Opinie

'Nederlandse pers is veel te voorzichtig'

Jeroen Dijsselbloem, Louis van Gaal en Geert Wilders zijn door de buitenlandse pers veel harder bevraagd dan door de Nederlandse, die meer bezig is met plooien en gladstrijken. Dat schrijft Hanco Jürgens.

Jeroen Dijsselbloem Beeld anp

Vorige week maandag werd Jeroen Dijsselbloem tijdens een persconferentie over het reddingsplan voor Cyprus de oren gewassen door Peter Spiegel van de Financial Times. De kersverse voorzitter van de Eurogroep werd in niet mis te verstane woorden verteld dat hij zijn werk niet goed deed.

Als een journalist vragen stelt, dient de voorzitter van de Eurogroep gewoon te antwoorden in plaats van tien of twaalf vragen te verzamelen en er het zijne uit te pikken. Zo gemakkelijk komt hij er niet van af.

Andere koek
Ondanks zijn mooie Engels wist Dijsselbloem zich maar met moeite staande te houden voor de internationale pers. Dat is even andere koek dan de Nederlandse persconferenties, waar journalisten wel vaak een kritisch toontje aanslaan, maar lang niet altijd doorpakken.

Dijsselbloem is niet de eerste Nederlander die dit overkwam op het internationale podium. Zo werd Louis van Gaal in München hard aangepakt door de Duitse pers. In een geweldig interview met Jörg Dahlmann, terug te zien op YouTube, begon de Nederlander weer eens te bokken dat hij als trainer wist waar hij over sprak, en dat de journalist zich daar maar tevreden mee had te stellen. Dahlmann antwoordde dat Van Gaal ongevoelig was voor elk advies ('Beratungsresistenz'). Als journalist deed Dahlmann gewoon zijn werk, namelijk vragen stellen, en hij verwachtte van de trainer dat die ook antwoord gaf.

Direct daarop vroeg Dahlmann naar Van Gaals moeizame relatie met FC Bayern-voorzitter Uli Hoeness. Nooit eerder heb ik de tulpengeneraal zo in het nauw gedreven gezien. Louis moest op eieren lopen om zijn hachje te redden.

Beleefd
Nederlandse journalisten hebben ook kritiek op Van Gaal. Zij zijn immers massaal op de hand van diens ­rivaal Johan Cruijff. Maar in interviews met de huidige bondscoach blijven ze beleefd, wetend dat hij gemakkelijk ontvlambaar is. Is de vaderlandse pers wel kritisch genoeg?

Als het gaat over de EU overheerst in Nederland wel de kritische toon. Vaak terecht. Maar ondanks deze toonzetting lijkt het soms of werkelijke beleidsdilemma's in Brussel er nauwelijks meer toe doen. Veel te ingewikkeld.

Zo was Herman Van Rompuy onlangs drie kwartier te gast in Buitenhof, zonder dat werd gevraagd naar de moeite die hij heeft om zijn masterplan voor versterking van de eurozone door te voeren, nu Frankrijk en Duitsland niet meer op één lijn zitten. Nee, Van Rompuy werd vooral doorgezaagd over democratische vervreemding, over de kloof tussen de Nederlandse burger en de EU. Interessant onderwerp, maar de voorzitter van de Europese Raad redde er zich met wat kwinkslagen gemakkelijk uit. Nieuws leverde het gesprek niet op.

Dat de Nederlandse journalistiek echt even goed naar zichzelf moet kijken, blijkt uit het interview van de Australische televisiepresentator Andrew O'Keefe met Geert Wilders, ook te zien op YouTube. Hoewel Wilders uitgebreid de tijd krijgt zijn punt te maken, wordt hij hard bevraagd, tegengesproken en af en toe zelfs uitgelachen door O'Keefe, die Wilders' waarheden voortdurend in twijfel trekt. Het levert een geweldig hanengevecht op. Een strijd op basis van argumenten.

Gladstrijken
Maar wie in Nederland wil dat nog? Nederlandse journalisten zijn al lang blij als ze Wilders voor de camera krijgen. Bovendien zijn ze doodsbang om van vooringenomenheid of politieke correctheid te worden beschuldigd. Daarom kiezen ze steevast voor de voorzichtige aanpak.

Plooien en gladstrijken is niet goed voor de Nederlandse debatcultuur, die best wat meer to the point mag zijn. Meer standpunten graag, en meer gezichten. Op de beeldbuis en in de kranten zien we steeds weer dezelfde carrousel van meningen. Het is echt niet erg als iemand eens iets zegt dat tegen de communis opinio ingaat. Luizen in de pels, waar zijn ze nog? Ramen en deuren open graag.

Hanco Jürgens is medewerker van het Duitsland Instituut te Amsterdam.

 
Nederlandse journalisten zijn al lang blij als ze Wilders voor de camera krijgen
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden