Commentaar Sander van Walsum

Kwaliteitskranten hebben de rechter niet nodig voor een afweging tussen individueel en algemeen belang

De Amsterdamse rechtbank is terecht bezorgd over de gevolgen die ‘trial by media’ – publicitaire aandacht voor in opspraak geraakte personen – voor de betrokkenen kan hebben. Maar het is spijtig dat zij onder verwijzing naar die zorg heeft bepaald dat NRC Handelsblad niet de naam mag publiceren van een ex-hoogleraar arbeidsrecht (en plaatsvervangend raadsheer bij het Amsterdams gerechtshof) die zich schuldig heeft gemaakt aan ‘grensoverschrijdend gedrag’.

In deze zaak ging het tenslotte niet om speculaties en verdachtmakingen: een onafhankelijk onderzoeksbureau heeft de klachten over de ex-hoogleraar al gegrond verklaard, en zijn werkgever – de Universiteit van Amsterdam – heeft daar consequenties aan verbonden. NRC Handelsblad heeft de kwestie vervolgens uitgediept, en heeft zijn bevindingen keurig aan de betrokkene voorgelegd.

Het curieuze is dat de rechter in zijn vonnis juist verwijst naar het feit ‘dat NRC bekendstaat als kwaliteitskrant’: als déze krant ‘vermelde zaken’ als feiten presenteert, zal het grote publiek die feiten ook voor waar aannemen. Met andere woorden: juist omdát NRC Handelsblad (in een artikel van vijf pagina’s) de handelwijze van de ex-hoogleraar zo goed heeft gedocumenteerd, zou het noemen van zijn naam te belastend voor hem zijn.

Je kunt twisten over de vraag wat de meerwaarde is van een volledige naam in plaats van initialen. Die vraag moet echter in eerste aanleg door de redactie zelf worden beantwoord. En Nederlandse kwaliteitskranten geven er doorgaans blijk van het individuele en het algemene belang goed tegen elkaar te kunnen afwegen. Als de rechter zich hier al over zou uitspreken, zou dat niet vóór publicatie van een onthullend artikel moeten gebeuren, maar achteraf. En ook dan is terughoudendheid vereist: in een open ­samenleving zou een krant weinig van sturing door een rechter te duchten moeten hebben.

Overigens is het de vraag of de belangen van de ex-hoogleraar met dit vonnis zijn gediend. Zijn eigen confrères zullen ongetwijfeld weten om wie het gaat. En mensen buiten zijn beroepsgroep kunnen daar in een kwartiertje googelen achter komen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden