OpinieHaagse gemeenteraad

Opinie: Ineens maakt VVD institutioneel racisme salonfähig

Door een PVV-motie in de Haagse raad te steunen, geeft de VVD ruimte aan een racistische ideologie, stelt Leo Lucassen.

Beeld Martijn Beekman

Afgelopen woensdag stemde de Haagse VVD-fractie voor een, overigens met ruime stemmen verworpen, motie van de PVV om de bevolkingsgroei van burgers met een migratieachtergrond tegen te gaan. De ‘enorme bevolkingsgroei van voornamelijk (kansarme) allochtonen’ zou namelijk de oorzaak zijn van de steeds nijpender woningnood in de Hofstad. Wat die groei betreft, het aantal Hagenaars is in de afgelopen vijf jaar met een dikke 4.000 toegenomen (0,8 procent) en ja, een deel daarvan heeft een migratieachtergrond, waarbij het zowel om expats uit India gaat als statushouders uit Syrië. ‘So what?’, zou je dus zeggen. Maar zo denken ze er bij de PVV, en bljkbaar ook bij de VVD, niet over.

De mantra van radicaal-rechts is bekend. Zij denken in homogene, en cultureel onveranderlijke, etnische blokken: échte Nederlanders en allochtonen. Met die laatste term bedoelen ze natuurlijk niet alle inwoners met een buitenlandse achtergrond. Ze maken geen woord vuil aan Amerikanen, Japanners of Duitsers, maar hameren vooral op het existentiële gevaar van ‘moslims’ uit Azië en Afrika voor de Nederlandse samenleving. Die zouden ervoor zorgen dat ‘wij’ een minderheid in eigen land worden. Dat veel van deze migranten, en zeker hun kinderen, al jaren grote sprongen maken op de integratieladder, past niet in deze gedachtengang. Evenmin dat het gewone burgers zijn die gelijk behandeld dienen te worden.

Onthutsend

Kortom, de motie van de PVV roept op tot discriminatie vanuit een – hoe je het ook wendt of keert – racistische ideologie. Dat de VVD daarin meegaat, betekent dat ze die ideeën onderschrijft. Dat is onthutsend voor een liberale partij en laat bovendien zien hoe ver de VVD, die in de jaren tachtig nog de grondbeginselen van de multiculturele samenleving onderschreef, inmiddels is opgeschoven in de richting van xenofobisch rechts.

En dat laatste is verontrustender dan de opstelling van partijen als de PVV en Forum voor Democratie. Want daarmee maakt de VVD, die door veel stemmers als een keurige middenpartij wordt gezien (en dat ook ooit was), institutioneel racisme salonfähig. En dat vormt een grotere bedreiging voor de principes van gelijkheid en non-discriminatie dan de inmiddels sleetse slogans van radicaal- (en extreem-)rechts.

Daar komt nog bij dat die paar duizend nieuwe Hagenaars helemaal niet de oorzaak zijn van de woningnood. Die is namelijk het gevolg van het nota bene door de VVD ontworpen beleid van de afgelopen decennia om de voorraad sociale woningen sterk in te krimpen en te vermarkten. Daardoor is het voor Nederlanders − en dus ook Hagenaars − met een smalle(re) beurs, waar dan ook geboren, steeds moeilijker geworden om een betaalbare woning te vinden.

Sociale thema's

Het is veelzeggend dat de PVV sinds haar oprichting nauwelijks ten strijde is getrokken tegen deze neoliberale ideologie. Je mag dan een hekel hebben aan buitenlanders en moslims, maar daar hoef je toch niet je eigen doelgroep, het ‘eigen (arme) volk’ voor te slachtofferen? Als de PVV, zoals ze zelf graag verkondigt, op sociale thema’s echt een linkse koers zou varen, dan zou ze niet ‘allochtonen’ als zondebok moeten aanwijzen, maar zich moeten richten op de bestrijding van sociale ongelijkheid.

Leo Lucassen is directeur van het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden