Nieuwe krant!

Vanaf vandaag wordt de Volkskrant in kleiner formaat uitgegeven. De kleine krant roept oude herinneringen bij me op

De nieuwe Volkskrant, gelijk met de lente: gefeliciteerd! Er zijn altijd dictaturen geweest die kranten tot kleinere formaten hebben gedwongen.

Gelukkig hebben we in Nederland geen dictatuur, het is het internet dat de plaats van de dictatuur ingenomen heeft.

Dictatuur pakt de ruimte van het woord af, maar het internet biedt het woord juist oceanen aan ruimte.

Er is een bijzondere zin in de oosterse literatuur waarin God bij de pen, inkt en papier zweert: ‘Noen wal ghalam wa ma jastaroen!’
De pen, de inkt en het papier zijn drie essentiële woorden die naast het brood worden genoemd.

Vanaf vandaag wordt de Volkskrant in kleiner formaat uitgegeven. De kleine krant roept oude herinneringen bij me op en voert me terug naar de eerste jaren van de revolutie in het vaderland, de bezetting van de Amerikaanse ambassade in Teheran, de oorlog met Irak, het in vlammen opgaan van de krantenredacties en de arrestaties van de journalisten. Overal lag vers spannend nieuws op straat, maar inkt en papier waren in het bezit van de dictatuur. Een rol illegaal krantenpapier kon je je leven kosten.

In die tijd zat ik in de redactie van een ondergrondse krant. We werden gedwongen om de krant in klein formaat uit te geven. Dat was een tegenslag. Het betekende eigenlijk dat we niet meer belangrijk waren, dat we niet meer de kracht hadden om nog een grote rol papier te bemachtigen.

We waren machteloos, hadden geen geld meer en het regime had ons netwerk vernietigd, waardoor we geen inkt en papier meer uit de omringende landen binnen konden smokkelen.
Maar toen we het eerste exemplaar van onze nieuwe kleine krant in onze handen hadden, wist de chef van de redactie ons met de juiste woorden toe te spreken: ‘We zijn nu in een nieuwe categorie van journalistiek terechtgekomen. Onze krant zit nu in de reeks van de vechtende kranten. Een kleine krant betekent een intens gevecht. Met onze nieuwe krant geven we het woord weer de ruimte.’

De redacteuren van de krant hadden allemaal een schuilnaam, ik weet nog altijd niet hoe ze in het echt heetten. Zij waren bijzondere jonge mannen en vrouwen die hun leven op het spel hadden gezet om een krant, hoewel klein, toch overeind te houden.

Ik schrijf nu bijna vijftien jaar voor de Volkskrant en toen ik mijn eerste columns schreef, had ik het gevoel dat al mijn culturele, politieke en religieuze remmen gebroken waren. We schreven altijd onder zware zelfcensuur, maar die rem was voor mij plotseling weggevallen. Ik zweefde als een astronaut die zijn ruimtestation voor een wandeling in de ruimte verlaat.
De tijd heeft bepaald dat de Volkskrant in kleiner formaat uitgegeven moet worden. Maar de Volkskrant kan groot blijven. De inhoud bepaalt, niet de lengte.

De krant kan ruimte aan het woord geven, een ruimte die op het internet niet bestaat, een stabiele veilige plek voor het woord.

Vandaag lees ik de nieuwe Volkskrant in de naam van de redacteuren, de journalisten, de columnisten en de tekenaars die die zweefervaring in de journalistiek nog niet hebben mogen meemaken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden