LezersbrievenDinsdag 5 mei

Met mondkapjes is slechthorende uitgepraat

De ingezonden lezersbrieven van dinsdag 5 mei.

Gebarentolk Irma Sluis tijdens een persconferentie in maart. Beeld ANP

Brief van de dag

De roep om mondkapjes neemt toe. Blijkbaar is het feit dat mensen zich er veiliger door denken te voelen een factor. Ook al staat de preventieve werking ervan wetenschappelijk niet vast en zou het door onjuist gebruik ook het tegenovergestelde effect kunnen hebben. Ik hoop echt dat het zover niet komt als het niet echt noodzakelijk is.

Voor mij als slechthorende is spraakafzien essentieel om mensen te kunnen verstaan, doe dat maar eens met een mondkapje. Ik ben uitgepraat. Er zijn naar schatting 1,7 miljoen slechthorenden in Nederland, dat zijn niet alleen ouderen die toch al binnen moeten blijven. Volwassenen, kinderen en jongeren die slechthorend zijn, hebben naast apparatuur het mondbeeld nodig om mee te kunnen doen. Ook voor dove mensen is het mondkapje een ramp. Iedereen die ­gebarentolk Irma Sluis aan het werk heeft gezien, weet nu dat ook de gezichtsuitdrukking en de beweging van de mond deel uitmaken van de gebarentaal. Het een kan niet zonder het ander. Daarnaast lijkt het me sowieso afschuwelijk als we elkaar niet meer gewoon kunnen zien. Dus mondkapjes? Alleen als het bewezen effectief is en op plekken waar het zinvol is. Dat is al lastig genoeg.

Mariëtte Spieringswerkzaam met slechthorenden in onderwijs en zorg, Amsterdam

Bovenmodaal

Ik waardeer dat de Volkskrant alle geluiden in de samenleving en dus ook het populisme een stem geeft. Dat ­betekent echter niet dat ik me zonder tegenspraak laat beledigen door Martin Sommer die ‘bovenmodaal’ in zijn zaterdagse column wegzet als vakantievierende thuisblijvers, tegenover ‘de helden van de bouw, de zorg en de winkels’ die wel doorwerken.

Ik werk al sinds begin maart, door mijn werkgever verplicht, thuis en combineer dat sinds half maart met een parttimedocentschap voor mijn drie kinderen. De reden dat bovenmodaal meer dan gemiddeld thuis werkt is simpelweg dat deze groep vaak kenniswerk doet dat thuis kan worden gedaan. Niet omdat ‘het ook wel goed uitkomt’, maar om de kans te verlagen dat de helden die niet thuis kunnen werken covid-19 op­lopen in het openbaar vervoer of op de werkvloer.

Het populistische buikgevoel verdient niet alleen een podium, maar ook tegenspraak.

Wouter van Winden, Den Haag

Corona en taal

Waarom spreken premier Mark Rutte en vicepremier Hugo de Jonge niet in begrijpelijke taal over het corona-virus? Deze vraag geldt ook voor alle deskundigen die rond het coronavirus optreden op radio en tv.

Ik ben 72 jaar, niet laaggeletterd, maar heb wel moeite met woorden zoals social distancing, intelligente lockdown, triage, coronaquarantaine, worstcasescenario, groepsimmuniteit, coronakuchers, ‘slimmer chillen is corona killen’.

De ruim 2,5 miljoen laaggeletterde landgenoten kunnen met dit soort vaagtaal dus totaal niet uit de voeten. En het gaat hier om maatregelen waar ons leven vanaf kan hangen. Ik en ook laaggeletterden hebben behoefte aan duidelijke taal. Doe daar wat mee, alstublieft.

Cees van Keulen, Nuenen

Corona en taal (2)

Het RIVM, de virologen, besmettingsexperts, het Outbreak Management Team, de crisisministers: allemaal komen ze met frisse blijheid of bedroefd met boodschappen naar ­buiten. Ziekte- en sterftecijfers (meestal incorrect of onvolledig) worden dagelijks door de diverse media uitgestrooid over de natie: blijf bang, blijf binnen en verroer je niet. De ic-verhalen en andere sterke verhalen worden groot gebracht.

Er staan elke dag weer nieuwe groepen helden op die de economie nog knarsend laten draaien. Of hun bijdrage leveren door achter de voordeur te blijven. Jammer, want dan wordt het uitbundig klappen voor al die groepen door niemand gehoord.

De laatste hype: is groepsbashen. Studenten en jongeren willen hun sociale leven terug, ze zijn voor de oudjes binnen gebleven. De dertigers/veertigers willen weer carrière maken, de rest ophokken en de kinderen weer naar de opvang. De oudjes laten zich niet ophokken en ‘slaan’ terug. Hoe valt dit te rijmen met al die kretologie van samen, voor elkaar, doeslief, et cetera?

John Simon, Vlissingen

Corona en taal (3)

We weten inmiddels dat het bij gevoelige kwesties van groot belang is de gebruikte woorden zorgvuldig te kiezen. Taalgebruik bepaalt mede het beeld dat ontstaat over het besprokene. In relatie tot het coronavirus ­bestaat het risico dat het virus door onzorgvuldige woordkeuze eigenschappen toebedeeld krijgt, dat het niet heeft. Eigenschappen die er in de beeldvorming niet aan bijdragen dat we duidelijk voor ogen krijgen wie verantwoordelijk is en wie er dus ook verantwoordelijk moet handelen.

Het coronavirus springt niet over. Wij mensen brengen, door onzorgvuldig handelen, het virus over. Wanneer zorgvuldiger woordkeuze een bijdrage levert aan zorgvuldiger handelen, dan is dat een waardevolle bijdrage.

Roland Helmer, Leiden

Intelligent

Arnout le Clerq citeert de Groningse viroloog Niesters, die vermoedt dat de Nederlanders verkeerd zullen omgaan met mondkapjes en zich minder omzichtig zullen gaan gedragen. Na lof voor het naleven van een ‘intelligente lockdown’ is er blijkbaar toch niet zo veel vertrouwen in de intelligentie van de burgers. Momenteel zie je af en toe de early adopters met zelfgemaakte mondkapjes. Mensen die zich uiterst bewust zijn van hun gedrag en verantwoordelijkheden. Een duidelijk bewijs van intelligentie.

Jos Koning, Nijmegen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden