Lezersbijdrage

Klaag toch niet zo over het moederschap

In hun essay 'Sorry, moeders die ons voorgingen' (Magazine , 12 september) schrijven Barbara van Erp en Femke Sterken dat het moederschap zwaarder is dan kinderloze vrouwen kunnen bevroeden. Lezers leggen in drie brieven uit waarom ze geen gelijk hebben.

Moeders halen hun kinderen van school. Beeld Julius Schrank

In hun essay 'Sorry, moeders die ons voorgingen' (Magazine, 12 september) schrijven Barbara van Erp en Femke Sterken dat het moederschap zwaarder is dan kinderloze vrouwen kunnen bevroeden. Ze stellen dat niemand vertelt over het slaapgebrek, de poepluiers, de hechtingen en het verloren seksleven. En dus schreven zij een boek, waarin ze dit wel uiteen zetten. Wij juichen openheid en realisme over ouderschap toe.

Maar Van Erp en Sterken maken een denkfout: mensen die kinderen willen, staan niet open voor dit soort informatie - dát is het probleem. Dit 'niet willen weten' staat in de psychologie bekend als cognitieve dissonantie. In 2013 publiceerden wij een artikel over de mythe van het moederschap, waarin wij verwezen naar talloze bronnen die laten zien hoe zwaar mensen het ouderschap vinden. Het is kortom niet zo dat de informatie er niet is.

Het boek van Van Erp en Sterken zal vooral gelezen worden door mensen die al kinderen hebben en zich herkennen in de problematiek, niet zozeer door mensen die nog aan kinderen willen beginnen. Die schrijven later zelf een boek. Over hoe zwaar het ouderschap is.

Deb Appel en Wytske Mertens

Negatieve houding

Wat een verhaal van Barbara van Erp en Femke Sterken, in het Magazine.
En wat opmerkelijk dat deze moeders die afgeven op hun leven en hun kinderen, doen alsof het heel dapper is om over iemand te klagen die nog niet eens kan praten, en een air hebben of ze een taboe doorbreken.
Dat is natuurlijk niet zo, klagen is de tendens, over alles, dus ook over het moederschap.

Natuurlijk kan een moeder niet altijd gelukkig zijn maar dit artikel schiet wel heel enthousiast de andere kant op. Femke en Barbara vinden hun leven als moeder moeilijk, maar gezien de negatieve cynische houding die uit het artikel blijkt kan ik me nauwelijks voorstellen dat hun leven voorheen ooit eenvoudig is geweest, mensen die hun leven onder controle willen hebben, en als dat niet lukt daar anderen de schuld van geven hebben het nu eenmaal zwaar. Ik vind het artikel tekenend voor de generatie waar ik onderdeel van ben, een generatie die bestaat uit mensen die hun hele leven kunnen zelf kunnen kiezen, en dat ook doen, maar het vervolgens heel moeilijk vinden verantwoordelijkheid te nemen voor die keuzes.

Die ondanks een overmaat aan maakbaarheid blijven doen alsof hun leven een ramp is die hen overkomen is. Drie pagina's verderop in VK magazine staat een verhaal van een meisje in een vluchtelingenkamp, dat ondanks het feit dat ze denkt dat al haar vriendinnen dood zijn, de moed en de kracht vind om een schooltje op te zetten voor de kleine kinderen van het kamp, zij is tien jaar.
Femke en Barbara lees het, tel je zegeningen, en knuffel je kind.

Laura van Dolron

Vader

In het verhaal van Barbara van Erp en Femke Sterken 'Sorry, moeders die ons voorgingen', is alleen maar ruimte voor de probleempjes van hun leventje. Ik ben zelf vader van een tweeling, twee meiden van inmiddels 11, inderdaad ervaringsdeskundig dames. Ik weet wat het is om met een tweeling van 2,5 op pad te gaan, om ze te verschonen, te troosten, te spelen en dan ook nog je werk te doen.

En dan weet je dat je niet kunt gaan appen omdat je namelijk je aandacht bij je kind dient te hebben! De ultieme wens om maar vrijheid te ervaren en dit dan te vermommen in een zogenaamd essay is te tragisch voor woorden. Ik zou de dames willen adviseren echte essays van Joost Zwagerman te lezen, dan spreken we pas over essays die iets bij te dragen hebben.

Waarschijnlijk is dit echter te moeilijk voor de dames want hoe moeten ze dit in godsnaam combineren met hun al zo verschrikkelijk zware leventje. Afijn, ik wens ze in ieder geval veel succes toe want ik kan ze dan wel iets vertellen over de toekomst: het wordt alleen maar erger. Zoals ze bij ons in Brabant zeggen: kleine kinderen, kleine zorgen, grote kinderen grote zorgen...

Pieter Vermunt

Wilde beesten

Met haar 'circusdierenbesluit' (V, 15september) weert Sharon Dijksma zegge en schrijve elf dieren uit de piste. Bravo! Ze raakt daarmee een kleine, kwetsbare en verarmde bedrijfstak. Makkelijk scoren. Als ze echt lef had, dan had ze doorgepakt bij het verbieden van de nertsenfokkerij. Dat zet pas zoden aan de dijk. Maar die gaat gewoon door.

Arie Berg, Voorst

Zesjescultuur

Fijn dat het kabinet tegen een zesjescultuur is, dan kunnen ze nu (bijna) allemaal wel opstappen ('Voortgangsrapport Rutte II', 15 september).

Anneke Hoekstra, Harlingen

Middelen

Blijkens de opmaak van de pagina 'Prinsjesdag 2015' vormt het oordeel van uw vakjury meteen ook maar het definitieve eindcijfer voor onze 13 ministers. Gaven de '1.999 Nederlanders van 18 jaar en ouder' cijfers voor de begeleidende franje? Als oud-leraar zou ik zeggen: middelen. Uw uitblinkers Edith Schippers en Stef Blok eindigen dan allebei op een 7 (naar boven afgerond, ook dat nog), minister-president Rutte krijgt een 6, zijn PvdA side-kick Asscher een 7. Nou ja, straks bij de verkiezingen vormen 'de 1.999' plus de hele rest uiteraard de enige echte vakjury.

Huub Kaak, Amsterdam

Leve de scenarioschrijver

Na het lezen van de stukjes over de mensen die Paul Verhoeven internationaal op weg heeft geholpen ('Grenzeloos Verhoeven', V, 15 september), bleef de volgende vraag bij mij hangen: maar wie hielp Paul Verhoeven internationaal op weg? Een film is een verhaal in beeld, dat weten we allemaal. Dus, zonder verhaal geen film. Ook nu weer wordt aan de inbreng van de scenarioschrijver voorbijgegaan. Alle in het artikel genoemde films zijn gemaakt naar scenario's van Gerard Soeteman. Spetters, Turks Fruit, Soldaat van Oranje, De vierde man, Zwartboek. En dat is nog niet alles. Het begon allemaal in de jaren zestig met de televisieserie Floris, een onvergetelijke serie. Goedgemaakt, dus niets ten nadele van Paul Verhoeven. Maar op de vraag: wie heeft Paul Verhoeven op weg geholpen, zeg ik: Gerard Soeteman. Lang zal-ie leven!

Guus van Waveren, oud-regisseur NOS/NPS, Hilversum

Vergeetachtig?

Wordt Bussemaker vergeetachtig of kent ze haar mbo-dossier onvoldoende? In het artikel 'Mbo moet alerter inspelen op wensen bedrijfsleven' (Ten eerste, 14 september) kondigt ze aan dat vanaf januari 2016 mbo-lectoren aangesteld mogen worden. Maar dat is, gelukkig, oude koek. Reeds rond 2008 was dat al mogelijk. Dr.Niek van der Berg was bij het ROC Albeda-college de allereerste mbo-lector en in 2009 ben ik lector geworden bij het ROC Alfa-college.

Er zijn ondertussen vijf mbo-lectoren aangesteld geweest, jammer genoeg niet meer. De verbinding tussen het mbo en het werkveld wordt niet alleen beter als het mbo maar goed luistert naar wat Bussemaker consequent 'het bedrijfsleven' noemt, inspeelt op zijn wensen en lectoren uit het bedrijfsleven aanstelt. Maar ook als bedrijven zich actiever binden aan het mbo.Roc's hebben als publieke organisaties het voortouw te nemen bij kennisdeling en -ontwikkeling die voortvloeit uit nieuwe sociaal-economische trends in het werkveld waarvoor ze opleiden. Daarom moeten lectoren vooral uit het beroepsonderwijs zelf komen.

Ineke Delies, lector ROC Alfa-college, Groningen

Minister van Onderwijs Jet Bussemaker in een outfit ontworpen door studenten aan de faculteit Industrial Design van de Technische Universiteit Eindhoven op Prinsjesdag. Beeld anp

Grunbergs grenzen

Arnon Grunberg debiteert in zijn Voetnoot van 15 september het cliché dat de grenzen in het Midden-Oosten in 1918 door de Europeanen willekeurig getrokken zijn en dat de huidige problemen daar deels op terug te voeren zijn.

Zover ik weet heeft ook nog niemand kunnen aangeven hoe die grenzen dan wel getrokken hadden moeten worden, met uitzondering van het feit dat 'vergeten' is een land te creëren voor de Koerden. Het centrale probleem is dat de onderscheiden volkeren, stammen, religies, et cetera in het Midden-Oosten nou eenmaal niet in keurig afgebakende gebieden wonen, maar nogal door elkaar.

Het is dan ook een illusie te denken dat de huidige strijd in het Midden-Oosten ooit zal leiden tot nieuwe grenzen die voor alle partijen acceptabel zijn. Overigens heeft de huidige strijd in Syrië weinig te maken met grenzen, maar vooral met de tegenstelling tussen sjiieten en soennieten, geen uitvinding van de Europese kolonisatoren.

Gerard Verhoeven, Den Haag

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.