Opinie

Jonge Democraten: D66, wees niet bang om te drammen op klimaat en onderwijs

Wil D66 steun krijgen van jongeren voor de formatie met de VVD, dan moet ze zich echt hard maken voor klimaat en onderwijs. Dat betogen de huidige en de aankomende voorzitter van de Jonge Democraten.

Sigrid Kaag en Rob Jetten (D66) bij aankomst voor een gesprek met informateur Mariette Hamer over de kabinetsformatie. Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant
Sigrid Kaag en Rob Jetten (D66) bij aankomst voor een gesprek met informateur Mariette Hamer over de kabinetsformatie.Beeld Freek van den Bergh / de Volkskrant

Terwijl de wereld in brand staat, kabbelt de Nederlandse kabinetsformatie vrolijk verder. Eerste pogingen tussen het ‘liberaal motorblok’ VVD en D66 en partijen als het CDA, de PvdA, ChristenUnie en GroenLinks zijn mislukt. Nu heeft men een stap teruggenomen en mogen de leiders van dat motorblok, Rutte en Kaag, zich wagen aan een eerste opzet voor een regeerakkoord. Twee liberale politici die vier jaar met elkaar regeerden. Appeltje-eitje, toch?

Zorgen

Je zou het haast vergeten, maar de programma’s van VVD en D66 liggen toch vaak ver uit elkaar. Dat zagen we afgelopen week wel op Twitter, bij de lancering van het rapport van het Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) over klimaatverandering. Waar Kaag sprak van een ‘code rood voor de mensheid’ en Rob Jetten stelde dat het ‘hoog tijd’ is voor ‘drastische maatregelen,’ kwam VVD-staatssecretaris voor Klimaat Yeşilgöz-Zegerius weinig verder dan dat ‘andere landen’ hun klimaatambities moeten verhogen.

We zullen eerlijk zijn: we maken ons daarom zorgen over de kernwaarden van D66 in deze samenwerking met de VDD. Kan D66 nog garant staan voor de belangen van jongere generaties? Mocht de formatiepoging van VVD en D66 steun willen krijgen van de jongeren, dan zal D66 zich hard moeten gaan maken voor zowel het klimaat, als voor onderwijs.

Verschil in urgentie

Het rapport van het IPCC laat zien dat er nu actie nodig is om een catastrofale klimaatramp te voorkomen. Als we kijken naar de programma’s van VVD en D66, zien we echter grote verschillen in urgentie. D66 zet in op een vermindering van 60 procent CO2 in 2030 ten opzichte van 1990, terwijl de VVD de huidige Nederlandse doelen van 49 procent in haar programma niet eens haalt.

Als D66 wél serieus is over het snel en effectief aanpakken van klimaatverandering moet een goed klimaatbeleid een absolute prioriteit zijn voor regeringsdeelname. Een streven naar 60 procent minder CO2-uitstoot is een absolute must in het regeerakkoord. Dat betekent investeren in duurzaamheid, het creëren van nieuwe innovaties, technologieën en banen in de groene industrie. Maar D66 moet niet bang zijn om zich ook voor de minder populaire maatregelen uit haar verkiezingsprogramma, zoals de vleestaks, hard te maken. Ook en juist aan de onderhandelingstafel met een partij die het klimaatprobleem minder serieus wil aanpakken. Een beetje drammen, dus.

Niet laten gijzelen

Een ander recent rapport, van het SER-jongerenplatform, laat een ander probleem onder de jonge generatie zien dat D66 in de onderhandelingen moet aanpakken. Jongeren worden door het leenstelsel moeilijker zelfstandig, en ervaren meer stress en psychische klachten. Ook hier zijn de verschillen tussen D66 en de VVD groot. D66 pleit voor een nieuwe studiebeurs en ophoging van de aanvullende beurs. Maar onderhandelingspartner VVD is de enige partij die niets aan de studiefinanciering wil veranderen, omdat het huidige systeem volgens het eigen verkiezingsprogramma ‘laagdrempelig, rechtvaardig en toegankelijk’ zou zijn.

Het SER-jongerenrapport laat echter iets anders zien. Een gemiddelde studieschuld van 42 duizend euro maakt het onderwijs namelijk laagdrempelig noch rechtvaardig noch toegankelijk. Het herinvoeren van een vorm van studiefinanciering, en daarnaast een vorm van compensatie voor de studenten die wel hebben geleden onder het leenstelsel, lijkt een no-brainer te worden wanneer alle partijen behalve de VVD weer een vorm van studiefinanciering willen invoeren. Aan D66 de taak om zich hierin niet te laten gijzelen door het minderheidsstandpunt van de VVD in de formatie.

Als we het nieuws mogen geloven, krijgen we binnen de komende dagen te zien hoe ver Kaag het heeft geschopt in de onderhandelingen met Rutte. Het is in ieder geval te hopen dat zij het overwicht heeft gehouden op de gebieden van onze klimaatdoelen en de studiefinanciering: niet de enige, maar wel de belangrijkste twee onderwerpen die een volgend kabinet moet oppakken, wil zij er echt kunnen zijn voor de jongeren in Nederland. Van een snelle formatie kunnen we inmiddels niet meer spreken, dus laten we het dan op zijn minst goed doen.

Léonie Janssen is huidig voorzitter van de Jonge Democraten, de onafhankelijke jongerenorganisatie gelieerd aan D66

Joris Hetterscheid is aankomend voorzitter van de Jonge Democraten

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden