Lezen moet wél leuk zijn (en andere vakken ook)

Een leerling van basisschool Wereldkidz op het AZC in Leersum leest een boek. Beeld ANP

Lezen hoeft niet leuk te zijn, stelde filosoof Sebastien Valkenberg. Het argument hiervoor, dat rekenen toch ook niet leuk hoeft te zijn, klinkt al sinds de jaren negentig. Tegen de logica valt weinig in te brengen: als het ene vak niet leuk hoeft te zijn, waarom het andere dan wel? Dit standpunt getuigt echter van een nogal treurige visie op onderwijs, waarin niets leuk hoeft te zijn. Wie zou nog zin krijgen in zo’n vak? Goede leraren denken gelukkig juist andersom: die maken niet alleen het lezen leuk, maar ook het rekenen en de andere vakken. Dat het woord ‘rekenplezier’ niet in woordenboeken is te vinden, hindert hen daarbij niet in het minst.

Dat leesvaardigheid een voorwaarde is voor leesplezier, zoals Valkenberg stelt, is evident. Maar zijn veronderstelling dat leesvaardigheid vanzelf tot leesplezier zal leiden wordt gelogenstraft door jarenlang internationaal onderzoek door de OESO en de International Association for the Evaluation of Educational Achievement. Daaruit blijkt dat Nederlandse leerlingen in vergelijking met andere landen prima scoren op leesvaardigheid, maar dat zij extreem laag scoren op leesplezier. De roep van de Raad voor Cultuur om meer aandacht voor leesplezier is dan ook geheel terecht en moet zeer serieus genomen worden.

Omdat alleen mensen die lezen met plezier ook in hun vrije tijd een boek pakken, ook nadat ze de school hebben verlaten. En door te blijven lezen, onderhouden ze hun leesvaardigheid. De waarde van lezen, zowel voor de taalontwikkeling als voor de persoonlijke ontwikkeling van mensen, is door talloze studies aangetoond. Een kleine greep: wie veel leest, is beter in taal, komt verder in het onderwijs en begrijpt zijn medemensen beter – allemaal zaken waaraan we vanuit economisch en maatschappelijk perspectief veel waarde hechten.

Wie leest, scherpt de geest. Wie na zijn schooltijd stopt met rekenen, wordt arm in de portemonnee. Wie stopt met lezen, wordt arm van geest. Dat zou juist een filosoof moeten verontrusten.

Kees Broekhof, taalexpert Sardes

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.