Column Joost Zaat

Oudjes als ik staren vooral met opperste verbazing naar het drugsgebruik onder jongeren

‘Nu moet ik er echt iets aan doen. Al jaren zit ik te liegen dat ik niks gebruik.’ Ze somt op wat ze de afgelopen tijd in haar neus en keel heeft gestopt: coke, wiet, alcohol, paddo’s, 4-FA, 6-APB, 4-MMC, 2C-B, mefedron, methylon, speed, GHB, ballonnetje, DMT ... ‘Ik ben een natte snuiver, als ik drink krijg ik trek. Alleen roken doe ik niet. Nu gebruik ik alleen nog coke en speed.’ Marlies ratelt door met 200 beats per minuut. Dat past bij haar ADHD. ‘Ik ben nu gestopt, heb zo’n koppijn en slaap niet meer. Heb je daar iets voor?’

De meeste van haar afkortingen ken ik niet. Al snel ben ik de tel kwijt. Bestaan er zoveel verschillende pilletjes? Af en toe beland ik via een consult in een wereld waarvan ik het bestaan alleen vermoeden kan. Dan ben ik het sukkeltje net als toen twee klasgenoten eind jaren zestig gesnapt werden met een beetje rode Libanon. Ik en mijn andere 18 klasgenoten kenden die term alleen van de radio waar Koos Zwart bij de VARA elke week de prijzen van hasjiesj en wiet omriep. Die nieuwe pilletjes kun je gewoon via een appje bestellen. Koos komt daar niet meer aan te pas. Geen idee of die nieuwe psycho-actieve stofjes een beetje leuk zijn. Volgens Marlies krijg je van sommige veel hoofdpijn. Die heb ik al na twee glazen wijn. Wat een stomkop dat ik niet alert was toen ze met haar ritalin stopte. Mensen met ADHD gebruiken vaker middelen als zelfmedicatie, ze worden er lekker rustig van. Bij het weggaan vertelt Marlies tussen en neus en lippen door dat ze ook nog oxycodon en temazepam gebruikt heeft. ‘Ik snap dat je me geen slaapmiddel geeft.’ Ik verwijs haar naar een gespecialiseerde kliniek voor complexe verslavingsproblemen.

’s Avonds lees ik in Het Parool over onderzoek van de Jellinek dat van de Amsterdamse café-bezoekers tweederde de afgelopen maand rookte, 48% xtc gebruikte, 38% coke snoof en 35% lachgas inhaleerde; niemand dronk alleen maar een spaatje. Marlies is met haar experimenteerzucht wel een uitzondering, want volgens de Jellinek-onderzoekers heeft weliswaar 40% van de jonge cafébezoekers ooit dergelijke middelen gebruikt maar is recent en regelmatig gebruik een zeldzaamheid. Van alle 12.634 in 2018 aan het Drugs Informatie en Monitoring systeem aangeboden pilletjes en poedertjes was maar 8% zo’n nieuw stofje. Ik kick op dat soort weetjes, al heb ik daar in de spreekkamer niets aan. Zo wist ik niet dat 35% van de cocaïne versneden is met levamisol, een middeltje dat vroeger wel bij kankerbehandelingen werd gebruikt en waardoor 2,5-15% van de patiënten een zeer ernstige bloedarmoede of vaatontsteking kreeg. Nu verjagen boeren er nog wormen mee uit hun vee.

Jongeren bespreken drugsgebruik bijna nooit met hun huisarts. Die werelden verschillen te veel. Oudjes als ik zijn nog steeds de sukkeltjes uit de jaren zestig; we staren er vooral met opperste verbazing naar.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden