Opinie

Opinie: Het lijkt wel of de coronapandemie al voorbij is in de asielzoekerscentra

Te midden van alle chaos door het gebrek aan opvangplekken vergeet het COA ook nog eens dat de asielzoekers ongevaccineerd uit covid-risicogebieden komen. Er wordt geen rekening gehouden met het grote besmettingsgevaar.

Net aangekomen asielzoekers onderweg naar het aanmeldcentrum voor asielzoekers in het Groningse dorp Ter Apel.  Beeld ANP
Net aangekomen asielzoekers onderweg naar het aanmeldcentrum voor asielzoekers in het Groningse dorp Ter Apel.Beeld ANP

Met de terugkeer van de Taliban in Afghanistan, heeft Europa voor het eerst sinds de nu ongeveer twee jaar durende coronacrisis te maken gekregen met sterk toegenomen aantallen vluchtelingen. De komst van zo veel mensen in nood vraagt niet alleen om tijdelijke en permanente huisvesting, maar ook om het besef dat alle vluchtelingenbeleid coronaproof moet zijn. In Leeuwarden is daar vooralsnog weinig van te merken.

Nu er per 1 november minimaal vierduizend extra opvangplekken nodig zijn, aangezien de reguliere locaties in het land vol zitten, zijn de regionale en lokale overheden weer aan zet. Dus ook Friesland en Leeuwarden. Wat de opvang dit keer anders maakt dan enkele jaren geleden is de grote krapte op de woningmarkt, maar vooral de nog steeds bestaande, zelfs weer oplevende coronapandemie. Het aantal besmettingen met covid-19 loopt inmiddels weer zo op dat de ziekenhuizen opnieuw bevreesd zijn voor een tekort aan en overbelasting van specialisten en verpleegkundig personeel, alsmede overbezetting van de ic’s.

Statushouders

Het is op zich begrijpelijk dat de aandacht van het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA) en andere betrokken instanties nu in de eerste plaats uitgaat naar tijdelijke opvangplekken en vervolgens naar tijdelijke huisvesting voor statushouders, maar de kwestie van covid-19 mag niet over het hoofd worden gezien.

Bij de provinciale regietafel en het gemeentelijk overleg in Leeuwarden wordt echter onbekommerd vergaderd aan onverantwoord volle tafels. Op de noodopvangplekken gaat alle aandacht uit naar de basale voorzieningen zonder rekening te houden met het grote besmettingsgevaar.

Veel asielzoekers komen uit landen waar de vaccinatiegraad erg laag is, en laten we vooral niet vergeten dat deze mensen hun land hebben moeten verlaten om veiligheid te vinden. Hier besmet raken met corona, met wie weet welke dramatische gevolgen, kan toch niet de bedoeling zijn. Wat doet het met iemand die op geen enkele manier ‘weg’ kan, als hij of zij in een overvolle opvanghal probeert te slapen en van alle kanten gehoest hoort? Paniek is maar al te menselijk.

Net aangekomen asielzoekers krijgen weliswaar een medische check en een vaccin aangeboden, maar de recente versoepelingen die voor Nederland gelden, gelden onverkort voor de mensen in de opvang. De anderhalvemeterafstand-regel en het mondkapje zijn niet meer verplicht en alleen personen uit hoogrisicogebieden moeten eerst tien dagen in preventieve quarantaine.

Uitwijklocatie

Als iemand positief wordt getest op het coronavirus, gaat hij of zijn op een uitwijklocatie in isolatie tot de klachten over zijn. En natuurlijk is er voorlichting. In Leeuwarden is de urgentie van deze maatregelen echter niet waarneembaar.

Veelzeggend is het vrijwel geheel ontbreken van actuele covid-gerelateerde informatie op de website van het COA. Sinds eind vorig jaar lijkt het geen dringend thema meer. Ook in het Bewonerstevredenheidsonderzoek 2020 van het COA, waarvoor de gegevens vorig najaar werden verzameld, worden geen specifieke vragen gesteld over covid-19, waarvan de ernst toen toch al geruime tijd tot iedereen was doorgedrongen. Er staat in het stuk weliswaar dat het COA zich aan de richtlijnen van de overheid houdt en dat deze maatregelen grote invloed hebben op het wonen, leven en werken op de opvanglocaties , maar inhoudelijk is covid-19 geen thema in het onderzoek.

Als de wel erg lichtvaardig overkomende benadering van de covid-19-risico’s, zoals ik die in Leeuwarden waarnam, overal in Nederland zo wordt toegepast, is het wachten op een grote corona-uitbraak, waardoor niet alleen de asielzoekers, maar ook de vele beroepskrachten en vrijwilligers getroffen kunnen worden. Je kunt dat slordig noemen, maar ook minachtend voor alle betrokkenen.

Julius Wijffels is vrijwilliger bij Nood Opvang Fryslân (NOF).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden