Opinie‘links’ en ‘rechts’ denken

Laat die labels ‘links’ en ‘rechts’ eens achterwege

Bestempel opvattingen van de ander niet meteen als ‘links’ of ‘rechts’, want dat maakt de kans om tot gezamenlijke oplossingen te komen steeds kleiner, betoogt Sjoerd van der Velden.

Jongeren spelen basketbal op een veldje in Den Haag. Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant

Een paar weken geleden ging ik met een paar huisgenoten naar een pleintje om te basketballen. Toen we aankwamen zagen we dat beide baskets ­bezet waren. We besloten daarop om te gaan voetballen op het veldje ernaast, in de hoop dat we even later nog een paar balletjes konden gooien. Na een uur te hebben gewacht (en we het wel gezien hadden met het trappen tegen een basketbal), waren beide baskets nog steeds ­bezet. We besloten om naar huis te gaan en het een andere dag maar te proberen. 

Ietwat chagrijnig klaagde ik op de terugweg over het feit dat de twee groepen zolang bleven doorspelen, terwijl wij duidelijk lieten zien ook een balletje te willen gooien. Een huisgenoot van mij was het hier niet mee eens en zei: ‘Sjoerd, jij altijd met je linkse gebrabbel, in dit geval geldt gewoon: wie het eerst komt, wie het eerst maalt.’

Ik erger me ontzettend hieraan. Ik begrijp niet waarom mijn opmerking als ‘links gebrabbel’ werd gekwalificeerd. Deze kwalificatie heeft immers geen enkele meerwaarde en wil alleen maar doen voorkomen dat in dit geval links denken een foute keuze zou zijn.

Ironisch ­genoeg vond ik mijn opmerking eerder rechts: ik ging er namelijk vanuit dat de beide groepen vanuit hun eigen keuzevrijheid kunnen beredeneren dat het misschien wel attent zou zijn om een andere groep ook te laten spelen, en dus niet dat er iemand op het pleintje zou moeten staan die ervoor zorgt dat iedereen aan de beurt komt. Maar dit terzijde.

Kloof

De behoefte om opmerkingen automatisch als links of rechts te kwalificeren, zie ik steeds vaker terug. Jammer, want dat betekent dat het verschillend kijken naar maatschappelijke thema’s en samen daarover praten, door steeds minder mensen op prijs wordt gesteld. Zo wordt de kloof tussen politiek links en politiek rechts steeds groter en de kans op gezamenlijke oplossingen steeds kleiner. Cabaretier en filosoof Tim Fransen zei al dat het faillissement van de moderne tijd erin gelegen is dat we te geïndividualiseerd zijn om tot gezamenlijke oplossingen te ­komen. 

Deze ‘links-rechtskwalificatie’ lijkt dan ook een gevolg van een te geïndividualiseerde samenleving. We denken vooral aan ons individuele belang en bestempelen uit onwetendheid opmerkingen of gedragingen als links of rechts. Lekker makkelijk. Het niet meer luisteren naar elkaars opvattingen, als gevolg daarvan, vind ik verontrustend. Maar ach, misschien is dat ook wel weer ‘links gebrabbel’.

Sjoerd van der Velden (19) studeert  geneeskunde aan de Radboud Universiteit in Nijmegen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden