Merel van Vroonhoven Column

Juf Gerda heeft gelijk. Risicomijdende kinderen worden later risicomijdende beleidsmakers

Met strenge blik en schelle stem stapt ze kordaat het klaslokaal binnen: ‘Goedemiddag, ik ben Gerda, 66 jaar oud en dit is mijn laatste les, want over twee weken ga ik met pensioen.’

‘Eindelijk!’, lijkt de net iets te opgewekte toon in haar stem te verraden.

Wat moet dit worden? Een vol uur luisteren naar een verzuurde oude taart die haar lesje afdraait en niet kan wachten tot ze de deur achter zich kan dichttrekken. Hadden ze bij de Pabo niet een ander kunnen uitkiezen voor onze eerste les?

Al snel blijkt dat ik het helemaal verkeerd zie. Hier staat een juf die haar vak op en top meester is. Gerda brengt meer dan veertig jaar ervaring over de bühne met een souplesse en zelfverzekerdheid waarvan wij als Pabo--studenten alleen maar durven dromen.

Vandaag geeft ze ons een les schrijven. Want ondanks alle tablets, toetsen- en digiborden waarmee kinderen opgroeien, blijft goed leren schrijven – dus met pen en papier – van groot belang. Voor de ontwikkeling van fijne motoriek, voor het stimuleren van samenwerking tussen je hersenhelften en je ruimtelijk inzicht. Maar schrijven leer je niet door voortdurend krampachtig in je pen knijpen. Of door uren achter je tafeltje zitten. Schrijven leer je door te bewegen. ‘Hup, hup, opstaan allemaal’, roept ze ongeduldig. En voor ik het door heb, sta ik samen met mijn volwassen klasgenoten een soort van ’hoofd schouders knie en teen’ oefening te doen. Ik gniffel zachtjes. Mijn voormalige collega’s zouden me eens moeten zien.

De voorstelling van juf Gerda gaat verder. We hangen aan haar lippen. Vele generaties kinderen gingen ons voor. Ze vertelt over een van hen, een jongetje van 5 dat na school apetrots zijn tekening liet zien aan zijn ouders. Met prachtige kleuren had hij het blad gevuld en zich van de voorbedrukte tractor niets aangetrokken. ‘Mooi hoor’, zei moeder enigszins bedrukt, ‘maar de volgende keer wel binnen de lijntjes kleuren lieverd.’ Bedremmeld droop het jongetje af. Gerda gruwelt ervan. ‘Binnen de lijntjes, hoe kom je erbij? Voorbedrukte kleurplaten, het zou verboden moeten worden! Zo maak je van kinderen risicomijders.’

Ze heeft gelijk. Risicomijdende kinderen worden later risicomijdende beleidsmakers, politici en bestuurders, die zekerheid zoeken in steeds maar meer regels en procedures. Het is de plaag van deze tijd.

Na afloop van de les loop ik naar mijn fiets. Op het schoolplein hebben enkele jongetjes hun rugzakken achter elkaar op de grond gelegd. Ze houden een wedstrijd wie er – na een flinke aanloop - over de meeste kan springen. Elke keer komt er een rugzak bij. Ik schrik, wat nu als er eentje met zijn kop op de tegels valt? Dan kan-ie linea recta door naar het ziekenhuis. Zonder lang na te denken loop ik op de jongens af om ze te waarschuwen. Maar net als er weer eentje een aanloopje neemt, hoor ik achter me de inmiddels vertrouwde schelle stem van juf Gerda: ‘Zet 'm op jongen, spring zo ver je kunt, je kan het!’

Tweede aflevering van de serie die Merel van Vroonhoven schrijft over haar overstap van topvrouw bij de Autoriteit Financiële Markten naar zij-instromer in het onderwijs.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden