Opinie

Opinie op Zondag: 'Het Avondland van de rechtsmens is veilig op verkeerde manier'

Prikkelende opinies op een dag dat u er tijd voor heeft: de Volkskrant presenteert elke zondag twee bijdragen van een vaste club van acht auteurs. Later vandaag historicus Geerten Waling, nu eerst schrijver Sarah Sluimer.

Beeld uit La Grande BellezzaBeeld .

Het Avondland: een schitterende naam voor het oude continent. Het wordt de laatste tijd steeds vaker gebruikt, voornamelijk door denkers aan de rechterzijde van ons politieke spectrum. Dat betekent natuurlijk niet dat het woord van hén is. Linkse vrouwen mogen ook best eens een woordje meepraten buiten het feminismediscours om. Dus daar ga ik.

Mijn Avondland. Ons Europa. Een mozaïek van goed geconserveerde ruïnes, stille dorpspleintjes waar vrouwen met zwoegende boezems de was mopperend uithangen, magere jongens in zwarte coltruien peinzend in Moleskines schrijven, een sigaret bungelend aan hun spottende lippen. Het gebied waar kinderen met fluweelzachte ezelsogen tot laat in de avond kirrend over de straatklinkers rollen en blonde mannen met een Engels gebit hun spieren laten rollen in roeiwedstrijden die van oudsher bestaan, zoals alles hier al van oudsher bestaat.

Een paar jaar geleden verlustigden de kunstliefhebbers, de romantici, de dwepers en de melancholici zich bij de film La Grande Bellezza: de natte droom voor eenieder die zich graag wentelt in het idee dat we dansend en drinkend ten onder moeten gaan. Stamp maar op die puinhopen van de oude grond, stort af en toe in elkaar en laat je hoofd in je handen zakken terwijl je triestig mompelt: das war Einmal.

Overwoekerde tuinen

Terwijl ik dit schrijf ben ik onderweg naar een oude badplaats in midden-Frankrijk waar een afgebladderde spa uit het begin van de twintigste eeuw, omringd door overwoekerde tuinen en een restaurant waar niemand ooit nog komt en de kok al veertig jaar dezelfde entrecotes met slappe friet serveert, op me wacht. Mijn fantasie draait overuren. Ik zie mezelf al in de oranjerie op dat terrein zitten, een flinterdun porseleinen kopje tussen mijn vingers geklemd, starend over de rozenperken en een afgebrokkelde fontein.

Het is zo heerlijk veilig om jezelf op te sluiten op plekken waar nooit meer iets gebeurt. Huizen waar de klimop langzaam de muren laat scheuren waardoor er nog íets van tijd lijkt te bestaan, maar je ver weg bent van de synagogen die door zwaarbewapende jongetjes worden verdedigd en de verhitte koppen die schril en eindeloos 'Manspreading!' naar elkaar gillen omdat ze kennelijk niet heel veel meer te doen hebben. Europa als plek waar de tijd stil staat: een aantrekkelijk en geruststellend idee.

Zo zit ik dus maar een beetje larmoyant te peinzen en ben ik bijna voornemens mezelf in de armen van de rechtse kerk te werpen om samen te snikken om de dagen van weleer.

Cholera

Maar dan dringt het tot me door: het rechtse Avondland gaat helemaal niet over het Europa dat zo prachtig voos is, een beetje in je lendenen brandt en je cholera geeft als je niet oppast.

Het Avondland van de rechtsmens is aangeharkt, schoon, vol vrouwen met blozende wangen, makkelijke grappen en figuratieve, nette kunst. Oftewel: de Efteling. Een plek die draait op achterhaalde esthetiek, burgerfatsoen, brave avonturen, jolig racisme en Keltische romantiek. Een plek waar het saai is en veilig op een verkeerde manier. Een plek waar ik niet dood gevonden wil worden.

Zo komen we toch niet bij elkaar, de mannen op rechts en deze linkse vrouw. Sterker nog: de volgende keer dat ik een zogenaamde rechtse intellectueel snikkend over het Avondland hoor oreren, zet ik het lied van het Carnaval Festival in. Táá-ta-ta-táá-ta-ta-ta-ta-ta. Want veel meer dan dat behelst zijn zo zorgvuldige geconserveerde verlangen niet.

Sarah Sluimer (1985) is schrijver, interviewer en van oorsprong dramaturg. Ze werkt aan haar romandebuut bij Lebowski Publishers en schrijft voor verschillende media waaronder De Correspondent. Ze staat graag op een podium. De columnbundel die ze met haar vriend Willem Bosch schreef over hun eerste jaar als ouders (Ontaarde Ouders, Lebowski Publishers) is net uitgekomen. Het komende jaar werkt ze onder meer aan een pamflet over feminisme.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden