Pechtold had reis niet door zakenman moeten laten betalen

De bieven van 18 maart

De ingezonden lezersbrieven van vrijdag 18 maart.

Alexander Pechtold. Foto anp

Brief van de dag: Pechtold had beter moeten weten

D66-leider Pechtold maakt gebruik van de privéjet van een bevriende zakenman voor een trip naar Oekraïne. Ook het hotel en de rekening van het etentje met een groep activisten werd door deze vriend en zakenman betaald. Het zakelijke belang dat verbonden is aan deze reis- en verblijfskosten, wordt gevonden in het feit dat 'met hoge politieke contacten ondernemers in Oekraïne door de overheid eerder met rust worden gelaten'. Kennelijk wordt een zakenman zonder deze contacten niet met rust gelaten. De opwinding over het feit dat deze gift van de zakenman (nog) niet is gemeld is op zich terecht, maar niet erg belangrijk. Veel belangrijker is dat een vooraanstaande parlementariër als Pechtold dit niet van te voren onaanvaardbaar heeft geacht. Politici, zakenlieden, activisten, eigenlijk de gehele Oekraïense bevolking krijgt hiermee het signaal dat ook in Nederland zakenmensen met geld invloed hebben op politici. Het doet er daarbij niet toe of Pechtold al dan niet in de marge nog ergens een goed woordje gedaan heeft voor zijn vriend, die in Oekraïne een koffiefabriek bezit. Hij had zelfs de schijn moeten voorkomen. Deze reis, met het oogmerk om inspiratie voor de 'ja-campagne' op te doen, had niet door een zakenman moeten worden betaald. Inspiratie laat je niet door een zakenman betalen. Het feit dat D66 ook achteraf niet tot dat inzicht is gekomen, geeft te denken.

Jan Otter, Zuidlaarderveen

Respecteer de democratie

Kas van der Linden wil zijn stempas voor het Oekraïne-referendum in de fik steken, omdat hij zo'n volksraadpleging niet democratisch vindt. Over ingewikkelde kwesties moet niet door het volk, maar door onze vertegenwoordigers worden beslist, meent hij, want anders krijg je nooit een samenhangend beleid.

Welnu, enige tijd geleden bogen onze volksvertegenwoordigers zich over een wel zeer 'ingewikkelde kwestie': namelijk over het al dan niet invoeren van een raadgevend referendum. Na een jarenlang durend proces namen zij op volledig democratische wijze een beslissing en werd de 'Wet raadgevend referendum' aangenomen. Met het verbranden van zijn stempas toont Van der Linden dus een groot gebrek aan respect voor het democratisch proces.

Jos Vroomans, Den Haag

Daarom stem ik

De argumentatie van Kas van der Linden kan ik volgen en ik ben het er ook mee eens. Ook ik wil een samenhangend beleid. Juist daarom trek ik een andere conclusie. Een referendum is een democratisch instrument en is ingesteld door onze vertegenwoordigers, daar zullen we het dus mee moeten doen. Onze vertegenwoordigers hebben inmiddels ook al ingestemd met het Associatieverdrag met Oekraïne.

Ik wil graag de veronderstelling corrigeren dat wij, de kiezers, kunnen beslissen over ingewikkelde kwesties als het verdrag met Oekraïne, dat onze persoonlijke sentimenten en argumenten van doorslaggevende betekenis zouden moeten zijn.Daarom was juist die vertegenwoordigende democratie bedacht. Ik ga dus voor een ja, in overeenstemming met het beleid van de Tweede Kamer. Vervolgens mogen van mij de referenda weer worden afgeschaft. Dat een groot deel van onze vertegenwoordigers er voor past nogmaals duidelijk stelling te nemen, vind ik overigens een ernstige nalatigheid.

Marcel Van Laake, Geldrop

Tekst gaat verder onder de foto.

Jan Roos van het actiecomite GeenPeil na afloop van een persbijeenkomst. Foto anp

Uitholling democratie

Voor iemand die democratie een warm hart toedraagt, blijken het verontrustende tijden. In mijn naïviteit veronderstelde ik altijd dat democratie een stem voor - en bescherming van - minderheden betekende. Het begrip blijkt echter uitgehold tot de meest simplistische betekenis: de schijnbare 'meerderheid'- lees: wie het hardst schreeuwt - krijgt zijn zin. Daar hebben we in het vluchtelingenvraagstuk voldoende treurige voorbeelden van gezien. Deze uitholling van democratie gaat verder met het komend referendum. Dat referendum is al op voorhand gebleken onzinnig te zijn: initiatiefnemers verwarren vooroordelen met feiten (Thierry Baudet, Harry van Bommel) of geven volmondig toe het verdrag met Oekraïne niet eens gelezen te hebben (Jan Roos). Rancune als motivatie. Een volksraadpleging heeft mijns inziens pas rechtsgeldigheid wanneer ten minste de helft-plus-één van álle stemgerechtigden unaniem ergens voor of tegen stemmen. Een opkomstpercentage van 30 procent volstaat dus niet, dat moet altijd meer dan 50 procent zijn.

Hille Pijlman, Kerkwijk

Max Pam en bekering

Het is duidelijk dat Max Pam bij het schrijven van zijn artikel een niet christelijke bril op had. Er zijn meer dan genoeg verhalen van mensen die tot bekering kwamen zonder dat zij daar ook maar enige politieke, financieel-economische of sociale motieven voor hadden. Integendeel, juist door hun bekering kwamen ze in een sociaal isolement, omdat familie, vrienden en collega's hen daarna de rug toekeerden.

Max Pam echter citeert alleen uit Strange Gods. Van een journalist mag je verwachten dat hij de zaak van twee kanten belicht. Natuurlijk zullen er gevallen zijn van mensen die om bovengenoemde redenen zogenaamd 'tot bekering' kwamen, maar niet in de mate die het artikel suggereert.

Joost Manni, Hardenberg

Max Pam. Foto ANP Kippa

Max Pam en God

Achter een kerkpilaar zit een man met een slecht zittende pruik en een plaksnor, gebogen hoofd. De mis in de Sint Nicolaas kerk in Amsterdam is net begonnen. 'Wie is dat toch?', fluister ik tegen de vrouw naast me in de bank. Ze vouwt haar hand voor mijn oor: 'Max Pam'. Sinds hij voor de Volkskrant schrijft, neemt hij het zekere voor het onzekere. Bang zijn column kwijt te raken. Iedere zondag hier, maar wel incognito, om zijn andere, strikt atheïstische opdrachtgevers niet voor het hoofd te stoten.'

'Onze lieve Heer heeft rare kostgangers' - en dat zeg ik.

Stephan Sanders, Amsterdam

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.