Opinieblog klimaatplan europa

Opinieblog – Europese jongeren over de Green Deal: ‘Geef ons een plek aan de onderhandelingstafel!’

‘Onze toekomst staat op het spel’, is de boodschap van de jeugd in het klimaatdebat. Ondanks de vele klimaatmarsen – ‘genoeg is genoeg’, ‘red de planeet, red de mens’ – is er nog te weinig actie ondernomen door politici vinden ze. De jeugdklimaatleiders uit Europa roepen Europese Commissievoorzitter Ursula von der Leyen en Commissaris Frans Timmermans op voor een plaats aan de onderhandelingstafel van de Green Deal.

Ursula von der Leyen, voorzitter van de Europese Commissie, met Frans Timmermans, vice-voorzitter, in het Europees Parlement in november. Beeld AP

Beste Ursula von der Leyen en Frans Timmermans,

Nooit is het momentum groter geweest dan nu om jongeren te betrekken bij het klimaat en milieu. We zijn meer dan een jaar aan het klimaatstaken om onze stemmen te laten horen. We waarderen jullie ambitie om een Green Deal te maken binnen de eerste honderd dagen van jullie mandaat, maar jongeren moeten niet worden vergeten in dit proces. De beslissingen van vandaag zullen een grote impact hebben op de lidstaten, de Europese instituten, burgers en bedrijven, maar bovenal de toekomstige generaties.

Onze generatie staat klaar om deel te nemen aan de Green Deal, omdat langer gebrek aan actie betekent dat wij de last van de klimaatcrisis zullen dragen. Mevrouw Von der Leyen, u erkende dat wij ‘opkomen voor (onze) toekomst’ en dat het jullie ‘generationele verplichting is om te leveren’. Deze Green Deal is jullie kans om het gecommitteerde ook waar te maken, door ons een centrale plek te geven in het proces. Afzonderlijke zaaltjes voor jongeren zijn niet voldoende. Alleen met gelijkwaardige vertegenwoordiging kunnen we erop rekenen dat jullie en andere besluitvormers echt geven om de toekomst.

Velen van ons kunnen niet stemmen en zij die het kunnen, hebben nauwelijks een officiële positie in onze democratie. We voelen ons verantwoordelijk om met jullie een nieuw sociaal contract te ontwikkelen voor Europese burgers. Onze aanwezigheid brengt extra ambitie en nieuwe ideeën die los staan van de oude belangen. Door het verzuim van vorige leiders moeten wij de meeste actie ondernemen en realistisch zijn. En als we nu al op vroege leeftijd de Europese democratie van binnenuit leren kennen, dan worden we klaargestoomd voor het leiderschap voor de toekomst. Daarom zou de Green Deal ook gemaakt moeten worden voor en door jongeren. Deze vijf voorstellen kunnen dat waar maken:

Betrek ons, scholieren, studenten en starters, bij het maken van de Green Deal. Accepteer het idee van een ‘Jonge Klimaat Dialoog’ dat een formele besluitvormingsstructuur optuigt om jongeren te laten participeren in de vorming, uitvoering en borging van milieu en klimaat gerelateerd beleid.

Verzeker dat de EU het Parijs-akkoord, de wetenschappelijke consensus en de Europese historische uitstoot respecteert om binnen het koolstofbudget te blijven om zo de wereldwijde opwarming onder de 1,5 graad te houden. Roep als Europese Commissie een klimaatnoodtoestand uit, zet 2040 in plaats van 2050 als doeljaar om een klimaatneutrale maatschappij te vormen die daarna CO2 netto absorbeert. Zet daarbij in 2030 de harde doelstelling om 65 procent emissies te verminderen in plaats van 55 procent.

Beëindig subsidies op fossiele brandstoffen, ook in de vorm van vrijstellingen. Deze subsidies geven fossiele grondstoffen een kunstmatig competitief voordeel en verstoren de transitie naar schone energie en materialen. De lidstaten hebben dit al gecommitteerd in SDG12c, nu is het tijd om er realiteit van te maken.

Stop met overmatige economische groei in Nationale Bruto Product en de huidige financiële winst van bedrijven. Deze indicator past niet meer bij het welzijn voor het leven op aarde. Het zou vervangen moeten worden met meer sociale en groene indicatoren voor duurzaamheid en weerbaarheid.

Ondersteun meer jongereninitiatieven met financiering en faciliteiten om sociale transitie te behalen. Jongeren zijn de beste investering om vertrouwensvolle relaties te maken tussen lidstaten en andere landen in de wereld. Gezien onze historische uitstoot voelt onze generatie zich verantwoordelijk om de andere continenten te ondersteunen voor globale klimaatrechtvaardigheid.

Ursula Von der Leyen, Frans Timmermans, wij willen een Green Deal mét toekomst, jullie ook? 

Namens de Nederlandse afdeling van het GreenDeal4Youth initiatief,
Studenten Voor Morgen, Jonge Klimaatbeweging, YouthForClimate NL, Jongeren Milieu Actief, Nederlandse Jongerenvertegenwoordiger Duurzame Ontwikkeling naar de VN, IFMSA-NL, Young & Fair

Lachgas: ‘Nederland het land van vrijheid en tolerantie? Land van ironie!’ - 10 december

Deniz Üresin, eigenaar van het bedrijf Ufogas op het Leidseplein. Beeld ANP

De Amsterdamse ‘lachgaskoning’ Deniz Üresin vindt het verbod op lachgas geopperd door staatssecretaris Paul Blokhuis ‘grote onzin’ en ‘pure ironie’. Van de verdiensten uit zijn onderneming Ufogas kan hij naar eigen zeggen F16’s aanschaffen, al is hij nog maar net begonnen. ‘Als we lachgas verbieden, moeten we ook tabak en alcohol aan banden leggen.’

‘Nederland is een land van vrijheid en tolerantie, dat is wat Nederland Nederland maakt. Maar we worden steeds meer een ‘kromstaat’ (een kromme rechtstaat), doortrokken van ironie. Het is namelijk de grootste onzin om lachgas te verbieden terwijl, tabak en alcohol gewoon worden verkocht bij de Vomar en de Albert Heijn. En wiet, dat wordt toch ook gedoogd?

‘Per jaar overlijden er duizenden mensen aan de gevolgen van een tabaksverslaving of alcoholgebruik. Als iemand overlijdt naar aanleiding van comazuipen, zeg eens door vier kratten Heineken te consumeren, dan wordt Heineken toch ook niet aangeklaagd of een verbod opgelegd? Heineken treft ook de volksgezondheid, maar zij mogen gewoon hun gang blijven gaan. Terwijl Ufogas, mijn bedrijf, net zo Nederlands is als Heineken.

Wettelijke status

‘Ik draag  net als elke andere onderneming belasting af, daar hoor ik de overheid niet over. Maar op het moment dat ik ballonnetjes verkoop behandelen ze me als een crimineel. Ik ben al negentig keer in een cel op de Elandsgracht in Amsterdam belandt, zonder geldige argumenten. De politie zegt zaken als ‘je verkoopt nepdrugs’ of ‘je verstoort de openbare orde’, terwijl lachgas sinds 2016 valt onder de Warenwet en dus een wettelijke status heeft. En het bizarre aan dit alles: even verderop op het Leidseplein wordt coke gedeald, maar daar stapt de politie niet op af.

‘En denk eens aan xtc-pillen: die kan je bij de GGD laten testen. Dat wordt dus gefinancierd door een overheidsdienst. Ik sta nu in de Vomar en hier kan ik ammoniak kopen, beetje coke erbij en je hebt crack. Maar ammoniak verbieden is ook uit den boze. Wat mij betreft zet de overheid in op voorlichting op het gebied van lachgas, informeren is nodig. 

Tintelingen

‘Zelf ben ik mij ook bewust van de gezondheidsrisico’s. Als ik slagroompatronen, met lachgas, inkoop, zitten daar geen voorlichtingsstickers op zoals dat bij tabak wel het geval is. Daarom plak ik zelf stickers waarbij ik de gebruiker bewust maak van de mogelijke effecten, zoals tintelingen en mogelijk vitamine B12-tekort. 

‘Ik verkoop niet aan mensen onder de 18 jaar, uit moreel standpunt, en ik adviseer over gedoseerd gebruik. Ook verkoop ik geen industrieel lachgas, dat is te heavy. Mensen doen er onnodig spastisch over, natuurlijk moet je niet minutenlang aan een ballon lurken of heel veel ballonnetjes achter elkaar gebruiken. Maar een fles whisky in een keer leegdrinken is ook geen goed idee: kwestie van common sense.

‘Laat mensen leven. Het gebruik stop je toch niet. Ik ben in november 2018 begonnen met Ufogas en heb afwisselend tussen de twintig tot honderd freelancers in dienst, ik kan inmiddels F16’s kopen van de opbrengsten als ik zou willen. Dat zegt natuurlijk alles over de vraag. Vanaf dag één liep het als een speer. En denk niet dat ik aan junks verkoop. Het zijn veelal studenten en mensen uit de middenklasse die in zijn voor een ballonnetje. Ik snap het wel: mij geeft het gebruik rust.’

De beste eerlijke chocolade vind je bij de kleine winkels of online - 5 december

Cacaoboeren in Ghana testen de cacaobonen. Beeld Foto: Sven Torfinn.

Kunnen we nog wel met een gerust hart chocoladeletters en kerstkransjes eten? Dit was de vraag als  inleiding bij een reportage uit Ghana over het programma Cocoa Life. Het antwoord: het kan, als de consument kritisch koopt, de chocolade geproduceerd door de boeren en boerinnen uit de reportage bijvoorbeeld. Dorpsgemeenschappen van cacaoboeren en -boerinnen verbouwen en verwerken op een duurzame manier in samenwerking met de multinational Montelez. Bij de kooptips, ‘wat u zelf kunt doen’, ontbreekt echter een goede vorm van verantwoorde chocola: craft chocolate, schrijft Paul van Dijk. 

De wereld van cacao

Belangrijk dat er meer aandacht komt van de wereld van cacao en chocolade. Jammer dat journalisten vaak niet verder kijken dan de supermarkt.  Er is een alternatief: craft chocolate. Niet van de grote chocoladegiganten maar van kleine chocolademakers die zelf de cacao bij de boerencoöperaties inkopen. En niet een beetje maar héél veel meer betalen. Met een kortere handelsketen die veel transparanter is.

Want voor de chocola in supermarkten staan alle seinen nog steeds op rood. Gelukkig zegt zelfs Peter d’Angremond, directeur van Fairtrade Nederland, het inmiddels ook: ‘Bedrijven in de hele cacaoketen, van inkoper tot chocoladefabrikant en supermarkt, zullen er niet onderuit komen om meer te betalen, anders zal de situatie toch niet wezenlijk verbeteren.’

Voor een goede prijs, waarvan boerengezinnen kunnen leven, zijn wetten nodig, maar wat kan de consument doen? Het artikel sluit ermee af. En opnieuw komt men niet verder dan de supermarktschappen en de bekende labels. Jammer, want buiten de supermarkten is juist véél eerlijkere chocolade te vinden. Dat beaamt Fairtrade, dat beamen de chocoladegiganten. Dat beaamt iedereen.

In Nederland zijn Chocolatemakers en Original Beans bekende voorbeelden. Dat zij echt heel anders werken is evident. Dat dit beter voor de wereld is ook. Maar nee, hun repen liggen niet in de supermarkt. En daarom hoor je er zo weinig over. Er zijn over de hele wereld honderden van dit soort chocolademakers. Ook in de landen waar de cacao verbouwd wordt. Van Marou in Vietnam tot Madécasse in Madagaskar. Van Pacari in Peru tot Kuná in Ecuador.

Wie het normaal vindt meer te betalen voor kwaliteit kan nu al echt eerlijke chocolade kopen. De grote industrie zal pas echt verbeteren als er wetgeving is. Daar hoef je als consument niet op te wachten.

Paul van Dijk, chocoladeverkopers.nl

Craft chocolate is (beperkt) te koop in winkels van Simon Lévelt en Ekoplaza. Er zijn ook een aantal gespecialiseerde verkopers: Chocolatl (Hazenstraat 25-a) en Cacaomuseum (Czaar Peterstraat 175) in Amsterdam. The Chocolate Shop (Liomenhof 1 in Den Haag), Chocoladeverkopers (Lange Hezelstraat Nijmegen), Florentina (Witte de Withstraat 9a in Rotterdam) en Cacaolab (Kalverringdijk 25, Zaandam).

Craft chocolade is online verkrijgbaar bij: Chocoladeverkopers , The Chocolate Shop , Cocoarunners 

Wie in zijn winkel craft chocolade wil gaan verkopen kan terecht bij: Clearchox , El Sauco , The Highfive Company 

Wat bezielt Dijkhoff, vragen lezers zich af  - 4 december

VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff staat dinsdag de pers te woord. Beeld ANP

Het wachtgeld van Klaas Dijkhoff en zijn onterecht ontvangen reiskostenvergoeding – had hij over het hoofd gezien en stort hij terug – zorgt voor verontwaardiging onder Volkskrant-lezers. De een heeft het over Dijkhoff ‘de best geklede man’, een ander over de politicus als ‘de slimste mens’. Maar meer dan het gedrag van de VVD-fractievoorzitter, moeten we ons zorgen maken over het vergoedingensysteem, meent een lezer, ‘We plengen krokodillentranen’. Lezersbrieven over Dijkhoff op ons Opinieblog.

Ongelijkheid voorzieningen

Dijkhoff heeft zich een kleine ambtenaar getoond door geld te innen dat hem rechtens toekwam, terwijl hij het niet nodig had. Maar de echte ergernis moet zijn dat de overheid zulke voorzieningen treft voor zijn ambtenaren, terwijl andere burgers het moeten doen met veel slechtere sociale voorzieningen. Dijkhoff aan de schandpaal binden leidt af van dit veel principiëler probleem. Als deze ongelijkheid niet wordt aangepakt, kun je wachten op de volgende graaier. We plengen dan weer krokodillentranen.

Eric Holleman, Voorschoten

Inzicht

Eindelijk is Klaas Dijkhoff tot het inzicht gekomen dat hij beter af kan zien van zijn wachtgeld of toelage, zoals hij het zelf graag noemt. Het begon vervelend te worden om er steeds op te worden aangesproken en straks gaan ze hem het zetelverlies van de VVD ook nog aanrekenen. Dit zou alleen maar een nare streep door zijn persoonlijke ambities halen. Weg ermee!

Wat ook hielp is dat iemand ontdekte dat hij nog steeds een reiskostenvergoeding kreeg waarop hij geen recht meer had sinds hij geen gewoon Kamerlid meer is, maar fractievoorzitter (en een auto met chauffeur van zijn partij heeft). Hij had aangegeven die vergoeding niet te willen ontvangen, maar op zijn loonstrook niet gecontroleerd of dat ook zo was. Heerlijk lijkt mij dat, om gedurende twee jaar niet op je loonstrookje te hoeven kijken of het wel klopt wat er binnenkomt.

