OpinieCommentaar

Met verbod uitbreiding Heathrow komt einde aan vanzelfsprekendheid van groei ten koste van ecologie

Een Britse rechter blokkeert de uitbreiding van Heathrow: groei is niet langer vanzelfspekend.

Een Boeing 747-400 van British Airways landt op Heathrow Airport in Londen. Beeld REUTERS

Milieuwetten zijn er al zo’n honderd jaar. Eerst trof de wetgever maatregelen voor de bescherming van vogels en overig ‘natuurschoon’. Later kwamen daar wetten bij tegen de verontreiniging van de lucht en water, milieuconvenanten tussen de overheid en het bedrijfsleven en – uiteindelijk – een veelomvattende klimaatwet.

Milieuwetten zijn, zo leert de ervaring, echter vaak ‘zachte’ wetten. De nagestreefde normen kunnen worden gemanipuleerd. En er zijn doelstellingen voor de lange termijn in vastgelegd die het vaak verliezen van maatregelen waarmee op korte termijn een crisis moet worden bestreden. Zo heeft het kunnen gebeuren dat – ondanks een fijnmazig stelsel van wetten en regels die het tegendeel beogen – de luchtvaart, de mobiliteit en de landbouw de afgelopen decennia ogenschijnlijk ongehinderd hebben kunnen doorgroeien. En bij elke economische recessie zakken klimaat en milieu een paar plaatsen op nationale prioriteitenlijstjes.

Aan die wetmatigheid lijkt een eind te komen. Steeds vaker worden economische belangen ondergeschikt gemaakt aan het hogere belang van een schone leefomgeving. Steeds vaker spreken rechters overheden aan op de verplichtingen die voortvloeien uit de ondertekening van milieuwetten en klimaatverdragen.

Het rechterlijk verbod van de uitbreiding van de Londense luchthaven Heathrow is daarvan een treffend voorbeeld. In weerwil van alle bezwaren van het bedrijfsleven en in weerwil van de waarschuwing van de luchthavendirectie dat de Britse overheid ‘financiële suïcide’ pleegt als ze van de aanleg van een derde landingsbaan zou afzien, lijkt Heathrow pas op de plaats te moeten maken. Vlak na de Brexit nota bene, die – zo hopen de voorstanders – tot intensivering van het handelsverkeer zal leiden.

Het kan niet worden uitgesloten dat het Britse hooggerechtshof alsnog toestemming geeft voor uitbreiding van Heathrow, of dat de capaciteit van andere luchthavens in Groot-Brittannië nu wordt uitgebreid. Maar aan de vanzelfsprekendheid van groei ten koste van ecologie lijkt definitief een einde te zijn gekomen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden