Media in Polen

Oproer in Polen na tweet Dokter Ruud: ‘Staat het plusje in lhbt+ soms voor pedofielen?’

Waarover maken de media in Polen zich druk? Over een half-Nederlandse soapacteur en zijn tweet over pedofilie, constateert onze correspondent Jenne Jan Holtland.

Opinie Beeld RV

Het begon met een kort bericht op Twitter. Verzonden: 30 juli, om even na zes uur ’s avonds. Aan zijn 17 duizend volgers vroeg @Klyn_Komar hoe het precies zat met de afkorting lhbt+. Waar stond dat plusje eigenlijk voor? Maakten pedofielen soms deel uit van die groep?

Het berichtje van twee regels leidde tot nogal wat ophef, hetgeen niet zal verrassen. Verrassender is de herkomst van de tweet. De 49-jarige Redbad Klynstra geniet als tv- en toneelacteur behoorlijke bekendheid in Polen, en vrijwel iedere fan kan je vertellen dat hij geboren werd als ‘Klijnstra’: zoon van een Friese vader en een Poolse moeder. In Amsterdam ging hij naar het gymnasium, in Warschau naar de toneelacademie. Met zijn verhuizing naar zijn moederland maakte de lange ij plaats voor een i-grec. Klijnstra werd Klynstra. Zijn bekendste rol: ziekenhuisdirecteur ‘Ruud van der Graaf’ in de soap Na dobre i na zle (Voor goed en kwaad).

In de weken na de tweet stak er een storm op van #MeToo-achtige proporties. Klynstra’s impresario zette hem op straat, een prestigieus theater in Warschau zegde de medewerking met een schimmige verklaring op (‘hij is geen fulltime acteur in ons theater’), en hij werd uit de cast gezet van een nieuwe serie. De rol van Ruud van der Graaf mocht hij wel houden.

Geschrokken haastte de acteur zich tegenover staatszender TVP te zeggen dat zijn tweet verwees naar de Pride in Amsterdam van eerder dit jaar. Immers: daar had iemand van het ‘Kinderbevrijdingsfront’ flyers uitgedeeld die de rechten van pedofielen moesten bevorderen. Dat de organisatie van de Pride niet van de flyers gediend was en de politie evenmin (ze werden in beslag genomen), wist Klynstra ook, en toch maakte hij zich naar eigen zeggen zorgen over de veiligheid van zijn zoontje. Dat het stellen van een vraag zoveel los kon maken, had hij niet verwacht, naar eigen zeggen omdat hij niet aan het Poolse perspectief gewend is. ‘In Nederland versterkt het gesprek juist de democratie.’

Zelf misbruikt

In gesprek met Wirtualna Polska verklaarde de acteur dat hij in Nederland misbruikt was door de dirigent van een kinderkoor. Hij was toen 14. Daarom ging de zaak hem extra aan het hart.

Op Twitter schaarden veel gebruikers zich achter Klynstra, en een enkeling vond het zelfs tijd dat de Poolse ombudsman ingreep. Rechtse platforms, net als de acteur op de hand van de oerconservatieve regeringspartij PiS, spraken schande van de ‘golf van haat’ die hem ten deel was gevallen – een eigentijdse variant van trial by media.

Bij dichter Jacek Dehnel, zelf homoseksueel, hoefde hij niet op medelijden te rekenen. Pride-marsen in heel Europa hebben afstand genomen van pedofilie, zo benadrukte Dehnel tegen webportaal Onet, en dat had Klynstra moeten weten. Bovendien maken de staatsmedia en katholieke kerk in Polen al langer stemming tegen lhbt’ers, en nu had Klynstra hen geholpen bij het verspreiden van ‘nepnieuws’ en het ‘creëren van nieuwe vijanden’, zoals eerder gebeurde tegen ‘vluchtelingen, Joden en andere minderheidsgroepen’.

Eén ding kan Klynstra niet worden afgenomen, en dat is zijn Twitter-account. Bovenaan zijn pagina prijken twee vlaggetjes: de Poolse en de Nederlandse. Eronder staat een trots citaat van de Poolse dichter en kosmopoliet Zbigniew Herbert. ‘Vrijheid is voor de Nederlanders als ademen, waarnemen, dingen aanraken.’ Het is alsof de acteur zegt: kom daar maar eens om in Polen.

Jenne Jan Holtland is correspondent in Warschau.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden