitie, maar om uiterlijk en identiteit, zowel bij de volwassenen als de kinderen. Dat zegt veel over onze tijd. Dit ben ik; ik ben geweldig. Houd van mij! Niet werk of talenten maken wie je bent, niet familie en geliefden, maar je Instagram-waardige uiterlijk, de al dan niet aangeboren of zelf gecreëerde identiteit. Ik vind dat een verlies.

Een echte afspiegeling van de wereld biedt de poppenserie niet. Niemand is er lelijk of arm. Een Ken met zware acne, een Barbie die schoonmaker of garnalenpeller is – Mattel kijkt wel uit. Poppen hoeven ook helemaal niet realistisch te zijn. Ze zijn voer voor dromen. Dat is hun ware, bedrieglijke aard.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden