OPINIElandbouw

Laat ‘old boys netwerk’ van boeren geen twijfel zaaien over noodzakelijke hervorming landbouw

Het Mesdag Zuivelfonds komt vanmiddag met eigen cijfers over het enorme aandeel van de landbouw aan de stikstofcrisis. Maar vanuit welk belang, vraagt Hilde-Anna de Vries van Greenpeace. 

Boeren tijdens de protestactie in Den Haag op woensdag 19 februari. Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant

Oprichter Jan Cees Vogelaar komt met de cijfers op de dag dat er in de Tweede Kamer wordt gedebatteerd over de nieuwe stikstofmaatregelen van het kabinet en nádat boeren van het Landbouw Collectief weer demonstreerden in Den Haag. Alle pionnen zijn neergezet om Nederland langer op slot te houden.

Wetenschap zou onafhankelijk en transparant moeten zijn. Dat betekent dat je vraagtekens kunt zetten bij de agenda van Vogelaar, die tevens mede-oprichter is van Agrifacts. Een stichting die in het leven is geroepen om wetenschappelijke bevindingen die nadelig zijn voor de landbouwsector, aan te vallen. Vogelaar stelt dat de financiële zakken van het fonds ‘ons grote geheim’ zijn. Van beide clubs is geen openbare jaarrekening te vinden.

Je hoeft niet lang te zoeken om dwarsverbanden tussen Vogelaar, het Landbouw Collectief en de industriële landbouwsector te vinden. Vogelaar is voormalig voorzitter van LTO Melkveehouderij en oud-commissaris van Friesland Foods, nu FrieslandCampina. Vanuit het Mesdag Zuivelfonds zijn de eerste 25 duizend euro overgemaakt aan het Landbouw Collectief. Vogelaar heeft zelf het boegbeeld van de Nederlandse Agri-business - Aalt Dijkhuizen - als voorzitter aangedragen omdat deze ‘bij wijze van spreken zo Rutte kan bellen.’

Dijkhuizen zit ook in de Raad van Advies van Stichting Agri Facts. Daarnaast zijn zowel Vogelaar als Dijkhuizen diep verweven in het netwerk van grote landbouwspelers als FrieslandCampina, Rabobank, Universiteit Wageningen en belangenbehartiger LTO. Deze clubs bewaken de status quo van het uit zijn voegen gebarsten landbouwsysteem en hebben een sterke invloed op de beleidsagenda. Dit systeem heeft geleid tot bijna een halvering van de boerenstand sinds 2000 en zal - wanneer op dezelfde voet wordt doorgegaan - in 2030 opnieuw het aantal boeren hebben gehalveerd door de focus op schaalvergroting en intensivering.

Dijkhuizen was tot voor kort voorzitter van de Raad van bestuur van Wageningen Universiteit en jarenlang voorzitter van Topsector Agri&Food. Een consortium waarin miljoenen aan publiek en privaat geld wordt ingezet om de Nederlandse exportpositie van de landbouw te verdedigen onder de mythe dat Nederland de wereld voedt.

Miljardenschade

Het is geen wonder dat Dijkhuizen fervent tegenstander is van biologische landbouw. Daar is namelijk minder geld mee te verdienen doordat deze tak van landbouw minder inputs - zoals kunstmest, pesticiden en krachtvoer - vergt dan de intensieve landbouw. Dat het huidige systeem ondertussen de maatschappij met jaarlijkse miljardenschade aan natuur, gezondheid en klimaat - maar ook ontbossing voor veevoer in landen als Brazilië - opzadelt neemt hij blijkbaar op de koop toe.

Het zaaien van twijfel over het aandeel van de 115 miljoen koeien, varkens en kippen in Nederland in de stikstofcrisis - en daarmee de teloorgang van de natuur - gaat voorbij aan de andere hardnekkige problemen die de sector veroorzaakt. Wetenschappers van onder andere de Raad voor de Leefomgeving en Infrastructuur, het Planbureau voor de Leefomgeving, Wageningen University, Louis Bolk instituut, Rise Foundation en de Gezondheidsraad zijn het er dan ook over eens dat krimp van de veestapel onvermijdelijk is.

Het zou een schandaal zijn als de politiek door de invloed van het ‘old boys netwerk’ van het Mesdagfonds en het Landbouw Collectief noodzakelijke integrale keuzes afhoudt: het vullen van een serieus transitiefonds voor de omslag naar ecologische kringlooplandbouw met drastisch minder dieren en het scheppen van spelregels voor een eerlijke prijs voor de boer.

Hilde-Anna de Vries is campagneleider duurzame landbouw bij Greenpeace. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden