Noodplan VS sneuvelt door falend leiderschap

Hoe dramatisch ook, eigenlijk kan het niet verbazen dat een meerderheid in het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden het noodplan ter bestrijding van de kredietcrisis heeft verworpen. In het verzet tegen het plan komen rechtse en linkse sentimenten tezamen.

de Volkskrant


Rechts wantrouwt elke overheidsinterventie als een potentiële stap op weg naar het socialisme, laat staan zo’n substantiële ingreep als het voorgestelde noodfonds van 700 miljard dollar. Links ziet met lede ogen belastinggeld wegvloeien naar fatcats in de financiële sector wier onverantwoorde praktijken de crisis hebben veroorzaakt. Het rechts-populistische segment van de Republikeinse partij moet trouwens ook weinig hebben van Wall Street.

Deze sentimenten zouden minder hevig opspelen als er niet over vijf weken verkiezingen waren. Vooral de leden van het Huis van Afgevaardigden zijn momenteel zeer gevoelig voor de ‘stemming in het land’, want ze moeten allemaal op 4 november hun zetel opnieuw zien te bemachtigen. En ze kunnen zich niet optrekken aan de bewoner van het Witte Huis; iedere president heeft aan het eind van zijn laatste ambtstermijn te kampen met tanend politiek gezag, en voor de zeer matig gewaardeerde George Bush geldt dat in versterkte mate.

Maar hoe begrijpelijk de weerstand ook is en hoeveel kritische kanttekeningen er ook vallen te plaatsen bij het reddingsplan, het neemt niet weg dat Washington met het ‘nee’ van het Huis een treurig stemmend bewijs van onvermogen heeft geleverd om in een ernstige, acute crisis gezwinde actie te ondernemen en een dam op te werpen tegen een vloedgolf die de hele economie kan overspoelen. Hier is over een brede linie sprake van falend leiderschap.

In de eerste plaats van de regering-Bush, maar ook van de Democratische en vooral de Republikeinse aanvoerders in het Congres. Liefst tweederde van de Republikeinse fractie distantieerde zich van het bijgestelde reddingsplan, dat vorige week ook al op Republikeins verzet was gestuit. Toen dit vluchtgedrag zich aftekende, zocht een deel van de Democraten ook een veilig heenkomen door tegen te stemmen. Ook hiervan moet worden gezegd: begrijpelijk, maar teleurstellend dat in de huidige precaire situatie verantwoordelijkheid wordt ontlopen.

Blaam treft ook de twee presidentskandidaten, John McCain en – in mindere mate – Barack Obama. Ze hebben zich weliswaar voor het reddingsplan uitgesproken, maar hebben zowel aan de kiezers als aan hun partijgenoten onvoldoende duidelijk gemaakt wat er op het spel staat. Vooral het optreden van McCain geeft te denken. Met veel bombarie onderbrak hij vorige week zijn campagne om het noodplan te redden, maar uit niets blijkt dat hij werkelijk zijn gewicht in de schaal heeft geworpen.

Hoe nu verder? De zaken op hun beloop laten is geen optie. Er zal dus een hernieuwde poging moeten worden ondernomen om in het Congres een akkoord te bereiken, en wel snel. Het beste zou zijn als Obama en McCain op dit punt de handen ineenslaan, zodat er in de partijpolitieke verhoudingen tenminste één steen des aanstoots naar achteren schuift. Maar dan nog moet in het Congres het besef zegevieren dat sommige dingen urgenter zijn dan de eigen herverkiezing.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden