Beeldvormers Trevi-fontein

In je eentje op de foto met de Trevi-fontein, ongeveer zo vindingrijk als de toren van Pisa overeind houden

De rubriek Beeldvormers onderzoekt hoe een foto onze kijk op de werkelijkheid bepaalt. Deze week: Vakantieherinnering aan Rome met #trevifountain.

44-jarige Amerikaanse toerist en 19-jarige Nederlandse toerist gaan op de vuist bij de Trevi-fontein Beeld POLIZIA ROMA CAPITALE

Aan het eind van een warme augustusdag is het licht op zijn mooist in Rome. Op 9 augustus van dit jaar was het rond half acht druk op het kleine Piazza di Trevi, waar de enorme gelijknamige fontein een van de meest bezochte en gefotografeerde monumenten is. Rond die tijd begon er een ruzie tussen een aantal toeristen over de beste plek om een selfie te maken, die uiteindelijk uitliep op een handgemeen, waarbij acht mensen betrokken waren. Centraal in het gevecht: een 19-jarige Nederlandse vrouw en een 44-jarige Amerikaanse vrouw van Italiaanse afkomst. Aldus de Romeinse politie (Polizia Roma Capitale) die beelden van een bewakingscamera verspreidde, waarin we een vrouw aan het haar van een andere vrouw zien hangen.

Extra pijnlijk die Nederlandse betrokkenheid bij dit opstootje, drie jaar nadat Feyenoord-hooligans zich in dezelfde stad over de Barcaccia-fontein op het Piazza di Spagna hadden ontfermd en in de stad voor tonnen schade hadden aangericht. De Romeinse politie heeft een goede reden om de beelden beschikbaar te stellen aan de pers; elke zomer leveren agenten op vele plekken in het centrum een strijd met de aanzwellende toeristenstroom. Er staat een boete van 240 euro op zwemmen in de Trevi-fontein. En nu kunnen we wel denken dat deze zwemmers een eerbetoon brengen aan Federico Fellini die in La dolce vita (1960) de Zweedse actrice Anita Ekberg haar legendarische nachtelijke wandeling door de fontein liet maken, maar feit is dat in de hete augustusmaand jonge toeristen dwars door Rome heen zich in elke beschikbare fontein storten; boetes of niet.

Terug naar Piazza di Trevi, waar de ruzie begon met een selfie voor Instagram. Wie op Instagram kijkt ziet dat er alleen al meer dan 360 duizend foto’s staan vergezeld van de hashtag #trevifountain. De meeste mensen willen kennelijk een foto op Instagram zetten die suggereert dat ze, gezeten op de rand van de fontein, in hun eentje de eeuwige stad aan het ontdekken zijn. Allemaal even uniek, ongeveer net zo vindingrijk als de mensen die verderop op Instagram met uiterste inspanning de toren van Pisa (#Pisa) overeind houden.

Een paar posities zijn kennelijk favoriet, zodat er rond het zomerse magic hour wachtrijen ontstaan voor de beste plekken. Daar moet de ruzie zijn ontstaan, waarbij, aldus de toegeschoten politie, vijf tieners waren betrokken.

De maand augustus loopt naar het einde en de grote toeristensteden likken hun wonden. We zijn er langzamerhand aan gewend dat het komkommernieuws is vervangen door verhalen over het kwaad dat massatoerisme heet.

Een term die regelmatig opduikt in toeristenverhalen is ‘zero tolerance’, een beleid dat in Amsterdam nu ook wordt gehanteerd met de zogenaamde ‘liefdesslotjes’ (zie ook op Instagram: #lovelock), de gewoonte om je liefde te verklaren door een klein, buitengewoon agressief, hangslotje aan een brug te bevestigen – en de sleutel in het water daaronder te werpen. Het betreft hier geen langlopende traditie, maar een tienerhype die uit Italië, via Parijs, naar andere steden met veel jeugdige toeristen is overgewaaid.

Beeld Instagram

Het begon met de populaire jeugdroman (Ho voglia di te, 2006) van Federico Moccia, waarbij de verliefde helden een slotje ophangen aan de Ponte Milvio uit de tweede eeuw, nagevolgd door lezers, en vervolgens toeristen. Het werd snel verboden, maar ja. Arme Romeinse monumenten, en uiteindelijk werd de Parijse Pont des Arts, de brug over de Seine bij het Louvre, het zwaartepunt van de slotjesrage. De toeristen brachten vervolgens de gewoonte naar Amsterdam, waar de Staalmeestersbrug op de Groenburgwal (ooit geschilderd door Claude Monet) er het meest onder te lijden had. Het historisch stadsgezicht werd overwoekerd met hangslotjes – er kwamen er honderden per week bij.

Tegenwoordig, meldde Het Parool deze zomer, heeft een activistische centrumbewoner het heft in handen genomen. Hij haalt alles meteen weg met een slijptol: in de eerste maanden tienduizenden slotjes aan achterstallig onderhoud.

En zie: het werkt. Waar geen slotjes hangen worden geen slotjes opgehangen. En Amsterdam heeft zijn brug terug.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.