Opinie

'Media, stop met het romantiseren van Tanja'

De aandacht van de Nederlandse media voor landgenote Tanja Nijmeijer laat de gruweldaden van guerrillabeweging FARC onderbelicht, vindt Anne van Nistelrooij.

Beeld AFP

Ze staat weer volop in de schijnwerpers: Tanja Nijmeijer (34) uit Denekamp. De Nederlandse voor wie de Internationale Socialisten niet ambitieus genoeg waren, waarna ze zich tien jaar geleden aansloot bij de revolutionaire strijdkrachten van Colombia: de FARC.

De romantische versie van dit verhaal spreekt zodanig tot de verbeelding, dat het de berichtgeving over de vredesbesprekingen tussen de FARC en de Colombiaanse regering in Oslo en Havana domineert. Het is het verhaal van een studente uit Groningen die haar comfortabele leventje opgeeft om de gewapende strijd aan te gaan met het grootkapitaal en bereid is haar leven te geven voor haar idealen.

Drugskartel
In werkelijkheid is de uit idealisme ontstane communistische beweging al decennialang vooral een drugskartel, waar vrijwilligers met een voorliefde voor dood en verderf met open armen worden ontvangen. De gewapende strijd van de FARC is goed voor vijftig jaar gewapend conflict, vier miljoen ontheemden, vierhonderdduizend vluchtelingen, 240 duizend doden, twintigduizend gijzelaars, vijftienduizend verdwijningen en tienduizend kindsoldaten.

Maar in Nederland gaat het vooral over de aanslagen die door Nijmeijer werden uitgevoerd, en dat daar, godzijdank, geen burgerslachtoffers bij zijn gevallen. Althans, dat beweert onze Tanja zelf.

Het is veelzeggend dat op de dag dat de Nederlandse media het nieuws brengen dat Nijmeijer heimwee krijgt bij het horen van het Wilhelmus, de FARC het geweld in Colombia verhevigt. Tientallen burgers raken gewond of sterven. Aan de andere kant van de oceaan wordt de discussie gedomineerd door het al dan niet bij de onderhandelingen aanwezig zijn van een FARC-kopstuk dat een straf van 60 jaar uitzit in de Verenigde Staten, terwijl Nederland met open mond kijkt naar een gitaarspelende en zingende Nijmeijer in een propagandafilm van de FARC.

Sensatie
Nijmeijer vindt het zelf logisch dat de aandacht vooral op haar is gericht: 'Een Nederlandse wekt natuurlijk nieuwsgierigheid en sensatie.' Die aandacht hebben we niet voor het leven van Johan Steven Martinez (14), wiens vader na bijna veertien jaar gevangenschap door de FARC werd gefusilleerd. Of voor het verhaal van Martha Yadira Tapiero, die voor haar bevalling op weg naar het ziekenhuis in haar buik werd geschoten door FARC-leden. Moeder en baby kwamen om. Het is volgens veel Nederlandse media blijkbaar onze kostbare tijd niet waard.

In plaats daarvan maken we ons zorgen of Nijmeijer al contact heeft gehad met haar familie in Europa sinds haar aankomst op Cuba (iets wat op het communistische eiland voor de eigen bevolking moeilijk en duur is), of haar familie haar wellicht in het buitenland gaat bezoeken (op Cuba voor de eigen bevolking verboden) en of ze in een luxe hotel verblijft (op Cuba alleen toegankelijk voor het personeel en prostituees).

Het toont de selectieve informatievoorziening wanneer het gaat over linkse guerrilla's. Wanneer gewapende groeperingen claimen te vechten voor het volk en tegen het rechtse gevaar, wordt à la minute de kritische houding overboord gegooid. Dat de FARC per jaar tenminste een miljard dollar opstrijkt aan drugshandel, is in berichtgeving vaak niet meer dan een voetnoot.

Gekidnapt
Uit de onwil om over de gevolgen voor de Colombiaanse bevolking te berichten, blijkt de minachting voor de mensen die dagelijks gebukt gaan onder de terreur. De duizenden burgers die gekidnapt worden, soms sterven in gevangenschap of vermoord worden wanneer hun familie het losgeld niet kan betalen. Eén op de tien Colombianen heeft het land inmiddels verlaten en nog eens één op de drie zegt dat te zullen doen zodra ze daar de financiële middelen voor hebben.

De ontwikkelingen in Havana, de complexiteit van het conflict, de implicaties van de vredesonderhandelingen, de mogelijke gevolgen in de regio en de vele facetten die bij de onderhandelingen een rol spelen voor de FARC en de regering (de hervorming en ontwikkeling van het platteland, het toekennen van land aan ontheemden, de strijd tegen drugs, politieke participatie van oud-strijders en het toekennen van schadevergoedingen aan slachtoffers), bieden genoeg stof voor nieuwsberichten en analyses. Het reilen en zeilen van één enkele guerrillera uit Nederland kan daarbij prima buiten beschouwing worden gelaten.

Nijmeijer wil graag twee weken op bezoek komen in Nederland om voorlichting te geven over de FARC. In plaats van hun taak te verzaken, zouden de Nederlandse media er eer in moeten stellen zélf de voornaamste informatiebron voor het Nederlandse volk te zijn.

Anne van Nistelrooij werkt in Brussel voor Young Professionals in Foreign Policy.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden