Opinie

Opinie: Waarom gebruiken we de kennis van Fieldlabs niet voor eindmusicals?

De kinderen die in groep 8 zitten is dit jaar al zoveel ontnomen. Waarom gebruiken we de kennis van Fieldlabs niet voor hun eindmusicals, vraagt Levi van Dam zich af.

Technische doorloop voor een eindejaarsmusical in de Stadsschouwburg van Nijmegen. Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant
Technische doorloop voor een eindejaarsmusical in de Stadsschouwburg van Nijmegen.Beeld Marcel van den Bergh / de Volkskrant

‘Toen ik hoorde dat er dit jaar vanwege corona geen musical zou zijn met alle kinderen van groep 8 was ik boos. Heel boos’, zegt Amelie (11). ‘Ik heb direct van een oud laken en twee stokken een spandoek gemaakt en ben gaan protesteren. Een musical hoort bij groep 8!’

Amelie is een vriendinnetje van mijn stiefdochter Anna (10), die in de andere en 7/8 combinatieklas zit. Net als voor Amelie, was voor Anna dit jaar de belangrijkste vraag: gaat de eindmusical door? Niet het schooladvies of de schoolkeuze was een terugkerend onderwerp van gesprek. Nee, de musical, dat was echt belangrijk.

De Amersfoortse scholenkoepel waar de basisschool van Anna en Amelie bij is aangesloten is niet de enige die onder druk van de coronamaatregelen uitwijkt naar dit drastische besluit. Een snelle rondvraag leert dat ook in Amsterdam en Zwolle schoolbesturen zich genoodzaakt voelen over te gaan tot soortgelijke besluiten. Reden? Het mengen van klassen is niet toegestaan onder de huidige coronamaatregelen, en veel scholen werken met combinatieklassen, waardoor oefenen theoretisch gezien niet kan. Om nog maar niet te spreken van het optreden als alle ouders, broers, zussen, opa’s en oma’s straks in juni willen komen kijken.

Het klopt dus. Volgens de regels. Een deel van de cijfers op het corona dashboard van de rijksoverheid ondersteunen dit besluit. En toch: een jaar geleden konden we alleen maar dromen van een vaccin: op dit moment is bijna 20 procent gevaccineerd. De verwachting is dat dit, tegen de tijd dat de musical wordt opgevoerd, rond de 50 procent zal zijn. Een jaar geleden droeg niemand een mondkapje, nu dragen zelfs Anna en Amelie op school een mondkapje.

En dan te bedenken dat de kinderen die dit jaar in groep 8 zitten het slechtste groep 8 jaar hebben gehad dat je kunt bedenken. Vorig jaar kon de zus van Anna, Femme (12), nog op scholenbezoek om tot een schoolkeuze voor het voortgezet onderwijs te komen. Anna moest het doen met virtuele rondleidingen en introductiepraatjes via een livestream op YouTube. De avondvierdaagse is al niet eens meer als een optie beschouwd. Alle leuke dingen die een laatste groep 8 jaar markeren, zijn weggeorganiseerd. Laten we dit gebeuren? Dat ook de musical sneuvelt in het corona geweld?

Overgangsritueel

De groep 8 musical staat namelijk niet op zichzelf. Het is een overgangsritueel, ook wel bekend als een ‘rite de passage’. Het zijn deze rituelen die kinderen helpen volwassen te worden. Ze bieden een mogelijkheid om te onthechten van het oude, te ervaren dat ze overgaan naar een volgende fase, om die vervolgens met opgeheven hoofd tegemoet te treden. Daar waar eind vorig jaar de ene school nog creatiever was in het vormgeven van deze overgangsrituelen dan de ander, lijkt alle creativiteit nu door regelgeving weggeslagen.

Femme hield haar musical in een openluchttheater, inclusief professionele opname. Zelfs de Amsterdam Arena werd door sommige scholen gebruikt om diploma’s uit te reiken. Waarom? Omdat deze rite de passages cruciaal zijn: die maak je maar één keer mee in je leven. Een vakantie keert jaarlijks terug. Net als een verjaardag.

De overgang van de ene naar de andere school niet.

Deze aprilmaand staat in het teken van de Fieldlabs: gereguleerde evenementen waar in totaal honderdduizenden mensen samenkomen, om straks met sneltesten en andere maatregelen de samenleving te heropenen. Benut de experimenteerruimte om deze, door de corona beperkingen hard getroffen generatie kinderen, goed afscheid te laten nemen van hun oude school.

Overheid en schoolbesturen, wees ook hier creatief met de regels. Gebruik sneltesten. Benut de (openlucht)podia. Maak prachtige video-opnames. Doe iets om te voorkomen dat Amelia en Anna, en met hen een generatie kinderen, angst als betrouwbare raadgever beschouwen en niet leert los te laten om daarna verder te gaan.

Levi van Dam is stiefvader, orthopedagoog en wetenschapper aan de Universiteit van Amsterdam.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden