Verslaggeverscolumn In Groningen

Klimaatgoeroe Ed Nijpels redt de planeet, namens de vrrroempartij

Verslaggeverscolumn - Toine Heijmans in Groningen.

Ed Nijpels gaat de planeet redden, ook al is hij van de vrrroempartij. Helaas verlaat: staat in de file. ‘Had-ie beter de trein kunnen nemen!’ roept iemand, maar dat is niet waar het om gaat, zegt Ed na afloop: het gaat om het klimaat.

Er is haast met het klimaat. Er moet een ‘klimaatakkoord’ komen en snel wat: Ed is als baas van het ‘klimaatberaad’ nu twee maanden bezig met schaken op vijf ‘sectortafels’ waar honderden ‘partijen’ het klimaat bepraten. Dat moet ‘op hoofdlijnen’ af nog voor de zomervakantie. Kunnen ze even naar een ver land vliegen om bij te komen en daarna plankgas de uitstoot van CO2 met de helft naar beneden jagen in ‘twintig-dertig’.

Dit is zoals we dat in Nederland doen: iedereen verantwoordelijk maken. En daarom heeft dit can-do-kabinet Ed Nijpels ingehuurd, de klimaatgoeroe, tevens gelouterd lid van de VVD-vrrroempartij, maar dat komt later aan de orde.

Ed is op klimaattoernee door het land, in zaaltjes op zoek naar ‘draagvlak’ waar hij zal ‘ruiken en proeven’ hoe de vlag erbij hangt onder de mensen wat betreft het klimaat, en hoopt nieuwe klimaatideeën te vangen als een bioloog met een vlindernet. De zaal in Groningen is goed gevuld met klimaatprofessionals, maar ook met boze boeren en burgers die wel raad weten met het klimaat. Geen probleem. Ed Nijpels blijft toch de Ron Brandsteder van de vrrroempartij: eeuwig jong en altijd bereikbaar, een showmaster in zijn politiek-bestuurlijke biotoop.

Ron Brandsteder.

Mannen als Ed staan altijd aan. Natuurlijk in bestuurlijk donkerblauw met wit pochetje, op gespschoenen, witte wijn soepel bij de voet van het glas: de VVD-receptiestand. Tegelijk gaat Ed woorden als ‘gekloot’ niet uit de weg. Als een aanwezige politicus opmerkt dat de laagste inkomens het klimaat betalen, zegt Ed: ‘de meneer van de PVV moet wel even luisteren’.

Volgens mij heeft hij niet gegeten nog, want in de pauze zoekt Ed naar iets om te snaaien, en blijft onderwijl maar handen schudden en wijzen op de ondergang van de planeet. Stuit hij op een boze Veendamse muur van windmolenbestrijders, dan schroomt Ed geen fysiek geweld. Daar priemt zijn vinger al in een gemeenteraadslid: ‘Mevrouw! Dat ís geen onzin!’

Ed en het klimaat vallen al erg lang samen. Dertig jaar geleden bestormde hij als milieuminister het bastion van de vervuilers – en won. Belegde de eerste internationale klimaatconferentie in Nederland, 1989, de hoogtijdagen van de fosfaten, de zure regen en de zware metalen. En van Ron Brandsteders Honeymoonquiz, uiteraard.

Ed betoverde de industrie zoals Ron zijn televisiepubliek. Daarna kreeg hij banen als burgemeester en commissaris van de koningin – eigenlijk best jammer.

Dertig jaar terug was het klimaat links, net als nu, en Ed was rechts, net als nu. Rechtse mensen horen het klimaat te ontkennen, zo is dat geregeld in Nederland, waar we meer dan alleen het land verkavelen. Toch zijn er altijd types die anders opereren dan geacht.

Klimaattournee in zaaltjes.

Mark Rutte, de leider van de vrrroempartij, een term die hij laatst zelf bedacht, is doordrongen van de ‘milieuschuld’. Halbe Zijlstra, houwdegen van de vrrroempartij, maakt zich zo veel zorgen dat hij zijn korte carrière als minister van Buitenlandse Zaken gebruikte om het klimaat hoog op de agenda te krijgen bij de Verenigde Naties. Dat is deze week mooi beschreven in Vrij Nederland: ‘alsof er een klimaatactivist aan het woord was in plaats van een VVD-minister’. Ed Nijpels, de showmaster van de vrrroempartij, deelt in dit zaaltje een rechtse hoek uit aan de industrie die komt vertellen dat bedrijven uit Nederland verdwijnen als het klimaat voorrang krijgt. Ed: ‘Dat heb ik nu echt te vaak gehoord!’

Laten we nu eindelijk eens de lucht- en de scheepvaart aanpakken, zegt Ed van de vrrroempartij, het is ‘toch idioot dat we voor twintig euro heen en weer naar Barcelona vliegen’.

Ed Nijpels tegenover windmolenbestrijders.

Overigens zijn dit hoofdlijnen. Voor concrete maatregelen rekent Ed op de provincies en de gemeenten waar ‘bestuurders met een rechte rug’ het echte werk mogen doen. Handigheidje van het can-do-kabinet dat lastige kwesties graag uitbesteed en pas op resultaten rekent in ‘twintig-dertig’, een tijd ver over hun horizon.

Na afloop vraag ik Ed naar zijn vrrroempartij, en onmiddellijk buigt hij zijn lijf naar me toe: ‘dat woord wil ik niet horen uit de mond van mijn premier’. De vrrroempartij, ‘dat is iets voor Donald Duck’.

Duidelijk.

Ondertussen suddert op de lage pitjes van de Haagse politiek al twee jaar een Klimaatwet. Stevige beslissingen nemen is lastig, aangaande dit controversiële onderwerp. Dat laat je beter aan ‘de sectortafels’ en ‘het lokale’.

Jammer eigenlijk dat Ed Nijpels geen klimaatminister werd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.