Column Frank Hendrickx

In de serie over de problemen op de huurmarkt doemt nog een andere boosdoener op: de verhuurheffing

Zelfs 89-jarige huurders zijn niet meer veilig. In hun fraaie reeks artikelen over de Nederlandse huurmarkt tekenen verslaggevers Marc van den Eerenbeemt en Tom Kreling het verhaal op van de hoogbejaarde mevrouw Van den Berg-Groenendijk, woonachtig op de derde verdieping van flatgebouw Octant in Dordrecht. Buiten haar medeweten komt ze terecht in de wereld van Scandinavische miljardairs en Britse zakenbankiers die zich plotseling voorstellen als haar nieuwe huisbaas. Aangenaam, uw huur gaat omhoog.

Om in de juiste sferen te komen eerst een executive summary. De flat van mevrouw Van den Berg-Groenendijk is oorspronkelijk in handen van pensioenfonds ABP. Als ze daar in de ban raken van maximale rendementen, komt het woonblok terecht bij een onafhankelijk beleggingsfonds. Dat verkoopt de flat door aan twee selfmade vastgoedmannen uit Limburg. Vervolgens belandt een deel van de appartementen bij het Britse beleggingsvehikel Round Hill Capital. De nieuwe eigenaar verhoogt de huren met 4,1 procent en verkoopt het zaakje met winst weer verder – ‘een snel ritje’, zoals dat in het wereldje heet.

Nieuwe huisbaas is nu de Noorse miljardair Ivar Tollefsen, een liefhebber van poolexpedities en autorally’s. Dat moet ook allemaal betaald worden en meer snelle ritjes met de Dordrechtse flat zijn niet uit te sluiten.

De particuliere verhuurder verwerft zo met verve de rol van ultieme boeman op de overgekookte Nederlandse huizenmarkt, waar een tekort is van honderdduizenden betaalbare koop- en huurwoningen. Politieke partijen buitelen al een tijdje over elkaar heen met potentiële maatregelen tegen de Tollefsens van deze wereld. Strengere voorwaarden, hogere belastingen, een stop op huurverhogingen, alles komt voorbij. ChristenUnie-leider Gert-Jan Segers stond in het AD met een voorgestelde ‘prins Bernhard-taks’ voor mensen met meerdere woningen.

Het zou mij niet verbazen als ook Mark Rutte straks verkondigt dat internationale vastgoedfiguren mogen oppleuren als ze onze mevrouwen Van den Berg-Groenendijk niet met rust laten. Eerder deed de premier iets vergelijkbaars door multinationals verantwoordelijk te maken voor de achterblijvende lonen en koopkracht in Nederland. Iemand moet boeten; nog liever het grootkapitaal dan de VVD.

Toch doemt in de serie over de problemen op de huurmarkt ook een andere boosdoener op, minder mediageniek als bad guy, maar daarmee niet minder invloedrijk. Zijn naam: de verhuurheffing, een superbelasting die vooral woningcorporaties treft en in 2014 is doorgevoerd om de overheidskas op peil te houden in de crisisjaren.

In de Trêveszaal houden ze vol dat die taks, die nu richting de 2 miljard loopt, geen nadelige effecten heeft, maar daarbuiten wijst zo’n beetje iedere onafhankelijke expert op het tegendeel. De heffing wordt door corporaties opgehoest met huurverhogingen of de verkoop van woningen aan particulieren. De bouw van nieuwe woningen is sinds de invoering stilgevallen, ook toen bouwvakkers nog verlegen zaten om werk.

Er zijn genoeg partijen op het Binnenhof die van deze taks af willen, maar dat ligt gevoelig en is bovendien peperduur. Zolang die impasse voortduurt, zal de meeste politieke aandacht uitgaan naar particuliere verhuurders als Round Hill Capital, boemannen én bliksemafleiders tegelijkertijd. Het zal niet alle problemen oplossen, maar meer zit er vooralsnog niet in. Ook op het Binnenhof zijn snelle ritjes geen onbekend verschijnsel.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden