Opinie

Opinie: Zolang er gepraat wordt is er hoop op vrede. Toch lijkt de ontmoeting tussen Kim en Trump bij voorbaat mislukt wegens gebrek aan voorbereiding

Met economische hulp en regionale samenwerking is ook bij deze top een wereld te winnen.

De Noord-Koreaanse leider Kim Jong-Un en president Donald TrumpBeeld afp

Wat wordt de uitkomst van de topontmoeting tussen de leiders van de VS en Noord-Korea? Prijkt er straks een Trump Tower in Pyongyang? Of gaat dit gewaagde initiatief ten onder aan een gebrek aan voorbereiding?

Zoals ik eerder in deze kolommen heb betoogd, is er weinig onvoorspelbaar in het gedrag van Noord-Korea. Het verwerven van de status van kernwapenstaat is de kern van de overlevingsstrategie van het geïsoleerde regime van Kim Jong-un. Dit doel heiligt de middelen, het is volbracht. De dreiging is reëel geworden en wordt uitgespeeld.

Pas nu de Noord-Koreaanse dreiging echt is, nemen de VS haar serieus. Dit is een blunder. Opeenvolgende presidenten hebben de kop in het zand gestoken. Nu het kalf verdronken is, komt Trump de put dempen.

De enige, tevens laatste internationaal gecoördineerde poging om Noord-Korea goedschiks van zijn heilloze nucleaire ambitie af te brengen, was het Agreed Framework van 1994. Pyongyang zou voor wapenproductie ongeschikte kernreactoren krijgen, in ruil voor volledige nucleaire ontwapening. Zeven jaar en vijf miljard dollar verder liep dit project van de Korean Peninsula Energy Development Organization (KEDO) stuk. Niet alleen na gebleken bedrog van de Noord-Koreanen, maar ook als gevolg van een onvaste tenuitvoerlegging door de Amerikanen. Sinds Noord-Korea's eerste kernproef in 2006 is het niet meer goedgekomen. Daarna werd er nog wel gepraat, maar de kernproeven gingen gewoon door. Alleen China had toen nog de mogelijkheid op de lastige buur invloed uit te oefenen, door zijn economische bankschroef aan te draaien. Maar dat heeft het om tal van redenen niet willen doen.

Keren beide kopstukken het tij? De kans daarop is gering. Kim Jong-un zal zijn nucleaire troefkaart niet uit handen geven. Trump is juist uit op nucleaire ontwapening van het Noorden. De top kan snel op deze deadlock vastlopen. Dan begint de blame game en zijn we terug bij af.

Is deze topontmoeting dan kansloos? Nu de teerling is geworpen, zullen alle betrokkenen proberen er het beste uit te halen. Hier is een mogelijk compromis: Amerikaanse berusting in de kernwapenstatus van Noord- Korea, gekoppeld aan een controleerbare toezegging van Pyongyang om niet verder te gaan met het ontwikkelen en uitbreiden van zijn kernwapenarsenaal. Ook staakt Noord-Korea het ontwikkelen en internationaal verhandelen van nucleaire technologie en draagraketten. Sancties worden opgeschort, maar niet opgeheven. VS-grondtroepen blijven in Zuid-Korea, maar worden gereduceerd. Wederzijdse erkenning, beëindiging van sancties en grootschalige economische hulp worden opgenomen. Cruciaal is verder dat de buurlanden hun steentje bijdragen. En dat alles binnen enkele weken. Daarom zal de top hoogstens een akkoord op hoofdlijnen kunnen opleveren. Dat wordt dan uitgewerkt in verdere onderhandelingen. Die kunnen alsnog afspringen, zoals vaker in het verleden.

Wij hoeven niet lang te wachten op de uitkomst van dit politieke spektakel. De top is onvoldoende 'voorgekookt'. Kim heeft een sterkere onderhandelingspositie, maar Trump wil scoren. Dit voorspelt weinig goeds. Toch is er - eindelijk - weer een kleine kans op vrede. Zolang er gepraat wordt, is er hoop. De VS hebben zich eerder neergelegd bij de opkomst van ongewenste nucleaire vreemdelingen, zoals India en Pakistan.

Misschien valt er wel te leven met een nucleair bewapend Noord-Korea, ook al had iedereen het liever anders gezien. Het land kan immers niets uitrichten met zijn kernbommen zonder fire and fury over zichzelf af te roepen. Een wereld met vijf erkende kernwapenstaten is die van de vorige eeuw. Kernwapens zijn al lang niet meer het prerogatief van de vijf permanente leden van de Veiligheidsraad. De wereldvrede wordt hierdoor in toenemende mate bedreigd.

De vraag is hoe je nucleaire parvenu's anders dan door dreigementen en sancties kunt afhouden van het gebruik van hun nieuwste wapentuig. Dat kan door economische hulp te verstrekken en door regionale samenwerking op te zetten, ook op veiligheidsterrein. Wij Europeanen weten uit ervaring dat interdependentie vrede bevordert. In het Verre Oosten is daarmee nog een wereld te winnen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden