OpinieStudiefinanciering

Opinie: Studieleenstelsel, bedankt (voor niks)

Wie onder het leenstelsel studeert, heeft alle nadelen en nul voordeel van de recentelijke politieke besluitvorming over de studiefinanciering, betoogt student Mark van Dolder.

Studentenprotest in 2018 in Amsterdam tegen het plan van minister Van Engelshoven om studenten meer rente te laten betalen op studieleningen. Beeld Hollandse Hoogte

Het zal nog even duren voor de parlementsverkiezingen beginnen. Voor die tijd aanbreekt zijn politieke partijen druk in de weer met de opbouw van de paradewagens, vele in de vorm van loze verkiezingsbeloften. Bolle krantenkoppen beloven ons een land van melk en honing. De mooiste loze belofte tot nu toe: oude studenten die onder het leenstelsel vallen krijgen alsnog een beurs. Of het nu om een gratis boom gaat, een starterskapitaal van eentiende ton of een salarisverhoging voor zorgmedewerkers, net zoals de carnavalsoptochten worden afgeblazen zal ook dit feest niet doorgaan.

Het is duidelijk dat de oppositie goed zit waar het nu zit en het geen enkele aanstalten maakt volgend jaar mee te regeren. Eén van die loze beloftes zal opnieuw de studenten betreffen die zijn gaan studeren na de afschaffing van de basisbeurs in 2015. Nu er een Kamerbreed bewustzijn is dat het idee van een leenstelsel toch geen goede zaak blijkt te zijn, is de kans groot dat studenten in 2021 weer met een volle beurs de leerbanken in kunnen. De studenten van de toekomst zullen in die tijd de vruchten plukken van vijf jaar aan miljoeneninvesteringen. Het geld van het leenstelsel zit dan eindelijk op de goede plek. ‘Eind goed al goed, want de jeugd heeft weer de toekomst’, zal het klinken op het Binnenhof.

Uitzondering

Heeft de jeugd de toekomst? Klaarblijkelijk. Mijn studententijd is de uitzondering die de regel bevestigt. Als student studeer ik van 2016 tot 2021 aan de Radboud Universiteit in Nijmegen en val dus precies onder het leenstelsel. Naar de studiebeurs van een uitwonende student van 17.169 euro kan ik fluiten.

Anders dan studenten van voor 2015 en na 2021 moet ik alles terugbetalen. Van de investeringen in het onderwijs was niets te merken: pas nu worden de miljoenen die in het verleden zijn beloofd, geïnvesteerd. Het bewijs dat de Tweede Kamer de ophef nooit serieus heeft genomen, bewijst het gebaar van een nietige studievoucher. Voor veel studenten voelt de ‘compensatie’ meer als een schop na dan als een eerlijke tegemoetkoming.

De wens van politieke partijen om gedupeerde studenten te compenseren past mooi in het rijtje met de andere verkiezingsfabeltjes. Het is een illusie dat een Tweede Kamer vol parlementariërs van gemiddeld 47 jaar zich ook maar iets aantrekt van het lot van studenten. Of zijn we alweer vergeten dat dit kabinet onder leiding van de VVD er haast in slaagde de studierente met 18 procent op te hogen? Met het verschil van één stem sneuvelde de motie in de Eerste Kamer. Het had weinig gescheeld of studenten gingen gebukt onder een extra last van gemiddeld 5.000 euro.

Tegemoetkoming zal er zeker komen, maar het zal de kosten niet compenseren. We betalen de hoofdprijs voor het onderwijs van morgen, zonder daar gebruik van te kunnen maken. Echt tijd om ons hier druk om te maken is er echter niet. We kijken uit op een verpeste woningmarkt en een krappe arbeidersmarkt, om van de impact van het coronavirus nog maar te zwijgen. Dat de jongeren het vertrouwen in de politiek zijn kwijtgeraakt, geeft echter niets. Het marginale verschil dat deze kleine groep stemmers teweegbrengt, is voor de politiek geen reden om zich zorgen te maken.

Mark van Dolder is student Publiek Management aan de Radboud Universiteit Nijmegen. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden