Column

In Koerdistan betekent 'ja' soms 'nee'

Het ging hier zo goed, tot twee jaar geleden IS als een donkere schaduw richting Koerdistan trok en nu stikt het van de karkassen van dromen die nooit zijn afgemaakt. Als gebouwen die haast wel de hemel raken, maar waar nog geen ramen en kozijnen en deuren en mensen te vinden zijn. De wind kan er zo doorheen. Zo liet ik ook mijn dromen achter, hier in Erbil.

Drie Koerdische mannen in Erbil. Beeld anp

Ik wilde films maken. Maar zelfs de lichtjongens werden peshmerga's. Festivals werden gecanceld omdat programmeurs plots commandanten werden. Sponsoren schonken hun geld liever aan vluchtelingen dan aan kunst, de overheid raakte blut en alles werd voor onbepaalde tijd op pauze gezet. Maar ik ben weer even terug en we gaan met een klein team een korte film maken.

De jonge producent die mee is uit Amsterdam voorzie ik na elk gesprek van de culturele subtekst van wat mensen eigenlijk bedoelen met wat ze beloven hier. 'Ja' betekent soms: 'Als ik zin had zou ik je nu helpen met wat je vraagt, je merkt vanzelf wel dat ik eigenlijk nee bedoelde.' Je wordt er argwanend en uitermate voorzichtig van. En soms moet je ook uitkijken dat de argwaan niet doorschiet in pessimisme, terwijl er ook zoveel mooie dingen gebeuren.

Zoals wanneer we bij ons hotel aankomen. Het duurt even voor ik doorheb dat de twee mannen bij de receptie geen Koerdisch spreken, maar simpelweg alles wat ik zeg herhalen met een vraagteken erachter. 'We hebben geboekt via internet.' 'Via internet?' 'Negen nachten.' 'Negen nachten?' De ene man kijkt de ander aan. Er wordt wat overlegd in het Arabisch en even later staan we in de lift met een grijnzende jongen die probeert uit te leggen wat voor kamers ze voor ons hebben geregeld.

Ik krijg een suite met gratis minibar. Het uitzicht op de snelweg neem ik voor lief. Bij het ontbijt krijgen we een extra bord met kaas en koekjes. Een Arabisch stel drinkt een kopje thee in de eetzaal. Een Westerse man tikt er noestig en rokend een of ander lang verhaal op zijn laptop. De receptionist vraagt of we gelukkig zijn. Mijn producent knikt, met een brede glimlach. Dan knik ik ook en steek mijn duim omhoog.

We gaan naar buiten, de hitte tegemoet op zoek naar locaties in de ruïnes van de binnenstad, acteurs in alle soorten en maten en een stuk of driehonderd figuranten, als het even kan. God mag weten hoe moeilijk dat nog wordt, maar we zijn hier wel mooi om mijn droom af te stoffen en waar te maken. Veertig minuten verder hebben de peshmerga's dorpjes terug gewonnen van IS. Als zij het voor elkaar krijgen om steeds dichter naar de bevrijding van Mosoel toe te werken, dan moet het ons ook lukken om hier een film op te nemen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden