column Eva Posthuma de Boer

Over de slakkenraapjager die Evert Santegoeds heet

Het leven door de ogen van de Posthuma de Boers; elke twee weken een foto uit het rijke naoorlogse archief van vader Eddy, met een tekst van dochter Eva.

Door de affaire-Borsato moest ik ineens denken aan slakken. Van die overheerlijke wijngaardslakken die zo lekker bourgondisch in de knoflookboter kunnen drijven. Het zit zo. In de afgelopen decennia zijn die stevig behuisde beestjes tamelijk schaars geworden, en om die reden is het rapen niet zomaar meer overal toegestaan. In Frankrijk mag dat alleen nog buiten de broedperiode (die loopt van 1 april tot 1 juli), in Nederland is het helemaal verboden. Raap je ze toch, dan kun je een boete krijgen van een heuse slakkenraapjager. ‘Ho ho, mevrouw! Raapt u daar een slak? Dat is dan 80 euro!’ Omdat het ene jaargetijde meer slakken kent dan het andere, is het jagen op slakkenrapers seizoenswerk. Je kunt je afvragen wat de slakkenraapjager de rest van het jaar doet. Althans, ik heb me dat afgevraagd, en ik ben eruit: ik denk dat die dan vuilniszakken binnenstebuiten keert die op het verkeerde moment aan de weg staan. Vrotten door het vuil, verbeten op zoek naar namen en adressen om de op-het-onjuiste-tijdstip-zakken-buitenzetdaders erbij te lappen. Ja, de slakkenraapjager en de vuilnisverrader, ik zie gelijkenissen, het is misschien wel een en dezelfde. 

Delhi, India, 1992. Beeld Eddy Posthuma de Boer

En zo kom ik bij de affaire-Borsato, bij de roddeljournalisten, de Evert Santegoedsen die zich jarenlang vastbijten in privélevens van bekende mensen, net zo lang tot ze bewijs hebben om die aan de schandpaal te nagelen. Huwelijken, kinderen, vriendschappen, relaties met ouders: nietsontziende genadeklappen, alles kapot, stuk, vernietigd. Dat is wat roddeljournalisten doen, waar ze hun voldoening uit halen. En zolang die blaadjes waar ze al hun onzin in opschrijven in winkels liggen en gekocht worden, kunnen ze er nog van eten ook. Volgens mijn Dikke Van Dale is roddelen het opzettelijk slechte dingen over iemand vertellen, in de ongunstigste zin onwaar, zonder dat de persoon in kwestie aanwezig is. In de zuiverste juridische vorm schijnt het volgens het Nederlands Wetboek van Strafrecht een misdaad te zijn. Een die heel lastig te bestraffen valt, die mensen voor het leven kan beschadigen, maar waar diezelfde mensen machteloos tegenover staan. 

Wat te hopen valt, is dat de Evert Santegoedsen van deze samenleving, die zo naadloos in het rijtje van de slakkenjager en de vuilnisverrader passen, ergens ooit op een punt komen dat ze slecht gaan slapen. Wat te wensen valt, is dat de Borsato’s van deze samenleving zich weten te wapenen met huisjes zo sterk als die van de wijngaardslak, en zich gepantserd en wel niet door woede laten verteren, maar die misselijkmakende parasieten als meelijwekkend bezien.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden