Media in Japan en Zuid-Korea

Japan en Zuid-Korea ruziën met elkaar via audiofragmenten en YouTube-video’s

Wat speelt er in de Japanse én Zuid-Koreaanse ­media? Hoe de legers van beide landen elkaar ­met YouTube-video’s bestoken, constateert onze correspondent Jeroen Visser.

Beeld Jun Michael Park/laif

Dat het niet zo botert tussen Zuid-Korea en voormalig kolonisator Japan is geen nieuws. Met name in Zuid-Korea heerst nog veel wrok over het Japanse koloniale bewind (1910-1945) en de wandaden van destijds. Zo wordt nog elke woensdag voor de Japanse ambassade in Seoul actiegevoerd voor de vrouwen die tijdens de Tweede Wereldoorlog tot seks met Japanse soldaten werden gedwongen, de zogenaamde troostmeisjes. De vete kreeg in november weer eens een impuls toen het hooggerechtshof in Zuid-Korea oordeelde dat Japanse bedrijven een schadevergoeding moeten ­betalen aan Koreaanse arbeiders die door de Japanners gedwongen te werk werden gesteld. De regering in Tokio wees de claim van de hand (‘totaal onacceptabel’), waarna in Zuid-Korea beslag werd ­gelegd op de bezittingen van ­Japanse bedrijven.

Toeval of niet, kort hierop volgde een incident op zee met een Zuid-Koreaans gevechtsschip en een Japans legervliegtuig. Tokio claimt dat het schip, de Gwanggaeto de Grote, het Japanse toestel volgde met het radarsysteem van zijn afweergeschut, volgens de ­Japanse minister van Defensie ‘een extreem gevaarlijke handeling die een onverwachte situatie had kunnen veroorzaken’.

Geen sprake van, wierp zijn collega in Seoul tegen; het Zuid-Koreaanse marineschip gebruikte zijn scheepsradar, bedoeld om andere boten te lokaliseren. De Gwanggaeto de Grote was op weg om een Noord-Koreaans schip te helpen dat in internationale wateren op drift was geraakt.

De kemphanen zien het sindsdien als hun hoogste doel ‘de’ waarheid over het incident via de media te verspreiden. Zo lanceerde Tokio een 13 minuten ­durend audiofragment van het ­incident. Zuid-Korea sloeg terug met een YouTube-video waarop, begeleid door een spannend filmmuziekje (denk: strijkers in hoog tempo), te zien is hoe het Japanse vliegtuig laag over komt vliegen. ‘Waarom vloog het vliegtuig op zo’n bedreigende lage hoogte? ­Japan zal zich moeten verantwoorden.’ Het filmpje werd in acht verschillende talen online gezet, ­zodat bijvoorbeeld ook Spaans- en Franstaligen kunnen zien hoe het werkelijk zit.

En zo blies de mediastorm nog een tijdje door. Japan eiste alle ­radarbeelden op; Zuid-Korea vroeg om een onafhankelijk expert; de Japanse militair attaché in Seoul werd op het matje geroepen; Zuid-Korea riep het buurland op ‘de onkiese mediacampagne’ te stoppen; Japan maakte nieuwe geluids­opnamen openbaar; en Zuid-­Korea publiceerde vijf pagina’s aan ‘conclusies’.

Praat gewoon eens met elkaar, zult u zeggen. Maar ook dat hielp niet. Delegaties van beide landen reisden medio januari af naar Singapore voor een overleg over het incident. Ze werden het niet eens.

Je zou het niet denken, maar Zuid-Koreanen en Japanners kunnen in het dagelijks leven heel goed met elkaar. Elk jaar vliegen miljoenen toeristen heen en weer tussen Tokio en Seoul en ook de economische banden zijn zeer hecht. Politiek komt het echter vaak goed uit om het vuurtje wat op te stoken.

Ook veel kranten hebben inmiddels schoon genoeg van de ruzie. ‘We zijn met stomheid geslagen dat beide landen in een verhit welles-nietes verzeild zijn geraakt. (…) Het zou beter zijn als ze samen zouden werken om de nucleaire dreiging uit Noord-Korea en ­andere urgente problemen aan te pakken’, schreef de Yoongang Ilbo uit Zuid-Korea. ‘Beide landen kunnen maar beter elk gedrag vermijden dat nationalistische sentimenten onder het volk naar boven haalt’, schreef de Japanse krant Asahi Shimbun.

Deze verstandige woorden werden niet opgepakt. Op 23 januari was het alweer raak: volgens het Zuid-Koreaanse leger zou een ­Japans patrouillevliegtuig weer heel laag in de buurt van een Zuid-Koreaans marineschip hebben gevlogen. Een dag later werden foto’s van het nieuwe incident openbaar gemaakt. Het wachten is op nieuwe video’s, geluidsfragmenten en verklaringen van boze ­ministers.

Jeroen Visser is correspondent in Seoul.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden