ColumnSheila Sitalsing

‘Negatief’ campagnevoeren met de sufheid van bloemetjesbehang

null Beeld

Nieuws gaat doorgaans over dingen die zijn gebeurd, al is er ook een boeiend subgenre dat zich toelegt op dingen die niet doorgingen. Ze zijn overwogen of besproken maar gesneuveld op het barre land tussen droom en daad. Het is een onuitputtelijk genre, omdat iedereen weleens iets overweegt, en het is een dankbaar genre omdat je elkaar lang bezig kunt houden met verhitte fantasieën over wat-als.

Zo was daar deze week het bijna-nieuws over het niet doorgaan van een CDA-plan om in de afgelopen verkiezingsstrijd ‘een ondergrondse negatieve campagne’ te voeren tegen Mark Rutte. Er is, zoals dat vaker gaat met dit type nieuws, onenigheid gerezen over de vraag wat de status van het voornemen was. De twee parlementair journalisten van Op1 die het opschreven in een boek, Peter Kee en Thijs Broer, (dat deden ze ‘onthullend’ en ‘op een manier die je niet vaak ziet’, zei Peter Kee er woensdag zelf over op de radio) stellen dat het een serieus plan was, dat Wopke Hoekstra en Pieter Omtzigt en andere sleutelfiguren van het toenmalige CDA er vanaf wisten en dat ze zagen dat het goed was. De sleutelfiguren zelf zeggen dat ze of van niks wisten, of onverwijld ‘bah’ ertegen zeiden.

Er zouden plannen zijn geweest om ‘negatieve’ filmpjes over Rutte te maken, zonder erbij te vermelden dat het CDA de afzender was. ‘Haast Amerikaans’ weerklonk het geïmponeerd aan de talkshowtafel, maar toen we thuis verwachtingsvol de rudimenten van deze in de wieg gesmoorde campagne bekeken – een neptwitteraccount met een paar handenvol volgers dat @ruttedoctrine heet en dat de sufheid van bloemetjesbehangniveau heeft (‘In mijn tijd als premier heb ik er toch maar mooi voor gezorgd dat er zich meer banken vestigden in ons land. Ook al zijn het voedselbanken. Een bank is een bank!’) – moesten we zachtjes schreien. ‘Amerikaanse toestanden’, dat is All the President’s men of Get me Roger Stone, niet een nep-Rutte ‘M’n geheugen laat me even in de steek, net zoals ik de toeslagouders in de steek liet’, laten twitteren, en denken dat dit tot ophef en vertier zal leiden.

Rest de vraag waarom überhaupt besmuikt had moeten worden gedaan over een plan om in het geniep ‘negatieve’ dingen over Rutte te zeggen. Als het CDA het gewoon bij de naakte feiten had gehouden in de campagne, had het de premier moeiteloos kunnen ontmaskeren als een windvaan met strategische geheugenproblemen en een haperend moreel kompas. Zie hoe toeslagouder Kristie Rongen de man in een minuut of vier tegen de vlakte wist te slaan, gewoon met de waarheid, zonder campagneteam, zonder zich te verschuilen achter een nepaccount, zonder in het geniep dure reclamebureaus te consulteren.

Partijen zijn zich inmiddels aan het warmlopen voor de gemeenteraadsverkiezingen van komend voorjaar. Dat betekent een opleving van een ander nieuwsgenre waarin spijt-achteraf wordt betuigd over zaken uit het verleden waar potentiële kiezers nog steeds boos om zijn. Woensdag liet Inge van Dijk, Kamerlid voor het CDA en in een vorig leven mede-verantwoordelijk voor het smeden van de onzalige coalitie met Forum voor Democratie in Brabant, een staaltje van dit genre zien. In de Tweede Kamer zei ze: ‘Wij hebben in Brabant geprobeerd om niemand uit te sluiten, en dat heeft geen fijne gevolgen gehad. Ik heb helaas aan den lijve ondervonden dat uitsluiten aan de voorkant wellicht toch beter was geweest.’

Het achteraf-ware-het-beter-geweest-maar-stem-weer-op-ons- nieuwsbericht. Houd de nieuwskanalen de komende maanden in de gaten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden