Opinie Brieven

Lezersbrieven: ‘Linkse mens heeft het recht om gelovig te zijn’

De ingezonden lezersbrieven van woensdag 23 mei.

Een eucharistieviering in de Sint Jozefkerk in Tilburg, 17 januari 2017. Beeld Arie Kievit

Brief van de dag: Vrij Links

Het prettige aan het manifest Vrij Links van Asis Aynan, Femke Lakerveld, Eddy Terstall en Keklik Yücel (O&D, 18 mei) is dat ze het vrijheidsstreven van links benadrukken. Te vaak wordt het begrip vrijheid door rechts gekaapt. Denk alleen maar aan de partijnaam van Wilders.

Jammer daarom dat het manifest zich louter richt op het afpakken van vrijheden. De auteurs willen af van de vrijheid van godsdienst en onderwijs. Ze zien religie als bron van kwaad. Die vrijheid is ze gegund, maar je bevrijdt mensen niet uit verstikkende regels door via wet te regelen hoe ze moeten leven.

Veel linkse mensen zijn gelovig en hebben daar het volste recht toe. Weinig erger dan een staat die vertelt hoe je moet leven en denken. Dwang hoort niet in het rijtje vrijheid, gelijkheid en broederschap. Je hoeft katholieke scholen niet af te schaffen om de macht van de paus te breken, leerden we in Nederland. Zo heb je ook geen religieverboden nodig om te ontsnappen aan sociale druk, van ramadanplicht tot maagd blijven en kledingvoorschriften.

Onderdrukken van religie werkt niet, weten we sinds Alva. Links leert mensen zichzelf te bevrijden met onderwijs, bewustmaking, kritisch denken, opkomen voor hen die zich los willen maken uit hun omgeving en het uitdragen van progressieve ideeën en levensstijlen. Doorbreek taboes met seksuele voorlichting, stimuleer emancipatie, steun verlichte geesten en bescherm tegen sociale dwang met wegloophuizen en opvang.

Het zijn methodes die links in de jaren zeventig en tachtig met succes heeft toegepast, maar helaas vaak door rechts ongedaan zijn gemaakt. Herstel ze in eigentijdse vorm. Daar worden niet alleen de gelovigen, maar de hele samenleving beter van. Godzijdank.

Mei Li Vos, Amsterdam
Francisco van Jole, Rotterdam

Schuld ligt niet bij bedden en geld

In het commentaar van 22 mei wordt de schuld van incidenten met ‘verwarde mensen’ (wie dat ook mogen zijn) toch weer gezocht bij minder ggz-bedden en minder ggz-gelden. Vreemd, want deze krant heeft zelf al meermaals feitelijk bericht dat dit niet juist is.

Minder bedden resulteren nauwelijks in meer ‘verwarde personen’-meldingen (andere factoren zijn belangrijker) én er wordt niet bezuinigd op de ggz (geld wordt deels wel anders besteed). Ook zijn de mensen die de afgelopen jaren ontslagen zijn, niet het ‘type’ dat nu voor ernstige incidenten zorgt.

Het treurige aan deze herhaalde denkfout is dat het lijkt alsof het in de oude klinieken allemaal goed was en familie nauw werd betrokken. Zolang we blijven herhalen dat geld en bedden de oplossing zijn, zal de ggz inhoudelijk niets veranderen en blijft familie gewoon met lege handen staan.

Bauke Koekkoek, crisisdienstverpleegkundige en lector psychiatrische zorg, Zeist

Familie als co-therapeut 

Ook in het commentaar wordt weer gesteld dat signalen van familieleden in de ggz serieuzer genomen moeten worden.

Er is overstelpend veel literatuur, richtlijnen en wetenschappelijk bewijs dat aangeeft dat het betrekken van naasten essentieel is in de behandeling van mensen met ernstige psychiatrische problemen.

Een van de redenen waarom het desondanks te vaak niet gebeurt, is gelegen in de betaling door de verzekeraar. Ieder betrokken familielid moet apart als cliënt worden ingeschreven. Het zou een enorme winst opleveren als hulpverleners regelmatige afspraken mogen maken met betrokkenen, zelfs als de patiënt niet mee wil komen of mee wil werken aan de behandeling. Dan kan de behandeling plaatsvinden met de familie als co-therapeut en voelt die zich tegelijk gehoord en gesteund.

Juridisch kan dat heel goed zolang de hulpverlener geen informatie tegen de wil van de patiënt deelt met de naasten, maar wel luistert naar hun informatie en hen coacht en steunt in hun zorgen.

Voorwaarde: één dossier per casus en denken in sociale systemen in plaats van in individuen. Het zal de patiënt, de familie en de maatschappij ten goede komen.

Han Smit, psychotherapeut (BIG)

Aan de wet ligt het niet

In de Volkskrant van 18 mei staat genoteerd wanneer iemand gedwongen kan worden opgenomen in een psychiatrisch instelling. Volgens de huidige wet betreft het gevaar: het gevaar voor de betrokkene zelf, het gevaar voor anderen en het gevaar voor de algemene veiligheid van personen of goederen.

De schrijfster vermeldt dat als een persoon geen strafbaar feit heeft gepleegd, psychiatrische zorg zoveel mogelijk vrijwillig is. Vanzelfsprekend is altijd de psychiatrische zorg voor zover mogelijk vrijwillig. Dan heeft de betrokkene de nodige bereidheid om opgenomen te worden. Maar heel veel zorg in de psychiatrische ziekenhuizen is niet vrijwillig. Als er sprake is van een acute situatie kan iemand door de burgemeester met een inbewaringstelling worden opgenomen en de rechtbank kan die inbewaringstelling met drie weken voortzetten. Als er meer een gevaar op termijn is, kan een voorlopige machtiging worden gegeven voor een termijn van zes maanden.

De schrijfster suggereert dat het eigenlijk erg moeilijk is om iemand in een psychiatrisch ziekenhuis tegen zijn wil opgenomen te kunnen krijgen, maar dat is helemaal niet het geval. Als iemand psychotisch is, dan is er sprake van een stoornis en in de meeste gevallen is er ook een uit die stoornis voortvloeiend gevaar voor diegene zelf, anderen of de algemene veiligheid van personen of goederen. De wet biedt dus alle mogelijkheden. In de praktijk echter hebben psychiatrische ziekenhuizen het aantal bedden drastisch teruggebracht en allerlei afdelingen gesloten en worden patiënten soms heel snel weer naar huis gestuurd zonder dat de nodige ambulante zorg is geregeld.

G.E.M. Later, advocate, Den Haag

Nieuwe wetgeving

Annieke Kranenberg stelt dat in afwachting van de nieuwe behandelwet ‘Verplichte geestelijke gezondheidszorg’ voor niet al te hoge kosten kan worden gehandeld naar signalen die familie en naasten van psychiatrisch patiënten afgeven.

Op basis van persberichten is op te maken dat de familie van Malek F. vond dat hij zowel eerder als langer in de kliniek moest zijn opgenomen én behandeld. Behandeling in een kliniek kost per saldo per dag echter meer geld dan een ambulante (poliklinische) behandeling, laat staan indien deze behandeling in een beveiligde intensieve kliniek plaatsvindt.

De zorgverzekeraar kan dus ook al voorsorteren op nieuwe wetgeving door een zo kort mogelijke opnameduur en ambulantisering niet meer als onderhandelingsmiddel in te zetten richting ggz-aanbieders. Een kopzorg minder voor hulpverleners, patiënten en naasten. En de rest van de maatschappij.

Valentijn Holländer, psychiater, Amsterdam

Gaza

De Volkskrant ruimt zaterdag bijna een halve pagina in voor een column uit The New York Times waarin de schuld voor alle ellende in Gaza bij de Palestijnen wordt neergelegd. Een staaltje blaiming the victim.

In mijn reactie ga ik in op twee onderdelen uit dit betoog. Ten eerste dat het recht op terugkeer (waar de Palestijnen volgens VN-resolutie 194 recht op hebben) een einde zal maken aan de Joodse staat. Daarin heeft de schrijver gelijk en dat lijkt me ook niet meer dan normaal. Een Joodse staat betekent alléén voor Joden en is daarom bij voorbaat een racistische staat. Dat is ook precies de reden dat de Israëlische regering koste wat kost de Palestijnen niet laat terugkeren, om de doodeenvoudige reden dat ze geen Joden zijn. Voor de duidelijkheid, het gaat hierbij dus niet om het vernietigen van de staat Israël.

Ten tweede verwijt de auteur de Gazanen dat ze geen welvarende natie hebben opgebouwd. Zou dat al mogelijk zijn na 11 jaar afgesloten te zijn van de rest van de wereld door de Israëlische blokkade, die ten doel heeft de economie van Gaza kapot te maken, dan zijn er nog de allesvernietigende bombardementen zoals in 2014. Helaas laat de schrijver deze feiten liever achterwege.

Anita Risseeuw, Rotterdam

Wraking Wilders

Hopelijk is het spreekwoord ‘driemaal is scheepsrecht’ van toepassing. De verdedigingsstrategie van Wilders is nu wel bekend. Pak het nu goed aan zodat er niet weer een rechtszaak kan volgen. Dan kan er weer tijd aan andere zaken worden besteed.

Diet Kunst, Groningen

Woningbouw

In 1989 verscheen het boek Een miljoen nieuwe woningen. De rol van de rijksoverheid bij wederopbouw, volkshuisvesting, bouwnijverheid en ruimtelijke ordening 1940-1963 van H.T. Siraa.

Als het aan de NEPROM, de organisatie van projectontwikkelaars, ligt, moet hetzelfde aantal ook in de helft van de tijd kunnen.

Wat moeten we met dat idee? Destijds waren er ruime steun van de overheden, locatiesubsidies voor betaalbare huren en volop functionerende woningcorporaties.

Tegenwoordig zijn er huurwoning­en voor de mensen met een smalle beurs, inclusief huurtoeslag. Flexibelen met voldoende middelen kunnen terecht bij een particuliere verhuurder. Alle anderen moeten kopen. Voor deze grote, diverse groep wil de NEPROM in 12 jaar een miljoen woningen bouwen.

Het gaat de NEPROM om bouwen. Betaalbaarheid is iets voor de markt. Dat zijn twee knelpunten. Waar moeten die huizen komen en wie houdt de NEPROM aan haar taakstelling? Want stel dat zich weer een crisis voordoet of partners (gemeenten, grondeigenaren, milieubeschermers) werken niet voldoende mee.

Wat kan wel werken? Maak wonen weer een merit good: iets dat niet volledig aan de markt wordt overgelaten. Als er in de afgelopen crisisjaren namelijk was doorgebouwd, had het probleem nu niet bestaan. Zorg dat woningcorporaties weer anticyclisch kunnen bouwen: bouwen als de markt het laat afweten. En geef vooral bewoners zelf de ruimte om in eigen huisvesting te voorzien. Want als een ding duidelijk is geworden, is het: wie wil wonen, kan niet meer rekenen op de overheid, de projectont- wikkelaars en de woningcorporaties.

Arie de Klerk, Vlaardingen

Kaag in Iran

Gezien de outfit van minister Kaag tijdens de ontmoeting met de Iraanse president, vraag ik me af wat er over is van de in de zestiger jaren voorgestane vrouwenemancipatie.

Louis Bink, Zevenhuizen (ZH)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.