'Kijk eens naar de werkdruk en de salarissen'

De ingezonden lezersbrieven van vrijdag 1 april.

Beeld Marcel van den Bergh

Brief van de dag: Geef eerst die vakantieweek maar terug


De VO-raad wil 100 roostervrije uren voor leraren, maar wil die niet vastleggen in de wet of cao. 'Dan haal je de flexibiliteit uit het systeem', aldus Paul Rosenmöller. Klinkt als de vorige vrijblijvende afspraak van 50 uur voor bijscholing en voorbereidingstijd.

Geen leraar die daar ooit iets van heeft gemerkt, behalve dan dat hem een week zomervakantie werd afgepakt, wat in de praktijk betekende: een extra week uit de neus vreten.

Aan de hoge werkdruk gedurende het schooljaar veranderde er niets. Geef docenten eerst die vakantieweek maar terug en verminder dan structureel de lesgevende taak (in cao vastgelegd). Meer praktijkervaring op de lerarenopleiding is overigens ook een onzalig plan: studenten moeten al absurd veel uren voor de klas staan en meestal worden ze gewoon ingezet om een aantal specifieke klassen hele periodes over te nemen. Wil je minder uitval van jonge docenten, dan dient echt beter naar de werkdruk gekeken te worden, en wellicht ook weer eens naar de salarissen.

Jaap Plaisier, docent aardrijkskunde, Amsterdam

Groetbereidheid

Toen ik vele jaren geleden net van stad naar platteland was verhuisd, verbeeldde ik me dat de dorpsbewoners me al heel snel persoonlijk kenden, getuige hun consequente groeten. (Zie colum van Jean-Pierre Geelen van 29 maart en Brief van de Dag van wandelaar Alex van de Kerkhof, 31 maart.)

Maar dat leek toch vooral samen te hangen met dorpsgewoonten, en niet zozeer verlatenheid, zoals Geelen suggereerde. Toeristen in dat gebied bleek je namelijk te kunnen herkennen aan hun niet-groeten. Nadat ik recent weer naar de stad ben verhuisd deed zich, logischerwijs, het omgekeerde voor. Geen gegroet meer, waarbij echter de asielzoekers, die ik hier regelmatig op de stoep tegen het lijf loop, een goede uitzondering vormen.

Maar inmiddels kan ik aan dorpsbewoner- en asielzoekerschap nog een derde groetbepalende factor toevoegen. Tijdens mijn revalidatie na een heupoperatie afgelopen maanden bleek het aantal stokken waarmee ik loop (begonnen met 2, afbouwend via 1 naar 0) rechtstreeks gecorreleerd met het aantal groeten dat ik van medevoetgangers ontving. Toch ben ik blij dat ik weer zonder stokken kan lopen.

Agnes Oomen, Arnhem

Goed plan

'Docenten hebben meer vakantie dan mensen die werken' of 'Heeft u een cursus moeten volgen om ons les te geven?' Je kunt het de leerlingen niet kwalijk nemen dat ze een vertekend beeld hebben van het onderwijs. Los van het feit dat deze uitspraken hilarisch zijn, zit er een kern van twijfel en meewarigheid in, gevoed door de boze buitenwereld die het onderwijs geregeld bagatelliseert.

Verdedigen heeft geen zin, het accentueert slechts de kwetsbaarheid van de functie als docent. Toch vechten docenten dagelijks indirect tegen deze stigmatiserende kreten, door telkens te anticiperen op steeds meer opgelegde en voorgeschreven wetten, regels, veranderingen en maatschappelijke kwesties. En dat naast het lesgeven. Het onderwijs valt of staat immers niet meer enkel door een les te draaien en de deur te sluiten. De verwachtingen blijven stijgen, de druk wordt verhoogd, er moet gepresteerd worden. Om te (blijven) voldoen aan de gewenste kwaliteitswaarborging moet er dus hard gewerkt blijven worden.

Om deze kwaliteit te garanderen, is er tijd nodig. Het voorstel voor het bieden van vaste, roostervrije uren is dan ook zeer gewenst. Maar daarnaast zijn de perikelen rondom het lerarentekort hardnekkig. De leerlingen zullen niet minder les gaan krijgen. Hoe dit paradoxale gegeven op te lossen. Waar halen we de tijd én de mensen vandaan? Gaat het er dan alsnog van komen dat docenten minder vakantie krijgen, net zoals mensen die werken?

Pascal Cuijpers, docent VO, Herten

Gemorste tijd

'Gemorste tijd' in het onderwijs is tijd die gebruikt wordt voor de kleine pauzes tussen de lessen, een leerling even spreken, naar het klaslokaal lopen, een sanitaire stop, even bijkomen na een paar lessen. Deze tijd is niet begroot in de werktijd van een docent.

Een docent werkt 41.5 uur per week (lange vakanties gecompenseerd). Die tijd is in zijn jaartaakformulier tot de laatste minuut met taken gevuld : lesgeven, voorbereiden, nawerk, mentoraat, surveillance, (leerling)besprekingen.

Dat betekent dat een docent netto 41,5 uur per week werkt. De bruto werktijd, dus inclusief de hierboven genoemde 'gemorste tijd'( de niet-begrote tijd), bedraagt per dag ongeveer een uur. In gewoon Nederlands: de docent werkt 41,5 uur per week maar door de onberekende gemorste tijd krijgt hij voor ca. een uur per dag zijn taken niet af. Die taken moet de docent dus nog doen. In uren berekend gaat dat om zo'n 4 uur per week; op jaarbasis 150 uur oftewel 10 procent van de jaartaak van een docent van 1.659 uur.

Het voorstel van de VO-raad is sympathiek, maar zal niet leiden tot meer innovatie. De docent zal deze tijd beschouwen als compensatie voor gemorste tijd. Logisch toch?

Piet Hieltjes, oud-docent geschiedenis, oud-schoolleider, Nijmegen

Rekenen

750 uur per jaar les geven echt teveel? 47 werkweken per jaar levert gemiddeld 16 uur les geven per week op. Hoeveel meer dan 100 procent overhead kan je nodig hebben, of was deze rekensom te ingewikkeld?

Hans Manten, Bergen

Voorbeelden graag

Ik had graag voorbeelden van Sijbren de Jong van landen waar een associatieverdrag de rechtsorde versterkte, de corruptie bestreed en de mensenrechten op ons niveau heeft gebracht.

Henk Boenders, Den Haag

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden