Pers, hap niet naar elk tweetje van Wilders

Geert Wilders en Donald Trump hebben gemeen dat zij bij grote voorkeur communiceren via Twitter. Niet, zoals andere politici dat doen, via journalisten in persconferenties of interviews. Dat doen ze niet, want 'die verdraaien hun woorden toch maar'. In 140 tekens kunnen de mannen hun waarheid beter verkondigen, vinden ze.

Beeld anp

En ze hebben allebei veel volgers: Geert Wilders ruim 700 duizend, Donald Trump 24 miljoen. Dus bereiken ze hun mensen wel, zou je zeggen. Ja en nee. Nee, want dat je iemand volgt op Twitter, betekent eigenlijk vooral dat je hem steunt, dat je die persoon 'liket'.

Al geldt dat niet voor dat - relatief - klein groepje mensen dat Wilders (of Trump) beroepshalve volgt: journalisten of die paar wetenschappers, want die lezen hun tweets ook echt.

Maar hoe vaak zien de gewone volgers nu de tweets van Wilders of Trump? Niet via Twitter, lijkt me. Op Facebook komen mensen nog, daar zie je op je tijdlijn de berichten van je friends (als het Facebookalgoritme die posts tenminste interessant voor jou heeft gevonden). Maar wie bekijkt nu zijn Twittertijdlijn?

Twitter is niks. Het is een plek om iets te roepen, maar niet om gehoord te worden. Dat gebeurt pas wanneer een tweet wordt opgepikt door de traditionele media, al dan niet online. Wanneer journalisten er over melden. En inderdaad vaak letterlijk een bericht overnemen: dat kan makkelijk met 140 tekens, daar valt weinig aan te morrelen.

Trump en Wilders hebben ook gemeen dat het gros van de journalisten in respectievelijk de Verenigde Staten en in Nederland niet erg blij met hen is. Die vinden het niet fijn dat ze nauwelijks rechtstreeks contact met deze politici kunnen hebben, overgeslagen worden. Bovendien zijn ze het ideologisch vaak oneens, zo is duidelijk te lezen of te horen in de krantenartikelen of de vele commentaren op de tweets.

Dus is er een vreemde situatie ontstaan: Wilders heeft zijn populariteit voor een groot deel te danken aan alle aandacht van de media die hij niet te woord wil staan en die op hun beurt niet blij met hem zijn.

Maar wat zou er gebeuren wanneer die media niet meer reageren op elke tweet? Dat dwingt Wilders, maar waarschijnlijk ook Trump, om op een manier te communiceren die een politicus past: via de pers. Zo hoort dat in een democratie, waarin in Nederland de media de vijfde macht zijn met hun belangrijke controlerende functie - in de VS zelfs de vierde.

Maar dat komt er helaas niet van zolang de pers hongerig hapt naar elk stellig of rellerig tweetje. Het zou mooi zijn wanneer die pers zichzelf serieus neemt en verantwoordelijkheid het minder vaak laat afleggen tegen sensatiezucht.

Mark Schalekamp is publicist.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden