Column de twaalfde man

In de jongleeract van Witschge en het hatelijk gescheld erna, zien we alle kenmerken van Ajax-Feyenoord terug

In zijn boek over Richard Witschge, Lefgozer, trekt Mike van Damme volkomen terecht een paar pagina’s uit voor een van de meest saillante gebeurtenissen in de geschiedenis van de klassieker: de jongleeract op 26 oktober 1997. Witschge hield de bal in een thuiswedstrijd van Ajax tegen Feyenoord negen keer hoog.

Als Ajax -  Feyenoord aanstaande is, zoals deze week, is Witschge nooit ver weg. Vrijdag werd het filmpje op sociale media weer fanatiek rondgepompt, 21 jaar na de act met de hoge symbolische waarde. Ajacieden kunnen er geen genoeg van krijgen.

De stand in de pas een jaar oude Amsterdam Arena was al 4-0 toen Shota Arveladze met een verfijnd duwtje Witschge aanspeelde, vlak voor de dug-outs en de tv-camera. Tien meter voor de middenlijn controleerde Witschge de bal op het dijbeen. Vier keer gebruikte hij zijn dijbeen, vijf keer zijn linkervoet.

Over de parmantige rush van Witschge bestaan veel misverstanden. Het grootste is dat hij Feyenoord had willen vernederen en een uitgetelde tegenstander een trap na gaf. In Lefgozer zegt hij nog maar eens dat hij Feyenoord niet had willen kleineren. Het was een impuls, het had ook tegen FC Den Bosch of RKC Waalwijk kunnen gebeuren. Zijn populariteit in Rotterdam veranderde er niet door, zegt hij: ‘Ik werd daar toch al gehaat.’

Hij vertelt over de keer dat de spelersbus van Ajax in Rotterdam werd aangevallen. Witschge dook onder de banken. Dan kunnen ze me niet zo hard slaan als ze de bus in komen, dacht hij. Vier jaar nadat hij de bal negen keer had hooggehouden, speelde hij met Ajax een uitwedstrijd tegen Feyenoord.

Witschge liep het veld op voor de warming-up, keek naar rechts en zag zijn naam staan op een groot spandoek. ‘Met daarbij een 06-nummer. Ik zag de eerste paar cijfers en bedacht toen pas dat het écht mijn nummer was. Kolere.’  Vooral dat ‘kolere’ is hier goed.

Ajax won met 2-1. In de spelersbus hoorde Witschge na afloop op zijn voicemail de ene grove belediging na de andere. ‘Ik hoorde alleen maar gescheld, met enge ziektes, jood dit en dat.’ Het bellen ging door en Witschge besloot op te nemen, schrijft Van Damme in Lefgozer. ‘Hallo, met de winnaar van de klassieker’, zei hij steeds. De bellers reageerden woest.

In de jongleeract van Witschge en vooral ook het vervolg zien we alle kenmerken terug van de Klassieker van de afgelopen twee decennia. Ajax is, meestal, superieur. Feyenoord won in 2005 voor het laatst in Amsterdam. Van de laatste 24 klassiekers won Ajax er 15 en Feyenoord eentje, in 2012.

En is er de onversneden haat, onlosmakelijk met Ajax - Feyenoord verbonden; het gescheld, de enge ziektes, jood dit en dat, het kinderachtige 010 en 020 en veel erger. Toen afgelopen zomer aan Robin van Persie werd gevraagd of hij ‘ook zo’n hekel heeft aan 020’, zei hij dat hij helemaal geen hekel heeft aan Ajax, ‘want zo heet die club.’ Ajax zorgt voor mooie wedstrijden en voor concurrentie, legde hij uit.

Vrijdag in De Telegraaf ging het in een interview met hem weer over de onderlinge haat. Ik begrijp het niet, aldus Van Persie. En, meer in het algemeen: ‘Haat is sowieso niet goed.’

En dat zegt dan een voetballer die in 2004 op de Toekomst van Ajax van het veld gedragen moest worden nadat hij samen met zijn ploeggenoten van Jong Feyenoord was aangevallen door Ajax-hooligans. Van Persie heeft er nooit over geklaagd. Niemand vond het leuk, zegt hij in De Telegraaf; hij niet en de andere Feyenoorders niet, maar de Ajacieden en hun trainers Van ’t Schip en Van Basten evenmin.

Van Persie wordt tijdens zijn afscheidstournee met Feyenoord elke week geprezen, als voetballer met een uiterst verfijnde techniek, maar deze kant van hem verdient meer aandacht. Haat is sowieso niet goed: wie dat zegt, een paar dagen voor Ajax – Feyenoord, kan niet verliezen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden