ColumnSheila Sitalsing

In de strijd om de beeldvorming zijn de pakketbezorgers aan de winnende hand – en terecht

Sheila Sitalsing

Toen vorig najaar Sorry we missed you uitkwam, de veelgeprezen film waarin de Britse regisseur Ken Loach aan de hand van pakketbezorger Ricky Turner laat zien hoe schijnzelfstandigheid aan de onderkant van de arbeidsmarkt kan ontaarden in moderne slavernij zonder vangnet, werden er meteen parallellen getrokken met Nederland.

Ook hier: bezorgers die als zogenaamde zelfstandige of als onderaannemer in de klem van grote opdrachtgevers zitten. Ook hier: geen vergoeding als de klant niet thuis is. Ook hier: bizar hoge werkdruk en bizar lage tarieven.

Het zou nog een paar maanden duren voordat het begrip ‘vitaal beroep’ zou worden gemunt, en voordat massaal thuiszittend Nederland zich zou realiseren dat een quarantaine zonder de pakjesman of -vrouw niet te doen is. Maar het idee dat we moeten opkomen voor deze beroepsgroep begon op te rukken. Er kwamen initiatieven als bedankjebezorger.nl, een nogal omslachtige manier om dankbaarheid te tonen met een chocoladereep die de bezorger eerst zelf had moeten bezorgen.

De directeur pakketten en logistiek PostNL was toen allang in de pen geklommen om te weerleggen dat al het lelijks uit de film ook hier zou voorkomen. Het ‘overgrote deel’ van de pakketbezorgers van PostNL is in vaste dienst, schreef ze naar de Volkskrant. Die vallen onder een keurige cao, met vakantiegeld en pensioen en allerlei andere verworvenheden van anderhalve eeuw arbeidersstrijd.

Prompt sloeg de belangenvereniging van kleine pakketbezorgers (zij bezorgen als onderaannemer postpakketten voor grote postbedrijven, want ook het pakketgebeuren kan van een hoop schakels aan elkaar hangen) terug: ‘Terwijl de afdeling communicatie van PostNL overuren draaide om het beeld te corrigeren, bezorgden onze bezorgers iedere twee minuten een pakket.’ De werkelijkheid, volgens de belangenvereniging: meer dan de helft van de pakketbezorgers voor PostNL is een onderaannemer met een handvol bezorgers. Firma’s als PostNL, DHL, GLS en DPD ‘doen er alles aan om met ondoorzichtige tariefmodellen deze onderaannemers uit te knijpen’. En: ‘Gratis bezorging is een fabeltje. De pakketbezorger betaalt de rekening.’

In de strijd om de beeldvorming zijn de pakketbezorgers aan de winnende hand – en terecht, want lang leve de underdog. Dus riep het nieuws van maandag ouderwetse strijdbaarheid op: de belangenvereniging van onderaannemers sleept PostNL voor de rechter.

Het eisenpakket bestaat onder meer uit hogere tarieven per bezorgd pakket, extra’s vanwege de grote drukte nu heel Nederland aan het internetbestellen is geslagen, en doorbetaling van alle gemaakte uren. Want wie een kwartiertje geen scanbewegingen heeft gemaakt, of langdurig vaststaat in het verkeer, is ‘aan het pauzeren’ en daar ­betaalt opdrachtgever PostNL niet voor.

PostNL is niet van zins aan de eisen tegemoet te komen. Want ontvangers zijn tegenwoordig altijd thuis. Er zijn heel veel bestellingen, dus heel veel te bezorgen pakketjes per stop. En file is er amper meer. Er wordt dus genoeg verdiend.

Dat kan een mooie rechtszaak worden, over marktmacht, billijke tarieven, fatsoenlijke voorwaarden en meer van dat al. Dan moeten de rechtbanken wel uit de coronastand schieten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden