Opinie

Nadia, laat mij niet in de steek

Ik had het sterker gevonden als er naast jouw foto had gestaan: 'Ik ben Nederlands, of je dat nou leuk vindt of niet'.

Nadia Ezzeroili, zoals afgebeeld op de cover van Vonk, zaterdag 30 januari, Beeld de Volkskrant

Ze zien me al aankomen, een roomblanke reactie op het uit het hart gegrepen stuk van Nadia Ezzeroili. Waarin ik zeg dat het onterecht is om je geen Nederlander meer te willen noemen. Want kun je überhaupt kritiek hebben op een gevoel van verwijdering? Kun je als bevoorrechte D66-er weten wat dat is?

Toch stak het mij toen ik de kop las van het katern. Hoezo geen Nederlander? Het land waar je de keus hebt wat je wil worden, wie je wil zijn, hoe je je wilt gedragen en welke naam je dat wil geven, twijfelt aan jou? Volgens mij is het andersom. Twijfel jij aan Nederland. En dat begrijp ik wel, want een aantal voorbeelden die je noemt heb ik vaker gehoord en doen pijn.

Maar volgens mij is de titel Nederlander niet alleen weggelegd voor Volkskrant-lezers, koffiebar-hipsters of azc-tegenstanders. Ook voor de mensen die durven te twijfelen aan dat Nederlanderschap. Je hoeft je achtergrond toch niet van je af te schudden om een 'gelukte' Nederlander te worden?

Erbij horen. Wie horen erbij en wie niet? Waarbij eigenlijk? Toen ik op de middelbare school samen met een vriendin op een georganiseerde groepsvakantie ging, merkte ik in de bus al dat de meeste kinderen het thuis anders hadden dan wij. Je zag het al aan de kleding: Ralph Lauren versus H&M. Waren zij eigenlijk normaal of wij? Tot die tijd had ik me dat nog nooit afgevraagd, want in mijn ogen was iedereen hetzelfde.

De groep kinderen uit Het Gooi maakte die zomer dat mijn eerste belevenis van anders zijn mijn Achterhoekse leefwereld was binnengekomen. Wij versus zij: De Provincie versus De Stad.

Tijdens mijn stage bij Den Haag Vandaag werd ik er weer op gewezen. 'Kom je helemaal uit Oost-Polen, jeetje dat is inderdaad wel ver weg, hahaha!' Inmiddels had ik begrepen dat dit een standaardgrap was van mensen uit De Stad. Die ik herkende, want ik had ondertussen al vaker gehoord dat alles wat verder ligt dan Amersfoort 'Het Buitenland' is.

Provincie versus Stad

De afgelopen tijd is De Provincie bij De Stad in een minder goed daglicht komen te staan. De tegenstelling die in het nieuws komt, gaat niet over uit welk gedeelte van Nederland je komt, maar of je voor of tegen nieuwe Nederlanders bent. En die discussie liep met name buiten De Stad hoog op.

Met de asielschreeuwer als hoogtepunt van afgelopen week: meer verkrachtingen en piemels voor Nederlandse vrouwen. Elke keer als ik zulke beelden zie denk ik: ik hoop maar dat De Stad weet dat niet iedereen uit De Provincie zo over vluchtelingen denkt.

Gaat de vergelijking tussen stad en platteland versus de worsteling van Marokkaanse Nederlanders mank? Ja natuurlijk, op meerdere fronten. De verschillen tussen immigranten en Nederlanders uit alle hoeken en gaten van het land zijn groter. En daarmee ook het onbegrip. Bovendien is het al een tijdje een geaccepteerde politieke discussie of je al dan niet moet twijfelen aan de aard van Marokkaanse Nederlanders.

Daarmee heeft Wilders het debat lelijk gekaapt. Toen hij jouw stuk zaterdag voorbij zag komen op zijn met Donald Duck gevulde tijdlijn dacht hij vast: mooi, een elitaire Marokkaan die in de Volkskrant zegt dat Nederland niet deugt. Morgen misschien nog wel een zetel erbij.

Gun hem dat niet. Want je bent een van ons. Vergeet niet dat er meer mensen zijn die zich net zo vaak afvragen: hoor ik er wel bij? Officieel gezien accepteren we homoseksualiteit in Nederland. Maar dat wil niet zeggen dat je als homo vergeet hoe het is als mensen je het gevoel geven dat je er niet bij hoort. Sterker nog: ik denk dat de meeste mensen die er volgens de meest strenge 'regels' bij horen, zich weleens afvragen of dat daadwerkelijk zo is.

Gezellig? Nee

Zoals diegenen die het Nederlanderschap het fanatiekst verdedigen. Zijn zij er wel zo zeker van dat ze erbij horen? Zij zeggen ook dat hun Nederlanderschap van ze af wordt gepakt. Of dat nou vanwege de komst van de euro, het verdwijnen van Zwarte Piet of de komst van een azc in hun omgeving is.

En waar Facebook had kunnen helpen om de diversiteit van het Nederlanderschap te laten zien, heb ik het idee dat het eerder de verschillen heeft uitvergroot. Iedereen zet zich tegen elkaar af en aan het einde van het liedje zet iedereen zich samen tegen Nederland af. Met diegenen die ze verachten, verachten ze hun land.

Het goede nieuws is: dat kan allemaal. Is het gezellig? Nee. En vast niet zo warm als die meneer in Tanger die wel op een positieve en trotse manier over je afkomst begon. Maar laat mij en alle andere twijfelaars over wat hun identiteit precies inhoudt niet in de steek. Want dat is een belangrijk deel van Nederlands zijn. Het houdt in dat je het net zo vorm mag geven als je zelf wil. En dat is redelijk uniek, als je dat met de rest van de wereld vergelijkt.

Ontevreden zijn over de sfeer rond integratie in je land lijkt mij niet de goede reden om de naam niet meer te willen dragen. Het lijkt mij juist een uitstekende reden om te laten zien aan de twijfelaars over Marokkaanse Nederlanders hoe het ook kan. Wie staat er nou op jouw leeftijd op de voorkant van een zaterdagkrant? Ik had het nog sterker gevonden als er naast jouw foto zou staan: 'Ik ben Nederlands, of je dat nou leuk vindt of niet'. En dan had je verder hetzelfde verhaal kunnen houden. Zodat je degenen die nog niet hun eerste ervaring met 'anders zijn' hebben gehad, niet de boodschap meegeeft: wat je ook doet, je hoort er toch niet bij.

Hanneke van der Werf, Raadslid en woordvoerder Integratie voor D66 Den Haag

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.