Column

Nederland is een prima land, dat wordt weleens vergeten

Een dag met Willem-Alexander is een prima dag.

In een boerderij in Gouderak.Beeld ANP

Moe van de politici en hun verkiezingsveldslagen besluit ik een dag naar de koning te kijken. Die wordt alweer 50 en begint als ik me niet vergis steeds meer op zijn moeder te lijken.

Met de koningin brengt hij een streekbezoek aan de Krimpenerwaard, een wat onderbelicht veengebied tussen de Hollandse IJssel, de Lek en de Vlist, rivieren die steeds hoger boven het land zweven. Hem zien opereren is goede therapie. Nu alles zo'n beetje uit elkaar lijkt te vallen is de koning een baken van blozend optimisme en ernst. Ook is hij grappig. Zoals wanneer hij langs ons persvak loopt op weg naar het gemeentehuis in Krimpen aan den IJssel en iets zegt in de trant van: goh, jullie ook hier? Of beter: we staan achter een afrastering in een persvak op een boerderij bij Gouderak en de koning zegt iets in de trant van: ziehier de extensieve veehouderij.

Kijkend naar de koning geloof ik dat hij plezier heeft in de dingen en er zijn best voor doet. Wat me bijblijft is de scène waarin hij een jonge kaasboerin adviseert over het vermarkten van streekproducten. Verkoop ze niet tussen de gewone spullen in de supermarkt, is het devies. Maak beter een apart schap waarin de streekproducten schitteren als streekproduct.

Een dag met de koning is een prima dag. Het is prima weer, een februarizon kaatst wat in de sloten, de rivierdijken doen krachtig hun werk net als de motoragenten en de communicatiemensen, en onderweg langs kringelende wegen zwaaien burgers naar het donkerblauwe aannemersbusje dat de koning en de koningin vervoert - de langgerekte, gepantserde Audi rijdt er een beetje beschaamd achteraan.

Voor journalisten zijn er lunchpakketten, niet zuinig gevuld, en ruimhartige mogelijkheden de koning van dichtbij aan het werk te zien als hij achter gesloten deuren onafgebroken praat met mensen uit de Krimpenerwaard. Die hebben hun mooiste kleren aangetrokken, al had dat voor hem niet gehoeven.

Patriottisme

Nederland is een prima land, dat wordt weleens vergeten, ook omdat politici er baat bij hebben te doen alsof het burgeroorlog is. Geerts pathetische 'het enige land dat we hebben', Lodewijks plotselinge 'progressief patriottisme', Marks heldhaftige verdediging van het paasei, Sybrands 'gezonde vaderlandsliefde'. Het is angst voor vreemdelingen en verandering, of een tegemoetkoming eraan, verpakt in kleingeestigheid. En dat in een land waar politici nog worden aangesproken met hun voornaam.

Met Máxima in de polders van de Krimpenerwaard.Beeld ANP

Nee, dan de koning. Die durfde, ondanks alle beperkingen aan hem opgelegd, in zijn kersttoespraak een andere toon te raken, net zoals zijn moeder dat wel deed. 'Het extreme lijkt het nieuwe normaal te worden', zei hij, 'boosheid kan geen eindstation zijn.' Hij stelde zich teweer tegen discriminatie en toonde zich een mens. Sindsdien kijk ik anders naar de koning.

Nederlander

Jammer dat ik hem er niet naar mag vragen. Ik mag hem ook niet citeren. De koning is van alle Nederlanders het best op de hoogte van Nederland, hij is tot niets anders opgeleid dan tot Nederlander. Hij blijkt bekend met de bestuurlijke herinrichting van de Krimpenerwaard, weet van robuuste natuur en weidevogels, staat stevig wijdbeens in een koeienstal, de punten van zijn schoenen alle kanten op, bevraagt de Syrische vluchtelingen Alaa en Rachid en hun taalcoaches, heeft een warme, wat zwaarder geworden stem, draagt een pak met fladderige broekspijpen en een iets te wijd rugpand, kent het verschil tussen specifieke aannemerij en algemene aannemerij, heeft grote handen die nooit stil staan, vraagt in zalencentrum De Zwaan in Berkenwoude naar de gevolgen van de decentralisatie, blijkt in een trapliftenfabriek bekend met de verwikkelingen in de scheepsbouw en het gebrek aan vaklui daar - mensen willen werken op kantoor, niemand wil nog vuile handen maken, zo hard heeft de welvaart toegeslagen.

Op de dijk wacht een groep dorpsbewoners uit Gouderak op de koning. We praten over het racisme in hun dorp. 'Ik ben echt bang voor de zwarten hè', zegt Jannie, 'dat die straks allemaal uit Nigeria naar Nederland komen.'

In het zalencentrum staat taalcoach Jeanine Bekker uit te blazen van haar gesprek met de koning. Ze vertelde hem hoe geweldig de Krimpenaren hun asielzoekers opvangen. Als er iemand is die ons tot de orde kan roepen in deze verwarrende, nieuwsgekke wereld, zegt ze, dan is het de koning.

Zo komen we terecht in het gemeentekantoor van Bergambacht, waar het gerucht gaat dat de koning zal speechen en inderdaad. Hij stapt met vier geweldig grote stappen naar voren en ik weet niet of ik dit mag parafraseren, maar de koning zegt dat het fantastisch is hoe de Krimpenerwaard als een schip voorwaarts stoomt.

Reageren? t.heijmans@volkskrant.nl

De koning is een baken van blozend optimisme en ernst.Beeld ANP
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden