OpinieFinanciële lasten coronacrisis

Opinie: Ook van werknemers mag een offer worden gevraagd

De overheid en ondernemers brengen grote offers om de coronacrisis te overleven. Alleen werknemers blijven buiten schot. Onrechtvaardig, vinden hoogleraren Raymond Gradus en Roel Beetsma.

Fietsenfabrikant Gazelle heeft de productie weer opgestart, nadat de fabriek vanwege de coronacrisis drie weken was gesloten. Beeld ANP

Vanaf 6 april kunnen werkgevers een subsidieaanvraag voor de Noodmaatregel overbrugging voor behoud van werkgelegenheid (NOW) doen. Op 9 april had het UWV al 65 duizend aanvragen ontvangen. De NOW is ingesteld voor drie maanden en kan verlengd worden met tenminste drie maanden. Nu is er veel te zeggen voor deze regeling voor behoud van werkgelegenheid, maar hij bevat wel een onrechtvaardigheid: namelijk dat van werknemers geen enkele bijdrage wordt  gevraagd.

Waarom is dit onrechtvaardig? Er zou toch minimaal rekening gehouden moeten worden met materiële verwervingskosten van werk. Het gaat hier om de kosten verbonden aan werk, die niet door de werkgever worden vergoed en nu niet gemaakt worden. Hierbij kan gedacht worden aan reis- en opleidingskosten, kosten van kleding en schoeisel en de ouderbijdrage voor kinderopvang. 

Vakantiegeld

Ook bouwen werknemers nog gewoon vakantiedagen op, die ze nu niet kunnen aanwenden. Het laatste geldt ook voor vakantiegeld. Verder geldt de regeling voor alle inkomens. Dus ook een werknemer die meer verdient dan het maximummaandbedrag van 4.800 euro, geldend voor andere uitkeringen, wordt tot 90 procent gecompenseerd. De NOW-regeling geldt in principe zelfs voor loon boven de balkenendenorm. Het valt moeilijk te begrijpen waarom bij deze overheidsuitkering deze bovengrens niet wordt gehanteerd. Dit ook in de wetenschap dat de coronacrisis vooral de lagere inkomens treft.

De noodregeling is in een moordend tempo opgetuigd en dit valt op zich te waarderen. Werkgevers kunnen hiervan snel gebruikmaken en dit voorkomt onnodige werkloosheid. Het verdient dan wel aanbeveling om de regeling op zeker twee punten aan te passen. 

Eigen bijdrage

Op de eerste plaats zouden wij er voor willen pleiten dat werknemers van bedrijven die gebruikmaken van de regeling ook een eigen bijdrage leveren. Dit zou op verschillende manier vorm kunnen krijgen. Om bedrijven meer liquiditeit te geven is het denkbaar om uitstel van betaling van vakantiegeld naar december te overwegen. Dit betekent dat van de regels in een CAO afgeweken kan worden. 

Ook zouden we willen pleiten voor inleveren van vakantiedagen door werknemers. Voorts is het denkbaar dat werknemers, wanneer ze toch niet werken, deze tijd gebruiken om hun kennis te vergroten en daarvan een deel van de kosten voor hun rekening nemen. Het aantal bedrijven dat cursussen via internet aanbiedt, neemt gelukkig toe. 

Op de tweede plaats zou gewoon het maximumdag- of maandloon moeten gelden net als bij andere uitkeringen van overheidswege. Net als van werkgevers, banken, en huurders mag ook van werknemers een bijdrage worden gevraagd. Van de best verdienende werknemers mag bovendien een groter offer worden verwacht, zodat in deze crisis de sterkste schouders de zwaarste lasten zullen dragen. Alleen met offers van iedereen kunnen we deze crisis aan.

Raymond Gradus en Roel Beetsma zijn respectievelijk hoogleraar economie aan de VU en hoogleraar macro-economie aan de UvA.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden