Column Ionica Smeets

Moge u in 2019 veel mooie details ontdekken in dingen waar u van houdt

Met alle nieuwjaarsrecepties in het vooruitzicht heb ik me vast verdiept in 2019 – het getal dan, over het jaar kan ik nog niet heel veel zeggen. Als straks iemand vraagt of ik een leuk getallenweetje heb over 2019, dan kan ik nonchalant antwoorden dat het bijvoorbeeld het kleinste getal is dat op zes manieren te schrijven is als de som van drie priemgetallen in het kwadraat. Op de meeste nieuwjaarsborrels waar ik kom, weten mensen wat priemgetallen zijn, maar anders leg ik even uit dat dit de getallen zijn die alleen deelbaar zijn door 1 en zichzelf, zoals bijvoorbeeld 17, 19 of 37. En als je die drie priemgetallen kwadrateert en optelt, krijg je dus 2019.

Je kunt 2019 overigens ook schrijven als 1 + 4 + 8+ 9 + 16 + 25 + 27 + 32 + 36 + 49 + 64 + 81+ 100 + 121 + 125 + 128 + 144 + 169 + 196 + 216 + 225 + 243 + 256 + 289 + 324 + 343. Dat zijn allemaal kwadraten en machten van 2, 3 of 5, of om precies te zijn: alle positieve, geheeltallige machten tot en met 343.

Als mensen op zo’n nieuwjaarsreceptie nóg meer willen weten over het getal 2019, dan kan ik met een servetje een mini-college geven over geluksgetallen. Om die te maken begin je met een lijst van de gehele getallen: 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14 enzovoorts. Vervolgens streep je elke tweede getal weg. Dan houd je alleen de oneven getallen over: 1, 3, 5, 7, 9, 11, 13, enzovoorts. Het eerste getal groter dan 1 dat overblijft is 3 en we bestempelen 3 tot een geluksgetal. Nu strepen we elk derde getal in de overgebleven rij weg en houden over: 1, 3, 7, 9, 13, enzovoorts.

Nu noemen we ook 7 een geluksgetal en strepen vervolgens elk ­zevende getal in de rij weg. En zo ga je steeds verder met geluksgetallen aanwijzen en getallen wegstrepen uit de rij. De geluksgetallen die je daarmee krijgt bevatten allerlei interessante patronen, vergelijkbaar met die in de priemgetallen. En het aardige is dat iedereen ermee kan rekenen, je hebt er weinig hogere wiskunde voor nodig, alleen een boel geduld. Als je een tijdje doorgaat, dan blijkt dat 2019 ook een geluksgetal is.

Nu moet ik bekennen dat ik dit alles tot vorige week niet paraat had als iemand me vroeg naar 2019. Wel merk ik dat ik altijd erg opfleur als ik dit soort dingen lees. Ik weet inmiddels niet meer of ik dit soort weetjes lees omdat ik van getallen houd, of dat ik van getallen houd omdat ik dit soort weetjes lees. Je weet meer details over dingen waarvan je houdt, maar je gaat ook houden van dingen waar je veel details over weet.

Daarom ben ik ook dol op mensen die me meenemen naar details waar zij veel over weten. De meubelmaker die een vernuftige pen-gat-verbinding in een stoel aanwijst. De liedschrijver die oreert over jambische pentameters. De bioloog die een tirade houdt over onjuiste naamgeving van zeenaaktslakken. Zij maken me bewust van een schoonheid die ik anders niet had gekend. Datzelfde hoop ik te doen met getallen.

Ik wens u dat u in 2019 veel mooie details mag ontdekken in de dingen waar u van houdt en dat u die kunt delen met anderen.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.