iPad brengt ons revolutie

Schrijvers die niet afhankelijk willen worden van amazon of bol.com moeten zelf hun e-boek aanbieden. Dat kan straks op website ©-SHED van Leon de Winter

En toen was er de Apple iPad – ik heb er weken op gewacht, en woensdagochtend zat ik te wachten op het optreden van Steve Jobs. Ik ben een beetje een gadget-freak. Zo heb ik ook een Kindle, de e-reader van Amazon, die ik intensief gebruik. Het is een lelijk ding, maar verdomd handig. Ik heb er inmiddels een hoop boeken op zitten. Tientallen boeken op een klein readertje.

Als ik bij Amazon een boek download, kost me dat tien dollar. Ik weet niet precies hoeveel de schrijver daar aan over houdt, maar dat kan niet veel zijn. Daar heb ik me zorgen over zitten maken, want ik kan niet van de lucht leven, al zou ik dat willen.

Leesgedrag
Het is duidelijk dat die nieuwe leesapparaten ons leesgedrag gaan beïnvloeden. Bij de lezer en de schrijver zal over enkele jaren een apparaat gemeengoed worden dat nu aan een onweerstaanbare opmars is begonnen. Apple’s iPad is daarvan een voorbeeld. De iPad kan veel meer dan alleen een elektronische leesmogelijkheid bieden, en dat betekent dat we straks kranten lezen die lees-, beeld- en audiomateriaal verenigen. Wat dat voor romans gaat betekenen, is nog niet duidelijk, maar dat de technologie een nieuwe vertelvorm zal doen ontstaan die van die samensmelting van verschillende media gebruik zal maken, lijdt geen twijfel; er wordt al druk mee geëxperimenteerd en ze heten ‘vooks’, ofwel ‘video books’.

Deze nieuwe apparaten doen een nieuwe markt ontstaan, waar grote investeringen moeten worden gedaan. De meeste uitgevers en schrijvers kunnen die niet opbrengen. En dat betekent dat grote bedrijven als Amazon en Bol via hun websites en leesapparaten de prijs van het e-boek zullen bepalen. Ik ben daar niet gelukkig mee.

Allround
De technologie zet alles op z’n kop, niet alleen de manier waarop we over enkele jaren als vanzelfsprekend, wanneer we gaan lezen, niet meer een pak papier op tafel leggen maar een e-reader of een allround computer als de iPad. De technologie geeft de schrijver ook de kans direct met zijn lezer in contact te komen, en deze dus ook direct zijn e-boek aan te bieden.
Internet en e-reader bieden de schrijver de kans de hele tussenhandel over te slaan, inclusief de broodnodige boekhandel, die voor zijn overleven zo belangrijk is. Wat met de boekhandel gaat gebeuren, valt niet te overzien, maar de druk wordt zeker groter wanneer het bereik van de e-reader toeneemt – en die e-reader is niet tegen te houden. Het ding is handig, helaas. Het is verleidelijk via dat ding een boek te downloaden. Het leest makkelijk. Het draagt licht. Er kunnen honderden boeken op. En de verbeterde generaties e-readers volgen elkaar in hoog tempo op.

Ik wacht op de dual screen readers die hetzelfde kunnen als de iPad. De iPad vind ik eigenlijk te groot. Ik wil een reader ter grootte van een pocketbook, met twee schermen, want zo lees ik. In kleur, touch screen, met schrijfmogelijkheden en verbinding met internet, met de mogelijkheid een van de schermen als keyboard te gebruiken. Ze komen eraan. Ze zullen alle schoolboeken vervangen, hele bibliotheken. En mijn boeken staan er straks ook op.

Ruiken
Ja, ik ruik graag aan verse boeken. Ik heb er vele duizenden in een echte bibliotheek staan. En toch ga ik voor de e-reader door de knieën. Ik hoef niet meer de lichtzinnige thrillers die ik lees als ik op reis ben in een hotelkamer achter te laten. Ik delete de tekst. En tegelijkertijd heb ik de serieuze boeken die ik ook wil lezen continu bij me. Nieuwe titels kan ik overal downloaden. Geen gesleep meer met papieren boeken. En mocht ik van een boek toch een papieren exemplaar willen, dan bestel ik die bij de boekhandel.

Maar ik wil niet afhankelijk worden van de websites en bedrijfsoverwegingen van Amazon en Bol. Wat zij met mijn e-boeken en de prijs daarvan kunnen doen, ligt buiten mijn controle. Van wat er van een download van 10euro uiteindelijk bij mij terechtkomt, kan ik de huur niet betalen. Dus heb ik besloten mijn eigen e-boekendistributeur te worden. Mijn nieuwe e-werk zal niet meer als e-boek bij Amazon of Bol te verkrijgen zijn. Ik ben bezig met een website en daarop zal nog voor de zomer mijn lezer exclusief een e-boek van mij kunnen downloaden.

De website gaat ©-SHED heten, vrij naar de Egyptische godin van de schrijvers, Seshet.
Ik zal de site openstellen voor elke schrijver in Nederland, en de beveiligings- en betaalmodules aan hem/haar ter beschikking stellen. Elke schrijver kan daarop zijn eigen digitale winkel openen, met zijn/haar lezers chatten, informatie uitwisselen, video’s plaatsen, work in progress tonen, of alleen zijn e-boeken aanbieden, geheel naar zijn/haar wens.

©-SHED kan alleen functioneren als de schrijvers hun e-boeken alleen in hun eigen digitale winkel aanbieden. Bij Amazon en Bol kan de lezer onze e-boeken niet meer vinden, maar op die sites zijn genoeg andere dingen te koop ©-SHED is er voor de e-boeken. De schrijvers zelf bepalen de prijs van hun werk, maar ik adviseer de boekhandelprijs aan te houden, misschien met een korting van 10procent. Wat er na kosten overblijft, kan elke schrijver uit de lommerd houden, ook als je geen bestsellerschrijver bent. Wij worden zelf de beheerder van de hele keten, van het schrijven tot en met het aanbieden van het voltooide digitale boek. Het is duidelijk dat een intensieve samenwerking met onze uitgevers van groot belang is.

Revolutie
Dit alles is mogelijk geworden door de technologische revolutie die ik toejuichen. Ik hoop dat de boekhandel de technologie kan overleven, en ik vind dat de site, mocht zij een succes worden, met een deel van de opbrengsten een fonds voor steun aan de boekhandel moet financieren.
Toen we als troubadours of dorpsvertellers begonnen, stonden we op markten en keken we ons publiek rechtstreeks in de ogen. Het gekke is dat dit, via moderne technologie, weer mogelijk is, ongeacht de afstand, het weer, het bereik van onze stem. Wij schrijvers kunnen ons e-werk direct aan onze lezers aanbieden, om alle gevestigde belangen heen. Iemand moet ermee beginnen. Binnenkort is die site er. ©-SHED, de website van de schrijvers.

null Beeld
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden