Opinie

Ook China zelf is niet blij met zijn overmacht

China is de Verenigde Staten al in 2014 voorbijgestreefd als 's werelds grootste economie.

Beeld afp

Het is modieus onder westerse economen om officiële Chinese statistieken, en dan met name die over de groei van de Chinese economie, belachelijk te maken. Zo zou de Chinese economie volgens sommigen dit jaar niet met 7 procent, maar slechts met 4 procent groeien. Er is echter geen enkele reden om aan de officiële statistieken te twijfelen. De groei is onmiskenbaar.

Toen ik eind 2009 voor het eerst in Peking was, en had afgesproken in restaurant Dali's Courtyard dat midden in de hutongs (traditionele buurten) ligt, vroeg de taxichauffeur me vertwijfeld of ik daar werkelijk uit wilde stappen, zo verlaten was het gebied. Inmiddels is het gebied rond Nanluguoxiang een belangrijke toeristische attractie en puilen de straten uit met hippe Chinese jongeren die zich, met hun smartphone op een selfie-stick in de ene hand en eten en drinken in de andere, aan de winkelruiten vergapen.

De klassieke courtyard in Peking waar ik woon ligt in een hutong. Een paar jaar geleden leek het er nog op dat bulldozers de courtyard met de grond gelijk zouden maken met het oog op een aan te leggen metrostation. Dat lot is de courtyard gelukkig bespaard gebleven. Maar nu dreigt de oprukkende gentrification het karakter van dit fraaie antieke straatje definitief te veranderen. De sleetse buurtsuper om de hoek, waar ik de afgelopen hete zomer voor een paar renminbi ijskoud bier kon kopen, heeft haar deuren al moeten sluiten.

Metro's

In Peking worden ieder jaar nieuwe metrolijnen geopend. Tijdens de ochtend- en avondspits rijden de metro's af en aan, iedere drie minuten, stipt op tijd. Niet alleen vullen de nieuwe metrolijnen zich in een mum van tijd met reizigers, hun aantal is zo groot dat er speciale beambten nodig zijn om de passagiers de metrowagens in te duwen. Ter vergelijking, in New York werd vorige maand voor het eerst in 25 jaar een nieuw metrostation (dus niet een hele metrolijn) in gebruik genomen. Het was voorpaginanieuws bij The New York Times.

China-sceptici verwijzen graag naar premier Li Keqiang die in 2007, toen hij nog een provinciaal bestuurder was, zei dat de Chinese groeistatistieken 'man made' waren, het werk van mensenhanden, en slechts dienden als referentiepunt. Op dat moment groeide de Chinese economie voor het vijfde achtereenvolgende jaar met meer dan 10 procent. In 2007 zou de groei zelfs meer dan 14 procent bedragen. Het ligt voor de hand dat Li's commentaar in de eerste plaats bedoeld was om westerse politici, die zich in toenemende mate zorgen maakten over China's robuuste groei, gerust te stellen.

In zijn bekroonde boek China zet de wereld op zijn kop (2006) schrijft James Kynge, de toenmalige Chinacorrespondent voor The Financial Times, dat China in 2040 de Verenigde Staten voorbij zal streven als 's werelds grootste economie. Maar volgens de meest recente prognose gebeurt dat al in 2026. Dat is dan gemeten op basis van formele wisselkoersen. Als je kijkt naar de omvang van de economie op basis van koopkrachtpariteiten, dat wil zeggen hoeveel goederen en diensten je kunt kopen, dan is China in 2014 de Verenigde Staten al voorbijgestreefd als 's werelds grootste economie.

Gesmeekt en gedreigd

Volgens een bericht in The Financial Times in mei 2014 heeft de Chinese regering zich met hand en tand verzet tegen openbaarmaking van het rapport dat de overmacht van China zo onverbloemd zou aantonen. Een jaar lang hadden Chinese functionarissen bij de Wereldbank, die verantwoordelijk is voor de publicatie, tevergeefs gesmeekt en gedreigd, aldus een bron die niet met naam en toenaam genoemd wilde worden. In de Chinese media, die door de staat streng worden gecontroleerd, werd het nieuws dan ook niet gemeld.

Interessant is dat de Chinese autoriteiten de economische groeicijfers niet te rooskleurig willen voorstellen om precies dezelfde reden waarom westerse economen aan de betrouwbaarheid van de cijfers lijken te twijfelen, namelijk onbehagen over de Chinese overmacht. Maar het is een Brave New World, zoals Aldous Huxley in 1931 schreef, en het Westen kan er maar beter aan wennen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.