Diana Bos, Diemen

Best geklede man

Docenten staan in het algemeen niet bekend om hun uitbundige kledingstijl. Ik was er zelf één van terwijl ik toch ook erg kan genieten van de stukjes van Cecile Narinx en Arno Kantelberg. In dat kader kwam Klaas Dijkhoff als best geklede man van Nederland langs. Nu Dijkhoff in zijn hemd staat, ben ik sinds afgelopen dinsdag (Ten Eerste, 4 dec) zeer benieuwd of hij er nog in zal slagen die prominente plaats te heroveren. Hij heeft in ieder geval heel wat minder te besteden.

Rien Geurts, oud-docent, ‘s-Hertogenbosch

Brabander

Welke toegevoegde waarde heeft het om Dijkhoff als Brabander neer te zetten? (Ten eerste, 4 dec). Is ooit Rutte als Zuid-Hollander geframed? Nou ja, ergens snap ik het wel: die Brabanders nemen het niet zo nauw met geldzaken met die katholieke inslag! Over framing gesproken.

Ria van de Laak, Tilburg

Slimste mens

Ooit de slimste mens van Nederland, maar blijkbaar zegt dat niets over Klaas Dijkhoffs intelligentie. Het zou écht slim zijn geweest om niet alleen de onterechte reiskosten terug te betalen, maar naast het afzien van de nog resterende toelage, volgens Dijkhoff beter bekend als wachtgeld, ook de reeds ontvangen gelden geheel terug te betalen.

Chris Willemsma, Vollenhove

Rode Kruis

Wat een ellende! Onder druk van de heersende mening dienaangaande, voelt Klaas Dijkhoff zich gedwongen verder af te zien van zijn, in zijn ogen welverdiende, uitkering (want 4 weken minister geweest). Ongelukkigerwijze kan je dat in ons land niet zelf stopzetten, dat kan alleen onze belastingdienst, zoals met de rechtmatige toeslagen kinderopvang. Oplossing: (Sinter-)Klaas kan de toekomstige uitkering doneren aan het Rode Kruis.

T. Weller, Cadier en Keer

Jonge Klimaatbeweging over de klimaattop: ‘De verwachtingen zijn niet hoog’ - 3 december

Terwijl op de VN-top in Madrid wordt gekeken hoe met nieuwe richtlijnen de klimaatdoelstellingen van Parijs nog gehaald kunnen worden, zijn Nederlandse jongeren steeds meer bezorgd over hun toekomst. ‘Structurele veranderingen zijn nodig, niet de optimalisatie van het huidige economische systeem’, aldus Werner Schouten, voorzitter van de Jonge Klimaatbeweging.

Klimaatstaking #WijStakenMee in Den Haag, begonnen door Greta Thunberg. Beeld Martijn Beekman

‘De doelstellingen van het Klimaatakkoord van Parijs raken in toenemende mate uit het zicht: dat vinden wij erg zorgelijk.’ Aan het woord is Werner Schouten (21), voorzitter van de Jonge Klimaatbeweging, die met campagnes (bijvoorbeeld #IkReisAnders) en ‘Klimaatdialogen’ draagvlak voor échte klimaatverandering wil creëren. Want het huidige politieke beleid is ‘onvoldoende ambitieus’.

Klimaatadaptatie

‘Als we kijken naar de huidige klimaattop, dan is het vertrouwen niet helemaal weg, want dat zou op aversie duiden. Nee, we vinden het bestaan van de top belangrijk, maar onze verwachtingen zijn niet hoog. We verwachten wat dat betreft meer vuurwerk in Glasgow in 2020 (COP26, red.) waar de klimaatdoelstellingen hopelijk nog meer aangescherpt zullen worden. Nu gaat het meer om de uitwerking van de huidige richtlijnen.’

‘Wat ik momenteel merk is een verandering van het publieke debat: we besteden steeds meer aandacht aan klimaatadaptatie. We moeten er zonder twijfel mee leren leven, maar klimaatverandering is zeker geen gelopen wedstrijd. Jongeren beseffen dit en blijven onverminderd strijdbaar. Het is voor ons namelijk een existentieel probleem, wij zijn er nog in 2050 en moeten dus de gevolgen van de klimaatverandering dragen als we geen actie ondernemen. Dat maakt onze positie in het klimaatdebat uniek.’

Systeemverandering

‘Momenteel wordt er nog veel te veel voortgeborduurd op het oude economische systeem. De politiek kijkt naar optimalisatie van het huidige systeem, maar wij pleiten juist voor systeemverandering. Zonder structurele veranderingen gaan we het niet redden. Denk aan het fossiele systeem, daar zijn we nog altijd afhankelijk van. Dan is er de doelstelling dat er in 2030 1,9 miljoen elektrische auto’s moeten zijn, maar er zijn onvoldoende aardmetalen beschikbaar om dat te realiseren.’

Jongeren van vandaag staan anders tegenover privébezit, zo hechten ze naar eigen zeggen bijvoorbeeld helemaal geen waarde aan het hebben van een auto: ‘Wij zijn veel meer bezig met de deeleconomie, denk aan het delen van e-cars, e-scooters of -bikes op een moment dat je ze nodig hebt; dan heb je veel minder voertuigen nodig. Bezit is voor ons veel minder van belang. Maar vanuit de Nederlandse politiek en de klimaattop is daar onvoldoende aandacht voor.’

‘De politiek kijkt naar wat er mogelijk is, maar om de klimaatdoelstellingen te halen moeten we het omdraaien, wat is er nodig? Dat maakt het vraagstuk veel urgenter. Uiteindelijk gaat het om een vraag: in wat voor een toekomst willen we leven?’

‘Schokkend: ‘Wir haben es nicht gewusst’, zo denken nogal wat Surinamers’ - 2 december

De Grote Suriname-tentoonstelling in de Nieuwe Kerk in Amsterdam brengt het meeslepende epos van het Zuid-Amerikaanse land en zijn bewoners met zeer verschillende achtergronden, die er samenkwamen. Beeld Arie Kievit

Om zijn aandeel in de Decembermoorden kreeg de Surinaamse president Desi Bouterse vrijdag 20 jaar cel opgelegd. Maar of het vonnis ooit voltrokken zal worden, blijft zeer de vraag. Lezers reageren, verbouwereerd.

Las de Suriname-tentoonstelling af

Soms is de werkelijkheid gekker dan de fantasie. Dat overkwam mij toen ik zag dat bij De Suriname Monologen onder andere illustere personen, ook de naam van Desi Bouterse voorkwam.

De Suriname Monologen, die samenhangen met de Grote Suriname-tentoonstelling in Amsterdam, zijn een reeks van zes theatervoorstellingen over Surinamers, die een belangrijke rol hebben gespeeld in de Surinaamse geschiedenis.

In die reeks komen voor: Anton de Kom, strijder tegen het Nederlandse kolonialisme en verzetsstrijder tegen de Duitse bezetting in Nederland, postuum drager van het Verzetsherdenkingskruis. Johan Ferrier, de eerste president van Suriname; Jagernath Lachmon, Henck Arron en Adolf Pengel, belangrijke politici, van wie de eerste VHP-voorman, en de tweede en derde premier; Nola Hatterman, kunstenares, Sophie Redmond, volksarts en inspiratiebron voor de vrouwenemancipatie in Suriname.

Ik ben van mening, dat dictator Bouterse, verantwoordelijk voor de Decembermoorden, niet thuishoort in deze Monologen. Ik hoop dat de voorstelling over hem alsnog wordt afgelast door de initiatiefnemers.

Astrid Essed, Amsterdam

Aanvulling: In een eerdere versie van dit artikel werd de suggestie gewekt dat in De Suriname Monologen een acteur in de huid kruipt van Desi Bouterse. Dat is onjuist. Een acteur speelt in deze theatervoorstelling een journalist die Bouterse heeft ontmoet en vertelt over de impact die de voormalige legerleider en huidige president van Suriname op zijn land heeft gehad.

Nicht gewusst

Op 8 december 1982 werden vijftien vooraanstaande Surinamers in koelen bloede doodgeschoten in Fort Zeelandia. Opdrachtgever is Desi Bouterse. In zijn ogen waren zij politieke tegenstanders. Na 37 jaar heeft de rechter besloten hem hier 20 jaar gevangenisstraf voor te geven.

‘Wir haben es nicht gewusst’ en nu we het wel weten geloven wij het niet. Zo denken nogal wat Surinamers, zowel in Suriname als in Nederland. Schokkend!

Ank van der SpekSt. Michielsgestel

Excuses

Bouterse, schuldig aan de moord op vijftien oppositieleden in december 1982, veroordeeld als drugshandelaar, vader van Dino Bouterse die voor zestien jaar achter de tralies zit wegens drugscriminaliteit, is door de meerderheid van de Surinaamse bevolking gekozen tot hun president. Afgelopen zaterdag 30 november werd hij door zijn aanhangers bij aankomst uit China massaal onthaald, ondanks de 20 jaar cel die zijn geëist voor zijn aandeel in de Decembermoorden. 

Naar aanleiding van zijn veroordeling werden in Suriname, maar ook in Nederland mensen van Surinaamse origine geïnterviewd. Wat naar voren kwam was vooral: ‘Wij Surinamers kijken naar voren en niet naar het verleden’ en ‘de Surinaamse bevolking is relatief jong, de jongeren hebben de Decembermoorden niet mee gemaakt en zijn er ook niet in geïnteresseerd’. Dit staat wel in een heel schrijnend contrast met het ‘leed’ dat door de huidige generatie gevoeld zou worden met betrekking tot het onrecht dat ruim zes generaties terug de ‘tot slaaf gemaakten’ hebben ondergaan. 

Woordvoerder Esajas van The Black Archives en Kick Out Zwarte Piet, gesteund door Groen Links en Bij-1, eist excuses, niet alleen gemaakt door Amsterdam, maar gedaan door koning Willem-Alexander namens alle Nederlanders. Ook eist hij herstelbetalingen. Nu telt het verleden blijkbaar ineens weer wel.

Wilbert van Rijen, Holthees

Moeten moordende katten aan de lijn? - 28 november 

Een kat heeft zojuist een jonge merel of lijster gedood. Merels worden niet opgegeten door katten, lijsters wel. Beeld Theo Audenaerd

De huiskat is in opspraak geraakt, of liever gezegd de baasjes. Volgens Europese regels mogen katten helemaal niet loslopen, stellen twee juristen van de Universiteit van Tilburg. Ze vormen een gevaar voor andere dieren: naar schatting 40 miljoen vogels, muizen en andere kleine dieren worden jaarlijks het slachtoffer van de 2,6 miljoen huiskatten en nog honderdduizenden zwervers. Verbaasde en soms verontwaardigde reacties van Volkskrantlezers.

Kattenuitlaatservice

Toch wel fijn dat we in een tijd van grote maatschappelijke en mondiale onrust ook te maken krijgen met het fenomeen ‘aangelijnde katten’. Naast de zorgen om klimaat, stikstof, Pfas, onderwijs en dreigende pensioentekorten is nu de huiskat de pineut. Het arme dier wordt uit zijn natuurlijke comfortzone gerukt door twee juristen die de letter van de wet serieus willen nemen. Heel katten minnend Nederland staat op zijn kop tot aan de politieke kopstukken toe. Deze wetsgeleerden moeten zich nu maar eens richten op een meer realistisch specialisme binnen hun beroepskader. Ik ga mij ondertussen oriënteren op het organiseren van een nieuw verdienmodel: een kattenuitlaatcentrale.

Kees Francino, Wijk bij Duurstede

Tijd om de kat de bel aan te binden

Als zelfs de Partij voor de Dieren niets voelt voor een aanlijnplicht voor katten zoals bepleit door juristen Arie Trouwborst en Han Somsen, dan is wel duidelijk dat zoiets er niet gaat komen. Nederlanders zijn dubbelhartige dierenliefhebbers: enthousiaste vogelliefhebbers en (vooral vrouwen) dol op hun katten. Dus kijken ze liever weg als die katten een probleem zijn voor de vogelstand. Behalve die enkeling die haar kat een belletje om doet om vogels te waarschuwen voor haar naderend troetelmonster. Maar de meeste eigenaren vinden zelfs dat zielig voor de kat, dus je hoort en ziet ze zelden. Maar wellicht is een belplicht – na een mooie campagne van de vogelbescherming – politiek wel haalbaar. De hondendrol op straat leek ooit ook onuitroeibaar, maar misschien is de dode vogel op de deurmat over een jaar of 5 wel net zo zeldzaam als poep aan je schoenen.

Fried Keesen, Culemborg

Insecten op de bumper

Met verbijstering gelezen over het binnen houden van de huiskat. Ik neig te zeggen dat er jaarlijks gigantische hoeveelheden insecten, potentieel voedsel voor vogels, vast blijven zitten aan autobumpers, de grill en koplampen. Het echt goede nieuws voor dieren, gisteren bekendgemaakt, is dat men iets gevonden heeft om bepaalde medicijnen niet meer via dierproeven (konijnen) te testen! Dat doet een mens pas echt plezier.

Henk van Ewijk, Deventer

Uitgaansverbod

Grappig, op een en dezelfde pagina van de Volkskrant : politiebureaus gaan ‘s avonds dicht en er zou een verbod moeten komen, met handhaving, om katten ‘s nachts buiten te laten. Dan is het misschien beter om inbrekers te verbieden ‘s nachts op pad te gaan, voor je het weet plegen ze een inbraak! Ik stel voor om het probleem nu maar eens goed aan te pakken: een uitgaansverbod na 21 uur voor iedereen.

Nico Ridder, Amstelveen

‘Wachtgeld vangen is moreel verwerpelijk’ - 27 november

Klaas Dijkhoff (VVD) komt aan tijdens het wekelijks vragenuur in de Tweede Kamer. Beeld ANP

De wachtgeldregeling verdeelt de Tweede Kamer. Uit onderzoek van de Volkskrant bleek deze week dat het ene Kamerlid 40 mille wachtgeld per jaar laat schieten, terwijl het andere beschouwt als uitgesteld loon. VVD-fractievoorzitter Klaas Dijkhoff maakt het het bonst: hij incasseert circa 37 duizend euro per jaar aan wachtgeld. Lezers zijn onthutst, lees hier een selectie van de reacties. 

Wereldvreemd

Het wachtgeld van Klaas Dijkhoff, wat hij opstrijkt bovenop zijn al riante salaris, is ongeveer het jaarsalaris van een leraar met 15 jaar ervaring. Als ik dan het verslag lees van de dramatische ontwikkelingen op de scholen in Amsterdam Nieuw-West, vraag ik me af hoe Klaas Dijkhoff naar zichzelf kijkt in de spiegel. Je kunt het wereldvreemd noemen of egocentrisch.

Netje ReezigtAbcoude

Overheidscorruptie

We hebben in Nederland een overheid, die regelingen en wetten maakt en die door controleurs (door de burgers gekozen) wordt gecontroleerd. Daarnaast hebben we de burgers, die zich moeten houden aan de opgestelde regelingen en wetten. Tot zover logisch.

Nu bepaalt deze overheid, dat als je werkt en een bepaald salaris verdient, je na een ontslag niet zomaar met lege handen staat. Ook prima.

Maar voor de burger geldt een bepaald plafond voor de te ontvangen uitkering (naast dat die 70-80 procent van het laatste loon is). Dat plafond (het maximale dagloon) is vrij snel bereikt en als je rond een wethouders/ministers inkomen zit is dat veel meer dan 30 procent lager. Dus de achteruitgang is ook groter. En als je weer werk vindt, hoger dan je uitkering? Fijn; uitkering stopt.

Voor de wetgever en zijn controleurs(!) gelden andere en veel ruimere regelingen. Ook het argument dat je specifiek in het politieke vak je baan niet zeker bent, snijdt tegenwoordig geen hout: Iedereen, ook met een vast contract, kan zomaar ontslagen worden. Daar kiest het overgrote deel van die mensen niet zelf voor, maar overkomt ze. Daarnaast staan alle mensen, die zeker weten dat hun huidige baan eindig is (leve de flexibilisering van werk); uitzendkrachten en mensen met een contract voor bepaalde tijd. Die hebben vaak geen enkele mogelijkheid om meer zekerheid te krijgen. Al die mensen hebben door wet- en regelgeving weinig keus en/of zekerheid.

Als je kiest voor een baan/branche weet je wat de voor en nadelen zijn. Accepteer die en als je dat niet wilt, doe dan wat anders. Dit geldt zeker voor kansrijke mensen als onze wetgevers en hun controleurs. De reactie moet dan niet zijn, om low profile jouw rechtspositie ten opzichte van overige burgers sterkt te verbeteren. Want zulk handelen ruikt naar overheidscorruptie.

En wat de wetgevers en hun controleurs maar niet begrijpen, dat de burger dit soort zelfverrijking en meten met twee maten niet waardeert en hun wetgevers en controleurs steeds minder vertrouwt.

Jan PeetersNieuw-Vossemeer

Zakkenvullen

Klaas Dijkhoff: rechts lullen, links zakkenvullen.

Bart van ElderenNijmegen

En de pensioenen dan?

Uitgesteld loon Klaas Dijkhoff? Zo, zo. En de pensioenen dan: dat is toch ook uitgesteld loon? Waarom mag je wachtgeld onverkort innen en pensioenen korten?

Armand van Ommeren, Bavel

Gelijke monniken

De discussie over het wachtgeld dient niet over ethiek of integriteit te gaan maar over gelijkheid. Een bewindsman is geen andere werknemer dan ieder andere Nederlander. Er werken velen in Nederland ongewenst als zzp’er of met een tijdelijk contract of met een proeftijd. Ook is voor vaste banen de ontslag regeling versoepelt en de ontslagvergoeding versoberd. Het lijkt me dan ook niet meer dan normaal dat de bewindsvoerders welke deze wetten maken niet voor zichzelf een uitzonderingspositie behouden. Oftewel gelijke monniken dan gelijke kappen.

Rene DupuisDen Bosch

Daadkracht

De VVD is van de daadkracht en het aanpakken. Zo wil mevrouw Van Ark de bijstandsgerechtigden aanpakken door een tegenprestatie te eisen voor de uitkering die ze van onze belasting centen krijgen. Mevrouw Tielen van de VVD wil deeltijdwerken in het onderwijs aanpakken om het lerarentekort op te lossen, zonder de salarissen die ze van onze belastingcenten krijgen te hoeven verhogen. En VVD-fractievoorzitter Dijkhoff wil daadkrachtig, als aanvulling op zijn parlementariërs salaris van ruim een ton, zo veel mogelijk wachtgeld van onze belastingcenten aanpakken.

Cees HooglandHeemkerk

Landsbelang

In welke cocon leeft deze man? Natuurlijk, waar je schijnbaar recht op hebt, moet je bij elkaar graaien. Maar je kan er ook afstand van doen. Stop maar in de pot voor de mensen die van een bijstandsuitkering moeten rondkomen. Deze symptomen geven duidelijk aan dat de wachtgeldregeling voor politici die het vaak uit landsbelang doen, althans dat zeggen ze, op de helling moet. Waarom dat levensgrote verschil met u en ik als je werkloos wordt of vanuit de WW een baan aanvaard? 

U en ik op een tank naar het Binnenhof en we stoppen voor de werkkamer van Klaas. Ik hoop niet dat hij van hout is.

Guido NafzgerDen Haag

Voorbeeldfunctie

Prima dat er een wachtgeldregeling is, maar politici en overheidsbestuurders hoeven niet dubbelop te innen. Immers de wachtgeldregeling is juist bedoeld als waarborg om een periode van werkloosheid te overbruggen.

Vergelijk het riante inkomen van een Tweede Kamerlid (115 duizend euro exclusief reis en verblijfkosten) eens met de positie van bijstandsgerechtigden met een inkomen gelijk aan het sociaal minimum. Elke euro die zij bijverdienen moeten zij verantwoorden en heeft consequenties voor hun uitkering of toeslag.

Sommige politici beseffen (nog) niet dat zij ook een voorbeeldfunctie hebben. Deze politici moeten geholpen worden door de wachtgeldregeling zo te herzien, dat bij het krijgen van een nieuwe baan de uitkering vervalt. Net zoals bij de bijstandsgerechtigden.

Cor Onderwater, Smilde

Moreel verwerpelijk

Ik heb respect voor Kamerleden als Asscher en Ploumen, beide PvdA, die vrijwillig afzien van hun recht op wachtgeld. Zij zijn tevreden met de vergoeding voor het Kamerlidmaatschap ook al is die minder dan in de tijd dat zij minister waren.

Met afschuw denk ik aan Kamerlid Dijkhoff, VVD’er en oud-bewindsman in kabinet Rutte II. Formeel heeft hij gelijk, wachtgeld incasseren kan, echter gezien de vorstelijke vergoeding als fractievoorzitter in de Tweede Kamer is het innen hiervan moreel verwerpelijk.

Arno BakkerAmsterdam

Rijkhoff

Hoe kunnen mensen van Rijkhoff verlangen dat hij zijn wachtgeld niet aanneemt? Hij is zo vreselijk in armoede vervallen na z’n drie maanden ministerschap en paar jaartjes staatssecretaris; in een keer van zo’n 170 duizend euro salaris naar iets van 110 duizend euro. Van dat laatste kun je als best geklede bewindsman waarschijnlijk geen gilletje kopen. Hoe kun je dat van de voorzitter van de vroem- en graaiclub verlangen?

Als lid wordt van je verwacht dat je het eens bent over het uitknijpen van bijstandsgerechtigden, van het om zeep helpen van de Wajong, de gehandicapten- en de migrantenregelingen.

Hij heeft het uitgezocht, hij heeft er echt recht op; dat heeft zijn partij lang geleden goed geregeld. De VVD zit niet voor niets zo lang rechts van het midden, als Dijkhoff dit douceurtje geweigerd zou hebben, zou men hem van links denken kunnen beschuldigen. Voor wat mijzelf betreft; ooit dacht ik na 25 jaar werken recht op pensioen te hebben; nou als het volgend jaar zover is: ik zal het korten op mijn pensioen niet aannemen!

Peter Vink, Enkhuizen

Geen repatriëring van IS-kinderen: ‘Ik schaam me om Nederlander te zijn’ - 25 november

Geëvacueerde vrouwen en kinderen arriveren in Koerdisch gebied in Syrië na vertrek uit een IS-bolwerk, maart 2019. Beeld AFP

De Nederlandse staat hoeft 23 IS-vrouwen en hun 56 kinderen die in Noord-Syrische kampen zitten, toch niet terug te halen naar Nederland. Lezers reageren in groten getale, ze zijn ‘verbijsterd’, trekken de ‘Nederlandse waarden’ in twijfel en schamen zich voor het ‘keiharde beleid’. Een overzicht van de reacties.

Verbijsterd

De rechter heeft gesproken. Het is aan de politiek om in de kwestie van de kinderen besluiten te nemen. De minister-president onderstreept meteen dat het beleid is en blijft om niemand terug te halen, een oproep van de Kinderombudsman, een advies van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en een hulpaanbod van de Amerikanen ten spijt.

Het kabinet laat onschuldige Nederlandse kinderen, die in erbarmelijke omstandigheden in Syrische kampen verblijven, aan hun lot over. De minister-president vindt het verschrikkelijk dat dit moet, maar het is noodzakelijk omdat het gevaar dat van hun geradicaliseerde moeders uit kan gaan een te groot risico vormt voor de veiligheid in Nederland.

Willen we zo’n land zijn? Een land waar uit angst zo met kinderen wordt om gegaan? Ik ben verbijsterd.

Ik volg de Kinderombudsman en doe een oproep aan de politiek om alles in het werk te stellen om deze kinderen uit die vreselijke kampen weg te halen.

Wil Raeven, Diemen

Humane waarden

Wat mij zo opvalt in de discussie over het al dan niet terughalen van IS-vrouwen en kinderen, en de resultaten van de berechting van IS-strijders in Irak, is dat het humanitaire element er vrijwel aan ontbreekt. Anders gezegd: ‘Onze waarden’, waarop Nederlandse politici, onze premier voorop, zich zo graag laten voorstaan. 

Neem de problematiek van IS-vrouwen en kinderen, die gedetineerd zijn in Syrische kampen. Mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch en het Internationale Rode Kruis hebben na onderzoek geconstateerd, dat gedetineerde IS-vrouwen vastzitten zonder vorm van aanklacht of proces (wat volgens het Internationaal Recht niet kan) en, wat nog erger is, de omstandigheden in die kampen, slecht tot zeer slecht zijn.

Er is sprake van overbevolking, slechte gezondheidszorg, hoge kindersterfte, voedseltekort, onhygiënische toestanden, gebrek aan onderwijs, geweld en andere ellende. 

Zeker kinderen, die part noch deel hebben aan dit conflict, horen niet in dergelijke omstandigheden te leven, maar de vrouwen ook niet. Of ze nu ergens van worden verdacht of niet, iedereen heeft recht op humane omstandigheden en een eerlijk proces, wat ze daar duidelijk niet krijgen.

Als het Nederland echt ernst was met onze waarden, waarom haalt de Staat die kinderen en die vrouwen dan niet terug en berecht ze hier, voor zover ergens van verdacht?

Nog onbegrijpelijker is het, dat de VVD als uiterste middel de aan IS-strijders in Irak toegekende doodstraf ‘acceptabel’ vindt, nog los van het feit, dat door meerdere mensenrechtenorganisaties geconstateerd is, dat in Irak van een eerlijk proces geen sprake is. Waren Nederland en de EU niet tegenstander van de doodstraf? Nu, via een achterdeurtje, toch instemmen met de doodstraf en je voortdurend beroepen op onze waarden is hypocriet, terwijl Nederland andere landen wel de maat neemt en altijd klaar staat met het wijzende vingertje.

Astrid Essed, Amsterdam

Keihard beleid

Als Nederlandse vrouw, moeder en oma klaag ik het keiharde beleid van de Nederlandse regering aan om de ‘onschuldige’ kinderen niet uit de kampen in Syrië op te halen, die daardoor veroordeeld worden om daar te creperen. Deze kinderen hebben dit leven niet gewild en niet verdiend. Het zou getuigen van beschaving en humaniteit om ze naar Nederland te halen. Onze premier noemt ons land een ‘gaaf’ land. Maar ik schaam mij dat ik leef in een zeer welvarend en rijk land waarin de politiek ervoor kiest om kwetsbare, jonge kinderen aan hun afschuwelijke lot over te laten.

Meneer Rutte, ik doe een beroep op u om uw standpunt in deze zaak te heroverwegen.

Laat de kinderen met hun moeders overkomen. Plaats de kinderen direct na aankomst in een goed pleeggezin of bij hun grootouders. De moeders kunnen direct na aankomst in Nederland uit de ouderlijke macht worden ontzet en een proces krijgen.

Grootouders en pleeggezinnen kunnen met veel wijsheid en liefde proberen goed te maken, waarin hun ouders zijn tekortgeschoten.

Elk gered kinderleven is er één.

Lyda Neijboer-Braams, Alkmaar

Christelijk?

Vlak na de Tweede Wereldoorlog hadden wij een poosje een Duits kind bij ons in huis. Dat werd mijn ouders niet altijd in dank afgenomen. Mijn moeder vond dat het meisje net zo goed ook slachtoffer van de oorlog was. Wij hadden het thuis niet breed, maar de omstandigheden waarin zij moest leven waren slechter.

Op de kleuterschool leerde ik het versje ‘Kinderen van één vader reik elkaar de hand’.

Deze regering is opgelucht met de uitspraak dat ze niet verplicht is de kinderen van IS -vrouwen, die in erbarmelijke omstandigheden leven, naar Nederland te halen. En deze regering heeft nota bene twee partijen met het woord christelijk in hun naam. Hoezo christelijk?

Inez de JongDen Dolder

Ik schaam me

Bij het standpunt van het kabinet over het repatriëren van de IS-kinderen schaam ik me om Nederlander te zijn. Waar is onze compassie met en zorgplicht voor onschuldige kinderen die er niet voor hebben gekozen om in deze erbarmelijke omstandigheden op te groeien. Ze zijn allemaal onder de zes jaar! Straf de kinderen niet voor de misdaden van hun ouders.

Barbaree van den Ende, Arnhem

Afschaffen, die kinderbescherming

De rechterlijke uitspraak dat Nederland de IS-kinderen niet hoeft terug te halen betekent dus dat jonge Nederlandse kinderen die in gevaar verkeren geen recht hebben op bescherming van de Nederlandse overheid. We kunnen de kinderbescherming en wat dies meer zij dus ook wel afschaffen. Nou, die bezuiniging is snel verdiend. Dood aan de Nederlandse peuters!

John van PolenLeiden

‘Iedereen was op de hoogte. Het was geen geheim’ - 21 november

Ambassadeur Gordon Sondland verlaat de zaal na zijn getuigenis over de ‘Oekraïne-affaire’. Beeld EPA

Gordon Sondland, president Trumps ambassadeur bij de EU, heeft gezorgd voor de voorlopige climax in de verhoren voor een mogelijke afzettingsprocedure. Er was niets geheimzinnigs aan de druk van president Trump op de pas gekozen president van Oekraïne, Zelenski, om een onderzoek te gelasten naar de zoon van Joe Biden, zei die. Is dit het keerpunt voor Republikeinse senatoren? Commentaren uit Amerikaanse kranten.

De controverse over de verhoren was vanaf het begin of dit een politiek spel was. Nancy Pelosi zei dat het Congres nu niet anders kon: als over de beschuldiging van zo’n duidelijke overtreding van de presidentseed geen hoorzitting zou worden gehouden, zou het grondwetsartikel over impeachment naar de prullenbak worden verwezen. De Republikeinen hebben altijd volgehouden dat er eigenlijk niets aan de hand is en zeggen met Trump dat de verzoeken aan Zelenski nooit een quid pro quo (voor wat hoort wat) waren. Sondland, een zakenman die door Trump met een ambassadeurschap werd beloond voor een forse campagnedonatie, verklaarde dat er wel een quid pro quo was, al had Trump hem later in een telefoongesprek gezegd dat hij geen quid pro quo wilde.

New York Post

Trump en de Republikeinen worden gesteund door rechtse media als Fox New en de krant de  New York Post. Commentator Michael Goodwin, die in een vorige column nog had geschreven dat Pelosi en de voorzitter van de hoorzittingen, Adam Shiff, zich grote zorgen moesten maken of impeachment wel door het Huis van Afgevaardigden zou komen, veranderde na Sondland van mening, schrijft hij onder de kop: ‘Dems hebben eindelijk iets dat ze kunnen gebruiken.’

‘Shiff en Pelosi hebben nu iets waarmee ze aan de slag kunnen in hun poging om de verkiezingen van 2016 uit te wissen. Toegegeven: het is niet veel, want het cadeau kwam met een enorm voorbehoud. Sondlands belangrijkste getuigenis, met betrekking tot de quid pro quo, levert munitie aan beide partijen en heeft tegenstrijdigheden en zwakke kanten die het voor de Democraten lastig maken hier de doorslaggevende kwestie van te maken. (…)

‘In ieder geval krijgen de contouren van artikelen van een afzettingsprocedure nu duidelijk vorm. De eerst kan een aanklacht wegens omkoping zijn, voortkomend uit de beschuldiging van quid pro quo. De tweede zou minachting van het Congres kunnen zijn voor het nalaten van het leveren van opgeroepen getuigen en gevraagde documenten, en de derde iets als obstructie of intimidatie van getuigen.

‘Apart of opgeteld is het niet veel en het is moeilijk voor te stellen dat kiezers een stuk of twintig Republikeinse senatoren zullen overhalen een veroordeling en afzetting te steunen. Maar voor de Democraten is dat niet noodzakelijkerwijs fataal. Ze hebben nu een route naar aanklachten waarvoor ze een meerderheid (in het Huis van Afgevaardigden, red.) kunnen halen, die ze tot nu toe niet hadden.’

The New York Times

President Trump moet zich verantwoorden en niet de hele tijd wegduiken, vindt daarentegen The New York Times steeds, en nu zeker na twee ‘desastreuze’ zinnetjes van Sondland: ‘Iedereen was op de hoogte. Het was geen geheim.’

‘Weet u wat zou helpen bij het ophelderen van alle kwesties? Getuigenissen onder ede door de vele sleutelfiguren in deze zaak die nog niet voor het Congres zijn verschenen, ondank het feit dat ze vrijwel allen zijn gedagvaard.’

‘Trump beweert dat hij niets verkeerds heeft gedaan, en toch verbiedt het Witte Huis de meeste van deze personen onder ede te getuigen. (Sondland zelf legde het bevel van het Witte Huis en het ministerie van Buitenlandse Zaken om niet te getuigen naast zich neer.)

‘Het is zinvol dit punt te onderstrepen: alle getuigen die bezwarende verklaringen over Trump hebben afgelegd deden dat onder ede. Als diegenen van wie wij moeten geloven dat ze de president zouden vrijpleiten hebben tot dusver geweigerd te komen getuigen. (…)

‘Er is al overweldigend bewijs dat president Trump zijn macht heeft misbruikt. Het zijn klassieke voorbeelden van overtredingen waarop afzetting staat, sommige zijn federale misdaden. Het is essentieel dat het Huis van Afgevaardigden een diepgravend onderzoek uitvoert, inclusief het horen van cruciale spelers die nog niet zijn komen opdagen.’

The New Yorker

Susan B. Glasser van The New Yorker geeft de gebeurtenissen op haar blog ‘Letter from Trump’s Washington’ zo weer: ‘Op woensdagochtend kwam een obscure miljonair uit Portland, die zo’n amateur was in de internationale diplomatie dat een van zijn collega’s hem had vergeleken met een auto die een bergweg afdendert zonder gps of vangrails, dichter dan wie ook in de buurt van het opblazen van het presidentschap van Donald Trump.

‘Gordon Sondland, een hartelijke hotelier, wiens donatie van een miljoen dollar aan Trumps inhuldigingscommissie werd beloond met het ambassadeurschap bij de Europese Unie, hield zich niet in toen hij verscheen voor de hoorzitting voor een afzettingsprocedure van de inlichtingencommissie van het Huis van Afgevaardigden. (…)

‘De reactie was prompt en overweldigend. Een bominslag. Groter dan Watergate. (…) Iedereen begreep dat zich een politiek aardschok had voorgedaan, maar dit is een hoofdstad die niet meer gelooft dat de kracht van politieke aardschokken het onbeweeglijke Amerikaanse publiek in beweging kan brengen. Zou het dit keer anders gaan? Scepsis lijkt verstandig in een land waar iedereen een vaste mening heeft over Trump, de ene kant op of de andere, maar wie kon het zeggen? (…)

‘Een paar uur lang leken de Republikeinen met stomheid geslagen, in verwarring. Ze hadden duidelijk niet verwacht dat Sondland zo ver wilde gaan en op die manier om de president pootje te lichten. (…) ‘Daarna begon de smeercampagne.

‘Democraten’, van hun kant keken naar de aanvallen op Sondland zonder precies te kunnen inschatten of het hem in diskrediet zou brengen.’

‘Toen de zitting werd afgesloten, kreeg Sondland een staande ovatie van het publiek en haastte zich vervolgens de zaal uit om zijn vliegtuig naar Brussel te halen, waar hij nog steeds, ongelooflijk maar waar, de officieel benoemde vertegenwoordiger van de president van de Verenigde Staten bij de Europese Unie is.’

Johnson en Corbyn ‘nek aan nek na tv-botsing’ - 20 november

Beeld uit het ITV-debat. Beeld EPA

De Britse lijsttrekkers bedienden in hun eerste tv-debat, dinsdagavond, vooral hun achterban. De Britse kranten berichten volgens hun politieke voorkeuren. De Daily Mail noemt Labour-leider Corbyns optreden ‘belachelijk’, de Daily Mirror vindt juist dat Conservatief Johnson het lachertje van de avond was. The Times kiest de neutrale positie: ‘Nek aan nek na tv-botsing’. Dit blijkt uit een peiling: 51 procent van de ondervraagden vindt dat Johnson won, 49 procent juist Corbyn. 

The Guardian signaleerde de twee hoofdthema’s in de komende verkiezingen van 12 december. Johnson hamerde op de Brexit, Corbyn op het nationale gezondheidssysteem, de NHS, dat Johnson aan Amerikaanse bedrijven zou willen verkopen. De premier ontkende dat in alle toonaarden. Maar volgens The Guardian dreef Corbyn Johnson met succes in de hoek over de NHS en andere sociale voorzieningen, die door de Conservatieve regering in gevaar worden gebracht.

Corbyn wordt in de kranten die voor de Brexit zijn, gehekeld omdat hij negen keer de vraag of hij zelf voor of tegen Brexit is, weigerde te beantwoorden. The Sun: ‘Bojo badges Brexit bodger’ (vrij vertaald zonder alliteratie: Johnson geeft de Brexit-vermijder ervan langs). Corbyn probeerde uit te leggen dat, als hij premier wordt, Labour een nieuw akkoord zal proberen te sluiten met de EU, waarin Groot-Brittannië wel bij de douane-unie blijft, en dat hij zijn akkoord in een nieuw referendum zal voorleggen aan de Britse kiezers. Maar of hij dan voor of tegen die Brexit zal stemmen, wilde hij niet zeggen.

Door het publiek in de studio van de zender ITV werd gelachen om sommige uitspraken van beide politici, volgens de BBC. Dat was opvallend, vond BBC-commentator Laura Kuenssberg. Dat is teken hoe veel kiezers aankijken tegen deze verkiezingen, schrijft ze, dat ze ‘een nationale leider moeten kiezen uit een weinig aantrekkelijk paar’.

De Daily Mail hoorde alleen het ‘schampere gelach van het studiopubliek’ als Corbyn over Brexit sprak; The Guardian viel juist het gelach op toen Johnson toegaf ‘dat de waarheid ertoe doet bij deze verkiezingen’.

De invloedrijke zakenkrant The Financial Times kopt ‘Johnson overleeft venijnig duel met Corbyn’. De labour-leider gaf ‘een solide optreden en hij scoorde punten tegen de premier, maar het debat van een uur lang leverde hem niet de doorbraak op waar hij op uit was’. In de opiniepeilingen staan de Conservatieven ver voor op Labour.

Lezers over de Belastingdienst: ‘Afschaffen is de enige oplossing’ - 15 november

De Belastingdienst moet een forse schadevergoeding betalen aan honderden ouders na het onterecht stopzetten van kinderopvangtoeslagen. Veel lezers zijn kritisch op het toeslagenstelsel: ‘Veel aanvragers hebben geen idee hoe het stelsel werkt en komen financieel enorm in de problemen door een terugvordering.’

Ondoorgrondelijk

Uitstel- en struisvogelgedrag, genoemd als oorzaken voor terugvorderingen door de Belastingdienstzijn voorbehouden aan aanvragers van toeslagen die in staat zijn het stelsel te begrijpen. Heel veel aanvragers hebben geen idee hoe het stelsel werkt en kunnen zich dat niet eigen maken. Zij zijn niet in staat hun bruto inkomen juist te schatten of snappen niet dat (en hoe) relevante wijzigingen moeten worden doorgegeven. Onwetendheid met grote gevolgen, geen opzettelijk of bewust gedrag. Ook de argumenten dat mensen complexe keuzes vermijden en zich liever niet verdiepen in het toeslagenstelsel, gaan op voor hen die daartoe in staat zijn. En zeer veel aanvragers zijn dat dus niet!

Over de ‘verliesaversie’ wil ik graag het volgende zeggen: de aanvragers waar ik op doel, zijn vaak mensen met een kleine portemonnee die financieel enorm in de problemen komen door een terugvordering. Die veroorzaakt dan geen financiële pijn, maar armoede en stress. Sociaal Raadslieden kunnen deze aanvragers kosteloos en effectief ondersteunen bij terugvorderingen en het op orde brengen van hun toeslagen en financiële situatie.

Anke Verschoorsociaal juridisch dienstverlener, Tilburg

Geschokt?

De Kamerleden zijn weer ‘geschokt’ over de het optreden van de Belastingdienst met betrekking tot de kinderopvangtoeslagen. Staatssecretaris Snel wordt ter verantwoording geroepen hoe het heeft kunnen gebeuren. Het is duidelijk dat de Belastingdienst niet goed heeft gehandeld.

Maar waarom zijn de Kamerleden niet ‘geschokt’ omdat zij zelf complexe toeslagenstelsels hebben gemaakt dan wel goedgekeurd die in de uitvoering (zie het rapport van het ambtelijke beleidsonderzoek) zowel voor belastingambtenaren als voor toeslagontvangers onwerkbaar waren en nog steeds zijn? Moeten we de belastingambtenaren dankbaar zijn omdat ze het failliet van het toeslagenstelsel hebben aangetoond? Kunnen onze volksvertegenwoordigers misschien een keer een motie van wantrouwen tegen zichzelf indienen?

Onno SchweersHoorn

Verwondering

Merkwaardig dat het rapport van de commissie-Donner, over de miskleun van de Belastingdienst bij de ongefundeerde beschuldiging van fraude bij de kindertoeslag, Omzien in verwondering heet. Dat is de titel van de in 1970-1971 in de reeks Privé-domein verschenen tweedelige memoires van Annie Romeijn-Verschoor. Romein Verschoor (1895-1978) was historica en letterkundige en samen met haar man Dr. Jan Romein auteur van o.a. De lage landen bij de zee en Erflaters van onze beschaving. Romein-Verschoor verdedigde in 1935 haar proefschrift Vrouwenspiegel en werkte sinds 1972 voor het feministische blad Opzij.

Jan en Annie Romein hebben hun sympathie voor het marxisme nooit onder stoelen of banken gestoken. Dat een commissie onder leiding van CDA’er Donner deze titel kiest voor zijn rapport wekt op zijn minst verwondering.

Peter RuijtenbeekDen Haag

Afschaffen

Mooie column van Harriet Duurvoort over de psychologie van het toeslagensysteem. Echter, wanneer ze schrijft dat de Belastingdienst altijd uit moet gaan dat een aanvrager van toeslagen ‘te goeder trouw is’, slaat ze de plank vreselijk mis.

Kennelijk is ze de ‘Bulgarenfraude’ uit 2013 vergeten. Die was immers de terechte aanleiding voor een strenger beleid. Dat is echter weer doorgeslagen. Omdat je niet iedereen kunt vertrouwen, maar ook niet wantrouwen, rest er maar één oplossing: afschaffen.

Ruud Maltha, Berghem

LEES MEER OVER DE KINDEROPVANGTOESLAGAFFAIRE:

Wat ging er mis?
De Belastingdienst heeft bij circa 130 gezinnen abuis geoordeeld dat zij geen recht hadden op kinderopvangtoeslag. Deze ouders moesten achteraf duizenden tot tienduizenden euro’s toeslagen terugbetalen aan de Belastingdienst. Lees hier de reconstructie.

Wat zijn de gevolgen voor gedupeerden?
Steve Kuipers was een van de ouders die ten onrechte van fraude werd beschuldigd en moest ruim 50 duizend euro aan de Belastingdienst terugbetalen. 
‘Dan besef je pas echt wat stress is.’

Kritiek op het huidige toeslagensysteem
De problemen bij het uitkeren van zorg-, huur- en kinderopvangtoeslagen zijn met het huidige toeslagensysteem niet op te lossen. Volgens een maandag gepubliceerd beleidsonderzoek 
steekt het stelsel psychologisch verkeerd in elkaar.

Toeslagenstelsel schiet tekort
Empathie, compassie en verantwoordelijkheidsgevoel zijn het huidige toeslagenstelsel vreemd, 
schrijft Harriet Duurvoort in haar column.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden