Interview

Nooit een kindje in je buik, daar mag je verdriet om hebben

Interview ervaringsdeskundige Carolina Konijn

Gisteren schreef Halina Reijn een spraakmakende column in De Morgen over ongewilde kinderloosheid. 'Als je ongewenst kinderloos bent, een zogenoemde OK-vrouw, loop je tegen verschillende zaken aan', zegt Carolina Konijn (50), ervaringsdeskundige en coach van vrouwen die ongewenst kinderloos zijn.

Halina Reijn Beeld ANP

Halina Reijn schrijft dat zij vaak te horen krijgt 'jij hebt geen partner omdat je dat niet wilt, omdat je kiest voor je carrière'. Worden vrouwen die ongewenst kinderloos zijn, de OK-vrouw, vaak weggezet als kieskeurige carrièrebitches?
'Ja, je krijgt als OK-vrouw vaak te horen: 'Als je het echt had gewild, was het wel gebeurd'. Alsof je niet hard genoeg je best hebt gedaan. Dat is natuurlijk onzin. Het is, zoals Halina Reijn ook zegt, soms gewoon domme pech.'

Rust er een taboe op?
'Er wordt weinig over gesproken. Daarnaast leef je natuurlijk door, ook al voel je je verdrietig. Daardoor wordt de schijn gewekt dat je volledig gelukkig bent. Vaak vragen mensen: 'hoezo heb jij een kinderwens, je hebt toch geen partner?' 'Hoezo heb je verdriet dat je kinderwens niet vervuld is, je hebt het toch naar je zin?' Of er wordt gezegd: 'je kunt het toch ook alleen doen? '. Terwijl ik er heel bewust voor heb gekozen om dat niet te doen.'

Hoeveel vrouwen in Nederland zijn ongewild kinderloos?
'Wat ik weet is dat 1 op de 5 vrouwen kinderloos is. Hoeveel procent daarvan ongewenst kinderloos is, weet ik niet. Naar singles wordt weinig onderzoek gedaan.'

Carolina Konijn. Beeld ck

Wat zijn de oorzaken? Relatiepech of onvruchtbaarheid?
'Het ligt bij een groot aantal vrouwen aan vruchtbaarheid en bij anderen aan omstandigheden. Onvruchtbaarheid is veel moeilijker te meten bij single-vrouwen. Ik ben bijvoorbeeld geen partner tegengekomen met wie ik die stap wilde zetten. Je loopt als OK-vrouw tegen verschillende dingen aan, zoals Halina ook al schetste in haar column.'

Kunt u een voorbeeld noemen?
'Let maar eens op bij voorstelrondes. Iedereen zegt zijn naam en vertelt daarna over zijn of haar partner en de kinderen. Altijd als eerste. Tegenwoordig durf ik mij voor te stellen als Carolina Konijn, single en ongewenst kinderloos.'

Is de maatschappij begripvol?
'Mensen weten er te weinig van af. We leven in een tijd waarin we denken dat alles maakbaar is. Maar niet alles is zo maakbaar als het lijkt. Het is moeilijk. Het gezin wordt nog steeds gezien als hoeksteen van de samenleving. Als ongewenst kinderloze vrouw heb je het gevoel dat je minder meetelt in de maatschappij. Ik adviseer jonge vrouwen hier eerder over na te denken. Wat wil je? Wat als het anders loopt? Wil je het alleen doen met hulp van een donor? Wil je co-ouderschap met een homo(stel)? Of wil je het alleen doen als je een partner hebt en anders niet? Je hoeft er nu nog niets mee, maar denk er vast over na.'

Is het heersende idee dat moederschap de enige manier is om vrouw te zijn?
'We hebben net Moederdag achter de rug. Als je niet ongewenst kinderloos bent, realiseer je het misschien minder of niet, maar in reclames, folders en op televisie wordt het moederschap nog steeds enorm verheerlijkt. Ik krijg ook aanbiedingen van mijn telecomprovider waarin staat: neem dit abonnement voor het hele gezin, zo kunnen je kinderen ook spelletjes downloaden. Terwijl ik denk, doe eens een onderzoek, ken je klant en doe mij een single-aanbod.'

Moet er meer aandacht voor het verdriet van de OK-vrouw komen?
'Het is een pijnlijk iets en heeft een enorme impact. Je rouwt om een toekomstbeeld wat er niet gaat komen. In je hoofd heb je al een heel boek geschreven met beelden en verhalen over hoe het later zal zijn met je partner en kinderen. Dat alles gaat niet gebeuren. Geen kindje dat in je buik groeit. Daar mag je verdriet om hebben.'

Moet er een nieuwe narratief komen voor de ongewild kinderloze vrouwen, zoals Halina Reijn ook betoogt.
'Zeker. Het is heel goed dat Halina nu zo naar buiten is gekomen en uitdraagt dat het verdriet van de OK-vrouw er mag zijn. Het stereotype beeld van de vrijgevochten of losgezongen of mislukte oude vrijster mag wel eens veranderen. Er zijn veel meer verhalen.'

Hoe zit het trouwens met de OK-man?
'Er zijn zeker mannen die ongewild kinderloos zijn. Zij zijn nog minder zichtbaar. Het taboe bij OK-mannen is nog groter.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.